Με ένα ηχηρό «θα τα καταφέρουμε» στα χείλη, ο καγκελάριος της Γερμανίας Φρίντριχ Μερτς επιχείρησε το Σάββατο 6 Ιουνίου να ανατρέψει το βαρύ κλίμα απαισιοδοξίας που πλήττει τη γερμανική κοινωνία. Μιλώντας από το Μεκλεμβούργο-Πομερανία, ο Γερμανός ηγέτης παρέπεμψε στη διάσημη φράση της πρώην καγκελαρίου Άνγκελας Μέρκελ από την προσφυγική κρίση του 2015, στέλνοντας μήνυμα ενότητας και αυτοπεποίθησης. Ο Μερτς διαβεβαίωσε ότι ο κυβερνητικός συνασπισμός διαθέτει τη δύναμη και την ενότητα για να δώσει λύσεις στα πιεστικά οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα, καλώντας όλους τους εμπλεκόμενους να αποχθούν από μικροκομματικές αντιπαραθέσεις.
Τι είπε ο Μερτς: από το «Wir schaffen das» στη νέα πρόκληση
Ο Φρίντριχ Μερτς έκανε τις δηλώσεις του ενόψει κρίσιμων διαβουλεύσεων για τις μεταρρυθμίσεις στο συνταξιοδοτικό σύστημα, την υγειονομική περίθαλψη και τη φορολογία εισοδήματος. Απευθύνθηκε σε μέλη του Χριστιανοδημοκρατικού Κόμματος (CDU) στο Μεκλεμβούργο-Πομερανία, περιοχή με ιδιαίτερα αυξημένο πολιτικό ενδιαφέρον, καθώς αναμένονται εκεί κρατιδιακές εκλογές μετά το καλοκαίρι. «Ο συνασπισμός στο Βερολίνο διαθέτει τη δύναμη και την απαραίτητη ενότητα και είμαι βέβαιος ότι μπορούμε να υπερβούμε τις τρέχουσες δυσκολίες», ξεκαθάρισε ο καγκελάριος, παρά τις έντονες εσωτερικές τριβές εντός του κυβερνητικού σχήματος.
Ο Μερτς έριξε το βάρος της ομιλίας στη φράση: «Θα το καταφέρουμε, μπορούμε να το καταφέρουμε, αν όλοι σταθούμε ενωμένοι και αν πιστέψουμε λίγο περισσότερο στον εαυτό μας». Η διατύπωση αυτή παραπέμπει ευθέως στο «Wir schaffen das» της Άγκελας Μέρκελ, τη φράση που χρησιμοποίησε η πρώην καγκελάριος κατά τη μεγάλη προσφυγική κρίση του 2015. Ο Γερμανός ηγέτης κάλεσε τους κοινωνικούς εταίρους να καταθέσουν τις προτάσεις τους στην καγκελαρία, απαιτώντας ταυτόχρονα να τερματιστεί «η αρνητική κριτική και η μικροκομματική πολιτική» που αποτρέπει, κατά τη γνώμη του, τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις.
Ο καγκελάριος υπογράμμισε ότι η Γερμανία πρέπει να ανακτήσει την αυτοπεποίθησή της και να παρουσιάσει «μια πολύ διαφορετική εικόνα σε σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα». Οι δηλώσεις του αντικατοπτρίζουν την ανησυχία για τη βαθιά απαισιοδοξία που διαπερνά τη γερμανική κοινωνία — μια κοινωνία που αντιμετωπίζει στασιμότητα στην οικονομία, εσωτερικές τριβές στον κυβερνητικό συνασπισμό και παράλληλα την ανοδική πορεία ακραίων πολιτικών δυνάμεων. Αυτό το τρίπτυχο προβλημάτων είναι που ο Μερτς επιχειρεί να αντιμετωπίσει με τη ρητορική της εθνικής ενότητας.
