Χιλιάδες ιδιοκτήτες αγροτικών εκτάσεων σε όλη την Ελλάδα απαλλάσσονται πλέον από τις διεκδικήσεις του Δημοσίου για γη που το ίδιο τους είχε παραχωρήσει στο παρελθόν. Την Τρίτη, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης και ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Μαργαρίτης Σχοινάς ανακοίνωσαν την εφαρμογή της σχετικής διάταξης του νόμου 5293/2026 «Παρεμβάσεις για ένα κράτος πιο φιλικό στον πολίτη». Το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης εξέδωσε την ίδια ημέρα εγκύκλιο που βάζει τέλος σε μια ταλαιπωρία η οποία σε ορισμένες περιπτώσεις κρατούσε σχεδόν έναν αιώνα.
Τι προβλέπει η νέα ρύθμιση για τις αγροτικές εκτάσεις
Το ζήτημα αφορά χιλιάδες ιδιοκτήτες αγροτικών εκτάσεων που καλλιεργούν και κατέχουν επί δεκαετίες εκτάσεις που τους είχε παραχωρήσει το Ελληνικό Δημόσιο, χωρίς ωστόσο να έχει ολοκληρωθεί ποτέ η τυπική μεταβίβαση της κυριότητας. Στην πράξη, όποτε κάποιος από αυτούς τους ιδιοκτήτες επιχειρούσε να μεταβιβάσει, να κληροδοτήσει ή να κατοχυρώσει την περιουσία του στο Κτηματολόγιο, βρισκόταν αντιμέτωπος με το ίδιο το Δημόσιο, το οποίο εμφανιζόταν να διεκδικεί τη γη που είχε το ίδιο παραχωρήσει χρόνια νωρίτερα. Με το άρθρο 12 του νόμου 5293/2026, το οποίο εισηγήθηκε στη Βουλή ο Κωστής Χατζηδάκης, το Δημόσιο δεν προβάλλει πλέον δικαιώματα και απέχει από κάθε δικαστική διεκδίκηση απέναντι σε όσους κατέχουν ακίνητα βάσει παραχωρητηρίων, αγροτικών διανομών, κλήρων ή υποδείξεων εγκατάστασης από δημόσιες αρχές.
Σε εφαρμογή αυτής της διάταξης, το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων απέστειλε εγκύκλιο προς τις Διευθύνσεις Πολιτικής Γης και τις Διευθύνσεις Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής των Περιφερειακών Ενοτήτων, όπου τηρούνται τα κτηματολογικά στοιχεία και οι φάκελοι των παλαιών διανομών. Το κείμενο καθορίζει ποιες περιπτώσεις καλύπτονται από τη ρύθμιση, ποια έγγραφα αρκούν για να αποδείξει ο πολίτης το δικαίωμά του και με ποιον τρόπο θα κινούνται στο εξής οι υπηρεσίες, ώστε κανείς να μην ξαναβρεθεί αντιμέτωπος με το κράτος για τη δική του γη. Οι αρμόδιες υπηρεσίες καλούνται μάλιστα να χορηγούν χωρίς καθυστέρηση τις βεβαιώσεις και τα έγγραφα που ζητούν οι πολίτες.
Όσοι διαθέτουν προσωρινό τίτλο, διοικητική πράξη παραχώρησης, πίνακες διανομής ή σχετική βεβαίωση της αρμόδιας υπηρεσίας θα μπορούν πλέον να κατοχυρώνουν την ιδιοκτησία τους χωρίς να εμπλέκονται σε πολύχρονες δικαστικές διαμάχες. Παράλληλα, όσες δίκες εκκρεμούν καταργούνται, ενώ στο Κτηματολόγιο προβλέπεται να διορθωθούν οι εσφαλμένες πρώτες εγγραφές που εμφάνιζαν ως ιδιοκτήτη το Δημόσιο σε εκτάσεις που ουσιαστικά ανήκαν ήδη σε πολίτες.
Οι δηλώσεις Χατζηδάκη και Σχοινά
Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, δήλωσε ότι «με το νόμο 5293/2026 δίνουμε πρακτικές λύσεις σε καθημερινά προβλήματα που αντιμετωπίζει ο ανυπεράσπιστος πολίτης στις συναλλαγές του με το Δημόσιο». Όπως ανέφερε, η ρύθμιση βάζει τέλος σε παράλογες διεκδικήσεις ακινήτων από την πλευρά του Δημοσίου, επισημαίνοντας χαρακτηριστικά ότι «δεν μπορεί κάποιος να έχει προσωρινά παραχωρητήρια από την εποχή του Βενιζέλου και να θυμόμαστε εκατό χρόνια μετά ότι αυτά τα παραχωρητήρια δεν ισχύουν». Ο Χατζηδάκης πρόσθεσε ότι η κυβέρνηση προχωρά με ταχύτητα και συνέπεια στην εφαρμογή του συνόλου των ρυθμίσεων του νόμου, με στόχο οι πολίτες να πάψουν να αντιμετωπίζονται από το κράτος ως υπήκοοι.
Από την πλευρά του, ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτης Σχοινάς, υπογράμμισε ότι η εγκύκλιος θέτει άμεσα σε εφαρμογή μια ρύθμιση που αφορά χιλιάδες πολίτες σε όλη την Ελλάδα. Το ζήτημα, όπως σημειώνεται στην ανακοίνωση των δύο υπουργείων, ταλαιπωρούσε επί δεκαετίες όσους είχαν λάβει γη από το Δημόσιο μέσω αγροτικών διανομών, κλήρων ή παραχωρητηρίων, χωρίς ποτέ να έχει ολοκληρωθεί η οριστική μεταβίβαση της κυριότητας στο όνομά τους. Η νέα εγκύκλιος έρχεται να λύσει οριστικά αυτό το πρόβλημα, δίνοντας σαφείς οδηγίες στις κατά τόπους υπηρεσίες για τον τρόπο διαχείρισης των αιτημάτων.
Τι πρέπει να κάνουν οι ιδιοκτήτες
Οι πολίτες που εμπίπτουν στη ρύθμιση καλούνται να απευθυνθούν στις κατά τόπους Διευθύνσεις Πολιτικής Γης και στις Διευθύνσεις Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής των Περιφερειακών Ενοτήτων, προσκομίζοντας τα έγγραφα που αποδεικνύουν την κατοχή της έκτασης, όπως τον προσωρινό τίτλο, τη διοικητική πράξη παραχώρησης ή τους πίνακες της διανομής. Οι υπηρεσίες αυτές, βάσει της εγκυκλίου, οφείλουν να χορηγούν αμελλητί τις σχετικές βεβαιώσεις, ώστε οι ιδιοκτήτες αγροτικών εκτάσεων να προχωρήσουν στην κατοχύρωση της περιουσίας τους στο Κτηματολόγιο χωρίς νέες καθυστερήσεις.
