Ο πρώην εμίρης του Κατάρ, σεΐχης Χαμάντ μπιν Χαλίφα Αλ Θάνι, έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 74 ετών, όπως ανακοίνωσε το Amiri Diwan, το ανώτατο κυβερνητικό όργανο της χώρας. Ο θάνατος του πρώην εμίρη του Κατάρ σημειώθηκε το πρωί της Κυριακής, 12 Ιουλίου 2026, και η είδηση μεταδόθηκε άμεσα από το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων Qatar News Agency. Ο σεΐχης Χαμάντ κυβέρνησε τη χώρα από το 1995 έως το 2013, σφραγίζοντας με το όνομά του τη μετάβαση του Κατάρ σε παγκόσμια δύναμη στη διπλωματία και την οικονομία. Οι αρχές δεν έχουν ακόμη γνωστοποιήσει τα αίτια του θανάτου του.
Η άνοδος στην εξουσία και η κληρονομιά 18 ετών
Ο Χαμάντ μπιν Χαλίφα Αλ Θάνι ανέλαβε την εξουσία στο Κατάρ το 1995 και παρέμεινε στη θέση του εμίρη έως το 2013, οπότε προχώρησε σε μια κίνηση ασυνήθιστη για τα δεδομένα της περιοχής: παρέδωσε οικειοθελώς την εξουσία στον γιο του, τον σημερινό εμίρη Ταμίμ μπιν Χαμάντ Αλ Θάνι, σπάζοντας την παράδοση των ισόβιων ηγεμόνων στον Κόλπο. Στα 18 χρόνια της διακυβέρνησής του, το μικρό κρατίδιο του Περσικού Κόλπου μετατράπηκε σε μία από τις ισχυρότερες οικονομίες του πλανήτη, αξιοποιώντας τα τεράστια κοιτάσματα φυσικού αερίου που διαθέτει. Παράλληλα, ο ίδιος έθεσε τα θεμέλια του αναπτυξιακού σχεδίου «Qatar National Vision 2030», το οποίο στόχευε στη μείωση της εξάρτησης της οικονομίας από τους υδρογονάνθρακες και στη διαφοροποίησή της.
Υπό την ηγεσία του, το Κατάρ απέκτησε εμβληματικά περιουσιακά στοιχεία στο εξωτερικό, όπως το πολυκατάστημα Harrod’s στο Λονδίνο, ενώ ο ίδιος ίδρυσε το δορυφορικό ειδησεογραφικό δίκτυο Al Jazeera, που εξελίχθηκε σε έναν από τους πιο επιδραστικούς σταθμούς της περιοχής. Η πολιτική επιρροή που απέκτησε η χώρα εκτείνεται σήμερα από τη Βόρεια Αφρική έως το Αφγανιστάν. Αποκορύφωμα της διεθνούς προβολής του Κατάρ υπήρξε η φιλοξενία του Παγκοσμίου Κυπέλλου Ποδοσφαίρου της FIFA το 2022, της αθλητικής διοργάνωσης με τη μεγαλύτερη τηλεθέαση στον κόσμο. Αν και βρισκόταν πλέον μακριά από την ενεργό πολιτική δράση, ο σεΐχης Χαμάντ έλαβε βροντερό χειροκρότημα από τους Καταριανούς στον εναρκτήριο αγώνα της διοργάνωσης.
Ο πρώην εμίρης είχε επίσης ιδιαίτερο δεσμό με την Ελλάδα, την οποία επισκεπτόταν συχνά, ενώ προχώρησε και σε σειρά επενδύσεων στη χώρα. Ο σεΐχης Χαμάντ θεωρείται από τους πλουσιότερους ανθρώπους στον κόσμο και μία από τις πιο καθοριστικές μορφές που διαμόρφωσαν τη σύγχρονη πορεία του Κατάρ, μετατρέποντάς το από ένα άσημο κρατίδιο σε διεθνές σταυροδρόμι μέσα σε λιγότερο από μία γενιά.
Η ανακοίνωση του Amiri Diwan και οι αντιδράσεις
Στην επίσημη ανακοίνωσή του, το Amiri Diwan ανέφερε: «Με καρδιές ακλόνητες στην πίστη στη θεϊκή βούληση και το πεπρωμένο, το γραφείο του Εμίρη θρηνεί τη μεγάλη απώλεια για το έθνος του αείμνηστου, ας τον ελεήσει ο Θεός, Υψηλοτάτου Πατέρα-Εμίρη, σεΐχη Χαμάντ μπιν Χαλίφα Αλ Θάνι, ο οποίος έφυγε από τη ζωή σήμερα το πρωί». Τη δήλωση μετέδωσαν διεθνή μέσα ενημέρωσης, μεταξύ των οποίων το Al Jazeera και το Arab News, που ενημέρωσαν άμεσα το κοινό τους για τον θάνατο του πρώην εμίρη του Κατάρ.
Ωστόσο, η ραγδαία ανάδειξη του Κατάρ σε περιφερειακή και διεθνή δύναμη υπό τη διακυβέρνηση του σεΐχη Χαμάντ δεν ήταν χωρίς προστριβές. Η ιδιαίτερα ανεξάρτητη εξωτερική πολιτική που άσκησε προκάλεσε κατά καιρούς τη δυσαρέσκεια τόσο περιφερειακών όσο και δυτικών συμμάχων της χώρας. Αιτία στάθηκε η διατήρηση στενών σχέσεων με το σιιτικό Ιράν, την ηγέτιδα δύναμη της περιοχής, με την παλαιστινιακή οργάνωση Χαμάς, καθώς και με την εκτός νόμου στην Αίγυπτο Μουσουλμανική Αδελφότητα. Παρά τις εντάσεις αυτές, ο σεΐχης Χαμάντ παρέμεινε βασικός αρχιτέκτονας της στρατηγικής που καθιέρωσε την Ντόχα ως σημείο αναφοράς στη διεθνή διπλωματία.
Μέχρι στιγμής, οι αρχές του Κατάρ δεν έχουν δώσει στη δημοσιότητα περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τα αίτια του θανάτου του πρώην εμίρη, ούτε έχουν ανακοινώσει το πρόγραμμα των επίσημων εκδηλώσεων πένθους που αναμένεται να ακολουθήσουν στη χώρα.
