Ο πληθωρισμός στην ευρωζώνη εκτινάχθηκε στο 3,2% τον Μάιο 2026 σε ετήσια βάση, φτάνοντας στο υψηλότερο επίπεδό του από τον Σεπτέμβριο 2023, σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat. Η Ελλάδα κατέλαβε την τρίτη χειρότερη θέση με 5%, πίσω μόνο από τη Βουλγαρία με 6,3% και τη Λιθουανία με 5,1%. Οι υψηλές τιμές ενέργειας, που συνδέονται άμεσα με τον πόλεμο στο Ιράν, αναγνωρίζονται ως ο κύριος παράγοντας της ανόδου. Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αναμένεται να απαντήσει με αύξηση επιτοκίων στη συνεδρίαση της 11ης Ιουνίου.
Διαβάστε επίσης: Η Γαλλία κατέγραψε την πιο ζεστή άνοιξη από το 1900
Η Ελλάδα στις χειρότερες θέσεις του πληθωρισμού
Τα στοιχεία της Eurostat για τον Μάιο 2026 αποτυπώνουν ανησυχητική εικόνα για τις τιμές σε ολόκληρη την ευρωζώνη. Ο πληθωρισμός ανήλθε στο 3,2% σε ετήσια βάση, ανεβαίνοντας από το 3% τον προηγούμενο μήνα και ξεπερνώντας κατά πολύ τον στόχο που θέτει η ΕΚΤ. Η Ελλάδα βρέθηκε στην τρίτη χειρότερη θέση, με πληθωρισμό στο 5%, ενώ μπροστά της βρίσκονται μόνο η Βουλγαρία με 6,3% και η Λιθουανία με 5,1%. Πρόκειται για το υψηλότερο επίπεδο πληθωρισμού στην ευρωζώνη από τον Σεπτέμβριο 2023, γεγονός που επιτείνει τις ανησυχίες για τη ζωή των νοικοκυριών σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Ο κύριος παράγοντας που τροφοδοτεί τον πληθωρισμό είναι οι τιμές ενέργειας, οι οποίες αυξήθηκαν κατά 10,9% σε σύγκριση με τον Μάιο 2025. Ο πόλεμος στο Ιράν έχει ανεβάσει τις τιμές του πετρελαίου, επηρεάζοντας όλο το φάσμα της οικονομίας. Οι τιμές των υπηρεσιών αυξήθηκαν κατά 3,5% σε ετήσια βάση, ενώ τα τρόφιμα, το αλκοόλ και ο καπνός έγιναν πιο ακριβά κατά 2%. Ο δομικός πληθωρισμός, που εξαιρεί ενέργεια και τρόφιμα, διαμορφώθηκε στο 2,5% σε ετήσια βάση, παραμένοντας και αυτός πάνω από τον στόχο της ΕΚΤ.
Η εικόνα αυτή επιβεβαιώνει ότι η πίεση στα νοικοκυριά παραμένει υπαρκτή. Η ενέργεια, ως βασικό κόστος παραγωγής και κατανάλωσης, μεταφράζεται σε υψηλότερες τιμές για ολόκληρη την αλυσίδα αξίας — από τα βασικά είδη διατροφής έως τα βιομηχανικά προϊόντα. Για την Ελλάδα, η εικόνα είναι εξαιρετικά δυσχερής, καθώς ο πληθωρισμός του 5% υπερβαίνει κατά πολύ τον μέσο όρο της ευρωζώνης. Ο πόλεμος στο Ιράν παρέμεινε, σύμφωνα με τους αναλυτές, ο κύριος διαταρακτικός παράγοντας της ενεργειακής αγοράς, με άμεσες συνέπειες στο κόστος ζωής.
Αναλυτές και ΕΚΤ: Αύξηση επιτοκίων στον ορίζοντα
Οι οικονομολόγοι συγκλίνουν στο ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα δεν έχει άλλη επιλογή από το να αντιδράσει. Ο επικεφαλής οικονομολόγος της Commerzbank, Γιεργκ Κράμερ, προειδοποίησε ότι «ο πληθωρισμός είναι πιθανό να παραμείνει πάνω από το 3% για πολλούς μήνες ακόμη, εκτός εάν το Στενό του Ορμούζ ανοίξει απροσδόκητα γρήγορα». Παράλληλα, ο επικεφαλής οικονομολόγος της ING, Κάρστεν Μπρζέσκι, τόνισε ότι η ΕΚΤ θα προχωρήσει σε μια «συμβολική χειρονομία, για να αποδείξει στις αγορές την αποφασιστικότητά της να δράσει». Οι περισσότεροι αναλυτές αναμένουν αύξηση του βασικού επιτοκίου καταθέσεων κατά 25 μονάδες βάσης, από το 2% στο 2,25%.
