Νέες κυρώσεις ΗΠΑ κατά της Κούβας ανακοινώθηκαν την Πέμπτη 11 Ιουνίου, με τη Ουάσιγκτον να εντάσσει τη δημόσια πετρελαϊκή εταιρεία του νησιού, την CUPET, στη μαύρη λίστα των νομικών προσώπων που υπόκεινται σε περιοριστικά μέτρα. Την ανακοίνωση υπέγραψε ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, κουβανικής καταγωγής και γνωστός για τις σφοδρές επικρίσεις του κατά της κυβέρνησης στην Αβάνα. Η Ουάσιγκτον κατηγορεί το κυβερνών κομμουνιστικό κόμμα ότι χρησιμοποιεί την ενέργεια ως εργαλείο καταστολής και πολιτικού ελέγχου, ενώ η κουβανική πλευρά αντέδρασε άμεσα, χαρακτηρίζοντας τις κατηγορίες ψευδείς και την πολιτική των ΗΠΑ «συλλογική τιμωρία».
Τι σημαίνουν οι κυρώσεις στην CUPET
Η Unión Cuba-Petróleo (CUPET) είναι η εθνική πετρελαϊκή εταιρεία της Κούβας και ανήκει εξ ολοκλήρου στο κράτος. Δραστηριοποιείται στην εξόρυξη αργού πετρελαίου από τα κοιτάσματα του νησιού, στη διύλιση και τη διανομή πετρελαιοειδών, ενώ διατηρεί και δίκτυο πρατηρίων καυσίμων σε ολόκληρη τη χώρα. Η ένταξή της στη μαύρη λίστα σημαίνει πρωτίστως το πάγωμα οποιωνδήποτε πόρων διακρατεί η εταιρεία στις ΗΠΑ. Επιπλέον, φυσικά και νομικά πρόσωπα που εδρεύουν στις ΗΠΑ απαγορεύεται πλέον να έχουν οποιαδήποτε συναλλαγή με την CUPET, με άμεσο κίνδυνο επιβολής κυρώσεων σε περίπτωση παραβίασης.
Ο ΥΠΕΞ Ρούμπιο αιτιολόγησε το μέτρο με αιχμηρές δηλώσεις, κατηγορώντας ευθέως την κουβανική ηγεσία. «Ενώ ο κουβανικός λαός υποφέρει από ελλείψεις καυσίμων και διακοπές της ηλεκτροδότησης εξαιτίας δεκαετιών υποεπενδύσεων σε κρίσιμες υποδομές, οι κομμουνιστές κουβανοί ηγέτες καταχρώνται ενεργειακούς πόρους για να γεμίζουν τις τσέπες τους», δήλωσε ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών. Ο Ρούμπιο ανέφερε συγκεκριμένα ότι η κουβανική ηγεσία μεταπωλεί αναρίθμητα βαρέλια ενέργειας στη δευτερογενή αγορά, συσσωρεύει καύσιμα για τον στρατό, τις υπηρεσίες πληροφοριών και τους μηχανισμούς καταστολής, ενώ ταυτόχρονα επιβάλλει δελτίο ως μέσο κοινωνικού ελέγχου. Κεντρική κατηγορία παραμένει ότι το κυβερνών κόμμα εργαλειοποιεί έναν τομέα ζωτικής σημασίας για τον έλεγχο του πληθυσμού και τον εμπλουτισμό της ηγεσίας του.
Αντιδράσεις Αβάνας και κλιμάκωση της έντασης
Η Αβάνα αντέδρασε άμεσα και με έντονο τόνο στην ανακοίνωση των κυρώσεων. Ο υφυπουργός Εξωτερικών της Κούβας Κάρλος Φερνάντες ντε Κόσιο έγραψε μέσω X ότι «οι άρχοντες του καθεστώτος των ΗΠΑ υιοθετούν αισχρή στάση εφαρμόζοντας πολιτική συλλογικής τιμωρίας σε βάρος της Κούβας». Ο Φερνάντες ντε Κόσιο χαρακτήρισε ψευδείς τους ισχυρισμούς του Ρούμπιο, τονίζοντας ότι «αισθάνονται την ανάγκη να λένε ψέματα, προβάλλουν παράλογα προσχήματα για να δικαιολογήσουν την επιβολή στέρησης της πρόσβασης ενός ολόκληρου έθνους σε καύσιμα». Η κουβανική πλευρά απορρίπτει κατηγορηματικά την αμερικανική αφήγηση, θέτοντας ευθέως ζήτημα εθνικής κυριαρχίας και διεθνούς νομιμότητας των επιβαλλόμενων μέτρων.
Οι σχέσεις μεταξύ ΗΠΑ και Κούβας βρίσκονται σε οξεία ένταση από τον Ιανουάριο του 2026, όταν η Ουάσιγκτον επέβαλε de facto πετρελαϊκό αποκλεισμό στη νήσο και προχώρησε σε νέες κυρώσεις κατά κύματα. Στο ίδιο διάστημα, οι αμερικανικές αρχές άσκησαν ποινική δίωξη στον πρώην πρόεδρο Ραούλ Κάστρο, 95 ετών, για υπόθεση που ανάγεται στο 1996. Ο ρεπουμπλικάνος πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ υποστηρίζει ότι η Κούβα, που βρίσκεται μόλις 150 χιλιόμετρα από τις ακτές της Φλόριντα, εγείρει «εξαιρετική απειλή» για την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ, και έχει απειλήσει επανειλημμένα ότι θα «πάρει» τον έλεγχο του νησιού.
Οι νέες κυρώσεις ΗΠΑ στην CUPET εντάσσονται σε αυτή τη σειρά ενεργειών που σχηματίζουν μια συνεχώς αυστηρότερη πολιτική οικονομικής περίσφιξης. Η πετρελαϊκή εταιρεία ελέγχει ολόκληρη την αλυσίδα εξόρυξης, διύλισης και διανομής καυσίμων στην Κούβα, αποτελώντας έναν από τους κρίσιμους πυλώνες της κουβανικής οικονομίας. Το πάγωμα των πόρων της στις ΗΠΑ και η πλήρης απαγόρευση συναλλαγών με αμερικανικά πρόσωπα αναμένεται να έχουν άμεσες επιπτώσεις στη λειτουργικότητά της, δεδομένου ότι η νήσος ήδη αντιμετωπίζει σοβαρές ελλείψεις καυσίμων και εκτεταμένες διακοπές ηλεκτροδότησης που ταλαιπωρούν σε καθημερινή βάση τον πληθυσμό της.
