Η ενίσχυση της βιομηχανίας αναδεικνύεται σε βασική προτεραιότητα για την ελληνική οικονομία, σύμφωνα με ανάλυση του Αλέξανδρου Κασιμάτη. Νέα στοιχεία του ΙΟΒΕ και οι αλλαγές που προωθεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών αναδεικνύουν τη μεταποίηση ως βασικό μοχλό ανάπτυξης. Η στροφή προς τη βιομηχανική παραγωγή συνδέεται άμεσα με την αύξηση της παραγωγικότητας, των επενδύσεων και των εισοδημάτων στην Ελλάδα. Οι εξελίξεις έρχονται καθώς η Ευρώπη αναθεωρεί τις πολιτικές της πράσινης μετάβασης.
Διαβάστε επίσης: Η Ελλάδα ζητά συμπεριληπτική μετάβαση στη Συρία στον ΟΗΕ
Η αντοχή της ελληνικής βιομηχανίας και οι προτάσεις της ΕΕ
Ξένοι τραπεζίτες και αναλυτές αναγνωρίζουν ότι οι ελληνικές εταιρείες μεγαλύτερου μεγέθους διαθέτουν πολύ καλό διοικητικό προσωπικό. Οι επιχειρήσεις που κατάφεραν να επιβιώσουν από την οικονομική κρίση απέδειξαν ότι έχουν την ικανότητα να προσαρμόζονται και να διαχειρίζονται αποτελεσματικά μεγάλα προβλήματα και απειλές. Ειδικά ο βιομηχανικός τομέας έχει επιδείξει εξαιρετικές ικανότητες, καθώς παρά τις εγχώριες αντιξοότητες -όπως το υψηλό ενεργειακό κόστος– οι ελληνικές επιχειρήσεις όχι μόνο παραμένουν στην αγορά αλλά ανταγωνίζονται με επιτυχία μεγάλους ξένους ομίλους.
Στο ευρωπαϊκό επίπεδο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε την επιβράδυνση του ρυθμού μείωσης των διαθέσιμων δικαιωμάτων εκπομπών στο πλαίσιο του Συστήματος Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών (EU ETS). Συγκεκριμένα, εισηγήθηκε τη μείωση του γραμμικού συντελεστή μείωσης στο 3,1% για την περίοδο 2031-2035 και στο 1,7% από το 2036 και μετά, έναντι του 4,3% που ισχύει σήμερα. Παράλληλα, πρότεινε τη μείωση του ποσοστού απορρόφησης δικαιωμάτων από τον Μηχανισμό Σταθερότητας της Αγοράς (MSR) στο 12% μετά το 2030, από 24% σήμερα, περιορίζοντας τον ρυθμό απόσυρσης δικαιωμάτων από την αγορά.
Η πρόταση της Επιτροπής προβλέπει επίσης ότι οι επιχειρήσεις που υπάγονται στο ETS θα μπορούν να καλύπτουν έως και 2% των απαιτούμενων μειώσεων εκπομπών μέσω διεθνών πιστώσεων αντιστάθμισης άνθρακα. Επιπλέον, θα ενταχθούν στο σύστημα 250 εκατομμύρια τόνοι εγχώριων αφαιρέσεων διοξειδίου του άνθρακα, αυξάνοντας την προσφορά διαθέσιμων μονάδων συμμόρφωσης. Τέλος, προτείνεται η προκαταβολική χορήγηση του 80% των δωρεάν δικαιωμάτων εκπομπών προς τη βιομηχανία, ενώ το υπόλοιπο 20% θα αποδίδεται μόνο εφόσον πιστοποιούνται επενδύσεις απανθρακοποίησης από τις επιχειρήσεις.
Γιατί άλλαξε στάση η Ευρώπη απέναντι στη βιομηχανία
Η Ευρώπη, στο όνομα της πράσινης μετάβασης, είχε παραμερίσει και σε ορισμένες περιπτώσεις σχεδόν εξωθήσει στη χρεοκοπία βιομηχανικές μονάδες, προτιμώντας εισαγωγές προϊόντων από χώρες χαμηλού κόστους. Η δύσκολη σχέση μεταξύ ΕΕ και Τραμπ, ο πόλεμος στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή, καθώς και το «ξεκούρδισμα» της παγκοσμιοποίησης, έφεραν ξανά στο προσκήνιο τις ανάγκες της άμυνας και, μαζί τους, τη βιομηχανία. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναγκάστηκε να αναθεωρήσει τη γραμμή της και πρότεινε πιο ήπιους ρυθμούς προσαρμογής για τις επιχειρήσεις.
Με τη νέα πρόταση, η Επιτροπή επιχειρεί να διατηρήσει τους στόχους απανθρακοποίησης, αλλά με χαμηλότερο κόστος συμμόρφωσης για τις επιχειρήσεις, ώστε να ενισχυθεί η ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας. Για την Ελλάδα, όπου οι βιομηχανικές επιχειρήσεις έχουν ήδη αποδείξει ότι αντέχουν σε δύσκολο περιβάλλον, οι αλλαγές αυτές αναμένεται να λειτουργήσουν ενισχυτικά για την εγχώρια μεταποίηση. Η σύγκλιση με τα ευρωπαϊκά πρότυπα παραγωγικότητας περνά μέσα από τη στήριξη της ενίσχυσης της βιομηχανίας ως βασικού πυλώνα της εγχώριας οικονομίας, με τις επενδύσεις και τα εισοδήματα να συνδέονται άμεσα με την πορεία της μεταποίησης τα επόμενα χρόνια.