Η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, έχει ήδη καταστήσει σαφές ότι η κεντρική τράπεζα είναι έτοιμη να δράσει εφόσον τα δεδομένα το απαιτούν. Στην ίδια κατεύθυνση κινήθηκε και η Ιζαμπέλ Σνάμπελ, μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, η οποία τόνισε ότι θεωρεί απαραίτητη την αύξηση των επιτοκίων στην επερχόμενη συνεδρίαση. Η θέση αυτή αντικατοπτρίζει τη γενική κατεύθυνση της κεντρικής τράπεζας και ενισχύει την πεποίθηση των αγορών ότι η αύξηση θα υλοποιηθεί. Υπενθυμίζεται ότι το βασικό επιτόκιο παρέμεινε αμετάβλητο στο 2% από το περασμένο καλοκαίρι.
Στο ευρύτερο γεωπολιτικό πλαίσιο, οι εντάσεις έχουν οδηγήσει τις κεντρικές τράπεζες παγκοσμίως να ανασχεδιάσουν τη διάρθρωση των αποθεματικών τους. Σύμφωνα με έκθεση της ΕΚΤ που δημοσιεύθηκε την ίδια ημέρα, ο χρυσός έχει αντικαταστήσει σε μεγάλο βαθμό τα αμερικανικά ομόλογα στα συναλλαγματικά αποθέματα. Στο τέλος του 2025, ο χρυσός αντιπροσώπευε το 27% του συνόλου — ένα ποσοστό που αντικατοπτρίζει τη στροφή προς πιο ασφαλή περιουσιακά στοιχεία. Η τάση αυτή συνδέεται άμεσα με την αβεβαιότητα που δημιούργησε ο πόλεμος στο Ιράν και τις γενικότερες τριβές στις διεθνείς αγορές.
Τι ακολουθεί: Ακριβότερα δάνεια και νέες αυξήσεις
Η αναμενόμενη αύξηση επιτοκίων της 11ης Ιουνίου θα ακριβύνει τα δάνεια για καταναλωτές και επιχειρήσεις σε ολόκληρη την ευρωζώνη. Υψηλότερα επιτόκια σημαίνουν μικρότερη ζήτηση, που αποτελεί το κλασικό εργαλείο για την κατάσβεση του πληθωρισμού. Ωστόσο, η συνταγή αυτή εγκυμονεί κινδύνους, καθώς η οικονομία της ευρωζώνης υποφέρει ήδη από τις συνέπειες του πολέμου στο Ιράν. Ο Κράμερ δεν αποκλείει νέα αύξηση μετά τις καλοκαιρινές διακοπές, λέγοντας χαρακτηριστικά ότι «η ΕΚΤ δεν έχει άλλη επιλογή από το να αυξήσει τα βασικά της επιτόκια».
Για τα ελληνικά νοικοκυριά, η αύξηση αυτή μεταφράζεται σε πρακτικές συνέπειες: ακριβότερα στεγαστικά δάνεια, υψηλότερες δόσεις καταναλωτικής πίστης και αυξημένο κόστος χρηματοδότησης για επιχειρήσεις. Με τον πληθωρισμό ήδη στο 5% — από τους υψηλότερους στην ευρωζώνη — οι πιέσεις στο εισόδημα παραμένουν έντονες. Η εξέλιξη των τιμών ενέργειας και η πορεία της σύγκρουσης στο Ιράν θα κρίνουν σε μεγάλο βαθμό πόσο γρήγορα ο πληθωρισμός στην ευρωζώνη θα επιστρέψει στον στόχο του 2%. Ο επικεφαλής οικονομολόγος της Commerzbank προειδοποίησε ότι το Στενό του Ορμούζ αποτελεί τον κρίσιμο παράγοντα που θα καθορίσει την πορεία των επιτοκίων για το υπόλοιπο του έτους.