Αντιδράσεις: συντάξεις και η κριτική της SPD
Ένα από τα πιο ευαίσθητα ζητήματα που κλήθηκε να αντιμετωπίσει ο Μερτς ήταν η μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού. Το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (SPD), κυβερνητικός του εταίρος, τον κατηγόρησε ότι σκοπεύει να αμφισβητήσει τη δημόσια συνταξιοδοτική ασφάλιση. Ο καγκελάριος απάντησε κατηγορηματικά: «Η υποχρεωτική συνταξιοδοτική ασφάλιση παραμένει ο σημαντικότερος πυλώνας της συνταξιοδοτικής πρόνοιας». Διαβεβαίωσε ότι δεν πρόκειται να υπάρξουν περικοπές στις συντάξεις, επισημαίνοντας ότι οι σχετικές συζητήσεις ενέχουν «ιδιαίτερα υψηλό κίνδυνο υποκίνησης μίσους».
Ωστόσο, ο Μερτς δεν αρνήθηκε την ανάγκη εκσυγχρονισμού. Τόνισε ότι «οι άλλοι δύο πυλώνες πρέπει να διαδραματίσουν ισχυρότερο ρόλο», αναφερόμενος στις ιδιωτικές και τις επαγγελματικές συντάξεις. «Το συνταξιοδοτικό σύστημα θα συνεχίσει να παρέχει ένα ασφαλές και καλό εισόδημα στα γηρατειά, αλλά τώρα βασίζεται σε τρεις πυλώνες και όχι πλέον σε έναν μεγάλο και δύο πολύ μικρούς», διευκρίνισε. Κάλεσε το SPD να «επιδείξει διάθεση συμβιβασμού» ώστε να προχωρήσουν αυτές οι κρίσιμες αλλαγές, τονίζοντας ότι το σύστημα χρειάζεται εκσυγχρονισμό, όχι κατάργηση.
Τι ακολουθεί: οι εκλογές του Σεπτεμβρίου και η πρόκληση της AfD
Σημαντικό μέρος των δηλώσεων του καγκελαρίου αφορούσε την πολιτική πρόκληση της Εναλλακτικής για τη Γερμανία (AfD), η οποία προηγείται στις δημοσκοπήσεις για τις κρατιδιακές εκλογές στο Μεκλεμβούργο-Πομερανία με ποσοστό άνω του 35%. Ο Μερτς κατηγόρησε την AfD για «μια μορφή εθνικισμού που είναι επιζήμια για τη Γερμανία», ξεκαθαρίζοντας ότι το κεντρώο πολιτικό στρατόπεδο δεν πρόκειται να συμβιβαστεί με τέτοιες πολιτικές. Μιλώντας σε στελέχη του CDU, τόνισε ότι η ανάσχεση της ακροδεξιάς απαιτεί ενότητα και σαφείς πολιτικές προτεραιότητες.
Ο καγκελάριος προειδοποίησε ότι οι επικείμενες κρατιδιακές εκλογές — στο Μεκλεμβούργο-Πομερανία, στη Σαξονία-Άνχαλτ και στο Βερολίνο, που θα διεξαχθούν τον Σεπτέμβριο — «έχουν σημασία και εκτός των συνόρων των κρατιδίων». Εξήγησε ότι σε αυτές «διακυβεύονται πολλά περισσότερα από το μέλλον μιας περιοχής», αφού πρόκειται ουσιαστικά για δοκιμασία της ικανότητας του πολιτικού κέντρου να αντιμετωπίσει τα σημερινά προβλήματα. Ο Μερτς κάλεσε τα μέλη του CDU να δώσουν αυτή τη μάχη με αυτοπεποίθηση και συνοχή, υπογραμμίζοντας ότι «διακυβεύεται το εάν έχουμε ακόμη τη δύναμη, τη βούληση και τον τρόπο να λύσουμε τα σημερινά πολιτικά προβλήματα».
Παράλληλα με τις εσωτερικές προκλήσεις, ο Μερτς καλείται να αντιμετωπίσει και το διεθνές μέτωπο. Την Κυριακή αναμένεται να μεταβεί στη Ντάουνινγκ Στριτ, όπου ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ θα φιλοξενήσει τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι και τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν. Βασικό θέμα της συνάντησης θα είναι η στήριξη προς την Ουκρανία, σε μια περίοδο που οι συγκρούσεις με τη Ρωσία έχουν ενταθεί — η σύνοδος γίνεται μετά την απόρριψη από τον Βλαντίμιρ Πούτιν της πρότασης του Ζελένσκι για απευθείας συνομιλίες.
