Χιλιάδες εργαζόμενοι σε ορυχεία παρέλυσαν την Πέμπτη 14 Μαΐου το κέντρο της Λα Πας, πρωτεύουσας της Βολιβίας, απαιτώντας την παραίτηση του προέδρου Ροδρίγο Πας. Οι διαδηλωτές, φορώντας τα χαρακτηριστικά κράνη τους, ενεπλάκησαν σε σφοδρές συγκρούσεις με αστυνομικές δυνάμεις έξω από το προεδρικό μέγαρο. Η κινητοποίηση έρχεται σε φόντο της βαθύτερης οικονομικής κρίσης που έχει βιώσει η Βολιβία τα τελευταία τέσσερα χρόνια, με τον πληθωρισμό να έχει εκτιναχθεί στο 14% τον Απρίλιο.
Διαβάστε επίσης: Η Αϊτή στις φλόγες: 5.300 εκτοπισμένοι από συγκρούσεις
Τι έγινε στη Λα Πας
Οι εργαζόμενοι σε ορυχεία ξεκίνησαν την πορεία τους από τη γειτονική πόλη Ελ Άλτο και κατευθύνθηκαν προς την έδρα της κυβέρνησης στη Λα Πας, φωνάζοντας συνθήματα για παραίτηση του προέδρου. Μέσα σε ατμόσφαιρα με εκρήξεις και έντονη οσμή πυρίτιδας, οι διαδηλωτές χρησιμοποίησαν σφεντόνες και εκρηκτικούς μηχανισμούς, ενώ ορισμένοι επιχείρησαν να εισβάλουν στο προεδρικό μέγαρο. Η αστυνομία απάντησε με δακρυγόνα και άλλα μέσα, απωθώντας τελικά τους διαδηλωτές από την πλατεία. Σχεδόν όλοι οι δρόμοι που οδηγούν στη Λα Πας αποκλείστηκαν από τους κινητοποιημένους εργαζόμενους, ενώ η δημόσια επιχείρηση Administradora Boliviana de Carreteras (ABC) ανακοίνωσε 24 μπλόκα μόνο στην ευρύτερη περιοχή της πρωτεύουσας.
Τα αιτήματα του κλάδου των ορυχείων είναι συγκεκριμένα και πρακτικά: οι εργαζόμενοι ζητούν σταθερό εφοδιασμό με καύσιμα, διεύρυνση των περιοχών όπου επιτρέπονται οι εκμεταλλεύσεις, πρόσβαση σε εκρηκτικές ύλες και δολάρια για τις συναλλαγές του κλάδου. Η κυβέρνηση του Ροδρίγο Πας, που βρίσκεται στην εξουσία από τον Νοέμβριο, αδυνατεί ή αρνείται να ανταποκριθεί σε αυτές τις απαιτήσεις. Ο εργαζόμενος Λουίς Απάσα, που ήρθε στην πρωτεύουσα από την Ινκισίβι, κάπου 270 χιλιόμετρα μακριά, περιέγραψε χαρακτηριστικά την κατάσταση: «Απαιτούμε την παραίτηση αυτής της ανίκανης κυβέρνησης. Ο διάλογος έχει εξαντληθεί πλέον».
Αντιδράσεις και ευρύτερο πλαίσιο
Η κινητοποίηση των εργαζομένων στα ορυχεία δεν είναι απομονωμένο φαινόμενο. Η κυβέρνηση Πας αντιμετωπίζει παράλληλα ένα ευρύτατο κύμα κοινωνικών αντιδράσεων από εργάτες, αγρότες, εκπαιδευτικούς, εργαζόμενους στις μεταφορές και αυτόχθονες συλλογικότητες. Τα αιτήματα αυτών των ομάδων ποικίλλουν: από αυξήσεις μισθών και σταθεροποίηση της οικονομίας έως την ακύρωση ιδιωτικοποιήσεων κρατικών επιχειρήσεων. Η Κεντρική Συνομοσπονδία Εργατών (COB), η ισχυρότερη συνδικαλιστική οργάνωση στη Λατινική Αμερική, αποφάσισε να ριζοσπαστικοποιήσει τις θέσεις της και να υιοθετήσει έναν και μόνο κεντρικό στόχο.
Ο Μάριο Αργόγιο, κυριότερος ηγέτης της COB, ήταν κατηγορηματικός σε συνέντευξη Τύπου: «Οι τομεακές διεκδικήσεις αφέθηκαν κατά μέρος. Πλέον δεν υπάρχει παρά μόνο ένα αίτημα από τον κόσμο που κινητοποιείται: να φύγει, να παραιτηθεί ο πρόεδρος». Η ενοποίηση αυτή των διαφορετικών κοινωνικών δυνάμεων κάτω από ένα κοινό αίτημα αντικατοπτρίζει την ένταση που έχει δημιουργηθεί μετά από μήνες αδιαφορίας της κυβέρνησης. Η Βολιβία βιώνει τη σοβαρότερη οικονομική κρίση των τελευταίων τεσσάρων δεκαετιών, με τον πληθωρισμό να έχει φτάσει τον Απρίλιο στο 14% σε ετήσια βάση, επιβαρύνοντας ιδιαίτερα τα χαμηλά εισοδήματα και τους εργαζόμενους στον πρωτογενή τομέα.
Τι ακολουθεί
Το κίνημα αντίδρασης στη Βολιβία φαίνεται να κερδίζει έδαφος και ορμή. Μια αυτόχθονη πορεία κατευθύνεται ήδη προς την πρωτεύουσα, με ολοένα περισσότερους κατοίκους από χωριά και πόλεις που διασχίζει να προσχωρούν στη διαδήλωση. Παράλληλα, η αποκοπή σχεδόν όλων των οδικών αρτηριών προς τη Λα Πας θέτει σοβαρά ζητήματα εφοδιασμού και καθημερινής ζωής για τους κατοίκους της πρωτεύουσας. Η κυβέρνηση του Ροδρίγο Πας δεν έχει μέχρι στιγμής ανακοινώσει βήματα για διαπραγμάτευση ή εκτόνωση της κρίσης, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο κλιμάκωσης των κινητοποιήσεων τις επόμενες ημέρες.
