Η αμερικανική κυβέρνηση υπαναχώρησε από την πολιτική που είχε ανακοινώσει στις 22 Μαΐου σχετικά με τους αιτούντες πράσινη κάρτα, μετά από έντονο κύμα διαμαρτυριών από νομικές εταιρείες, οργανώσεις μεταναστών και πολιτικούς. Η αρχική απόφαση προέβλεπε ότι οι υποψήφιοι για καθεστώς μόνιμου κατοίκου στις ΗΠΑ θα υποχρεούνταν να επιστρέψουν στη χώρα καταγωγής τους για να υποβάλουν την αίτησή τους. Τελικά, το υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας ανακοίνωσε ότι η εφαρμογή της πολιτικής θα γίνεται «κατά περίπτωση» και όχι ομοιόμορφα για όλους τους αιτούντες.
Τι έγινε με την πολιτική πράσινης κάρτας
Η Υπηρεσία Ιθαγένειας και Μετανάστευσης (USCIS) είχε ανακοινώσει μόλις την περασμένη εβδομάδα ότι οποιοσδήποτε αλλοδαπός διαμένει προσωρινά στις ΗΠΑ και επιθυμεί να αποκτήσει πράσινη κάρτα, θα πρέπει να επιστρέψει στη χώρα καταγωγής του για να υποβάλει το σχετικό αίτημα. Η ανακοίνωση αφορούσε ειδικά κατόχους βίζας περιορισμένης διάρκειας, όπως φοιτητές, εποχικοί υπάλληλοι και τουρίστες. Ο εκπρόσωπος της Υπηρεσίας, Ζακ Κάλερ, είχε εξηγήσει τότε ότι το σύστημα είναι φτιαγμένο ώστε αυτές οι κατηγορίες αλλοδαπών να αναχωρούν από τις ΗΠΑ μόλις λήξει η περίοδος διαμονής τους, και ότι η προσωρινή παραμονή δεν μπορεί να λειτουργεί ως πρώτο βήμα για την απόκτηση πράσινης κάρτας.
Ωστόσο, η ανακοίνωση αυτή προκάλεσε άμεση σύγχυση και αντιδράσεις. Σύμφωνα με την εφημερίδα Washington Post, οι ΗΠΑ χορηγούν πάνω από ένα εκατομμύριο πράσινες κάρτες κάθε χρόνο, ενώ μέχρι σήμερα πάνω από οι μισοί αιτούντες βρίσκονται ήδη στο αμερικανικό έδαφος. Αυτό σημαίνει ότι η νέα πολιτική, αν εφαρμοζόταν αυστηρά, θα ανέτρεπε τα πλάνα εκατοντάδων χιλιάδων ανθρώπων που ήδη διαμένουν νόμιμα στη χώρα και βρίσκονται σε εξελισσόμενη διαδικασία για την απόκτηση μόνιμου καθεστώτος. Η εφημερίδα New York Times ήταν από τις πρώτες που ανέφερε την υπαναχώρηση της κυβέρνησης.
Το υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας διευκρίνισε τελικά ότι η εγκύκλιος που είχε κυκλοφορήσει αποτελούσε απλώς μια «υπενθύμιση προς τους υπαλλήλους να χρησιμοποιήσουν τη διακριτική τους ευχέρεια» για να κρίνουν εάν θα απαιτούν ή όχι από τους υποψηφίους να φύγουν από τις ΗΠΑ για να υποβάλουν την αίτησή τους από το εξωτερικό. Η διατύπωση αυτή άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να συνεχίσουν πολλοί αιτούντες τη διαδικασία χωρίς να χρειαστεί να εγκαταλείψουν τη χώρα.
Αντιδράσεις και πολιτικό πλαίσιο
Η αρχική ανακοίνωση είχε προκαλέσει έντονες αντιδράσεις τόσο από οργανώσεις υπεράσπισης δικαιωμάτων μεταναστών όσο και από νομικές εταιρείες που χειρίζονται υποθέσεις μετανάστευσης. Πολλές από αυτές εξέφρασαν δημόσια έκπληξη για τη νέα πολιτική, επισημαίνοντας ότι δημιουργούσε σύγχυση στους αιτούντες και αντέβαινε στις καθιερωμένες πρακτικές. Ο Δημοκρατικός βουλευτής Τσάι Γκαρσία υπήρξε από τους πιο σφοδρούς επικριτές, χαρακτηρίζοντας τη νέα πολιτική «παράλογη και βάναυση».
Ο βουλευτής Τσάι Γκαρσία εξήγησε ότι η εφαρμογή της αρχικής πολιτικής θα υποχρέωνε «χιλιάδες νόμιμους μετανάστες», συμπεριλαμβανομένων συζύγων Αμερικανών πολιτών, να εγκαταλείψουν το σπίτι τους, την οικογένειά τους και τη δουλειά τους για εβδομάδες ή και μήνες, προκειμένου να λάβουν την πράσινη κάρτα εκτός των ΗΠΑ. Παράλληλα, νομικοί εμπειρογνώμονες επεσήμαναν ότι μια τέτοια αλλαγή θα επηρέαζε δυσανάλογα ευάλωτες ομάδες, όπως ανθρώπους που βρίσκονται σε μεταβατικές φάσεις ζωής ή εξαρτώνται οικονομικά από την παρουσία τους στις ΗΠΑ.
Η υπαναχώρηση της κυβέρνησης ερμηνεύτηκε ως ανταπόκριση στην ισχυρή κοινή γνώμη που διαμορφώθηκε κατά της αρχικής απόφασης. Η αβεβαιότητα που δημιουργήθηκε γύρω από το ζήτημα ανέδειξε για ακόμα μία φορά πόσο ευαίσθητο παραμένει το θέμα της μετανάστευσης στις ΗΠΑ, ειδικά σε ό,τι αφορά νόμιμους μετανάστες που βρίσκονται σε εξελισσόμενες διαδικασίες.
Τι ακολουθεί για τους αιτούντες πράσινη κάρτα
Με την υπαναχώρηση του υπουργείου Εσωτερικής Ασφάλειας, οι αιτούντες πράσινη κάρτα που βρίσκονται ήδη στις ΗΠΑ δεν αντιμετωπίζουν πλέον υποχρεωτική επιστροφή στις χώρες καταγωγής τους. Η κρίση «κατά περίπτωση» αφήνει σημαντική διακριτική ευχέρεια στους αρμόδιους υπαλλήλους, κάτι που σημαίνει ότι η εξέλιξη της πολιτικής θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τον τρόπο εφαρμογής της στην πράξη. Πολλές οργανώσεις μεταναστών ζητούν πλέον γραπτές διευκρινίσεις από την κυβέρνηση, ώστε να αποφευχθεί νέα σύγχυση στο μέλλον.
