Ένα ακόμη εντυπωσιακό αρχαιολογικό εύρημα ήρθε στο φως στον βυθό της Άνδρου, όπου εντοπίστηκε αρχαίο ναυάγιο σε βάθος 39 έως 44 μέτρων. Το πλοίο χρονολογείται στα τέλη του 5ου αιώνα π.Χ. και τις αρχές του 4ου αιώνα π.Χ. και μετέφερε φορτίο άνω των 600 αμφορέων. Το εύρημα έγινε γνωστό σήμερα, 31 Ιουλίου 2026, μέσα από ανακοίνωση του Υπουργείου Πολιτισμού. Το ναυάγιο στην Άνδρο εντάσσεται πλέον στα σημαντικότερα ευρήματα των τελευταίων ετών για τη μελέτη του εμπορίου κατά την κλασική εποχή.
Τι αποκάλυψε η αυτοψία στον βυθό της Άνδρου
Το ναυάγιο εντοπίστηκε αρχικά από έναν ιδιώτη, ο οποίος υπέδειξε στο Υπουργείο Πολιτισμού το ακριβές σημείο στη θαλάσσια περιοχή της Άνδρου. Κλιμάκιο της Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων πραγματοποίησε αυτοψία στο σημείο και επιβεβαίωσε την ύπαρξη φορτίου από εμπορικό πλοίο της κλασικής εποχής. Οι αρχαιολόγοι διαπίστωσαν ότι το φορτίο αποτελείται από εμπορικούς οξυπύθμενους αμφορείς τουλάχιστον τριών διαφορετικών τύπων: αμφορείς Μένδης, αμφορείς Πεπαρήθου και αμφορείς τύπου Solokha 2. Κατά τη διάρκεια της έρευνας, οι δύτες ανέλκυσαν δειγματοληπτικά έναν αμφορέα από κάθε τύπο, ώστε να μελετηθούν αναλυτικά στο εργαστήριο.
Στον χώρο του ναυαγίου εντοπίστηκε επίσης τμήμα μολύβδινου στύπου άγκυρας, στοιχείο που ενισχύει την εικόνα ενός οργανωμένου εμπορικού σκάφους της εποχής. Παράλληλα, οι αρχαιολόγοι εντόπισαν ολιγάριθμους λίθους οι οποίοι πιθανότατα σχετίζονται με το έρμα του πλοίου, δηλαδή το φορτίο σταθεροποίησης που χρησιμοποιούνταν για την ισορροπία του σκάφους. Σύμφωνα με την πρώτη εκτίμηση των ειδικών, ο συνολικός αριθμός των αμφορέων στο ναυάγιο κυμαίνεται μεταξύ 600 και 650 τεμαχίων. Ο αριθμός αυτός καθιστά το φορτίο ιδιαίτερα ογκώδες για τα δεδομένα εμπορικών πλοίων της ύστερης κλασικής περιόδου.
Η σημασία του ναυαγίου για το εμπόριο και τη ναυσιπλοΐα
Το Υπουργείο Πολιτισμού τόνισε στην ανακοίνωσή του πως το εύρημα εμπλουτίζει τις γνώσεις για το εμπόριο και τη ναυσιπλοΐα κατά την περίοδο των ύστερων κλασικών χρόνων. Η παρουσία τριών διαφορετικών τύπων αμφορέων από περιοχές όπως η Μένδη και η Πεπάρηθος δείχνει ότι το πλοίο εξυπηρετούσε πιθανότατα εμπορικά δίκτυα που συνέδεαν διαφορετικές περιοχές του ελλαδικού χώρου. Η μελλοντική μελέτη των ευρημάτων αναμένεται να δώσει επιπλέον στοιχεία τόσο για το ακριβές περιεχόμενο του φορτίου όσο και για την προέλευση του ίδιου του πλοίου.
Την αυτοψία στον βυθό της Άνδρου πραγματοποίησε εξειδικευμένο κλιμάκιο της Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων. Στην ομάδα συμμετείχαν ο καταδυόμενος αρχαιολόγος Διονύσιος Ευαγγελιστής, ο καταδυόμενος συντηρητής αρχαιοτήτων Άγγελος Τσομπανίδης και ο τεχνικός βυθού Λουί Μερσενιέ. Η συνεργασία του ιδιώτη με τις αρμόδιες αρχαιολογικές υπηρεσίες αποδείχθηκε καθοριστική για τον εντοπισμό του νέου ευρήματος στον βυθό της Άνδρου.
Τι ακολουθεί για το ναυάγιο της Άνδρου
Οι αρχαιολόγοι της Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων αναμένεται να συνεχίσουν την έρευνα γύρω από το ναυάγιο, με στόχο τη λεπτομερή καταγραφή του φορτίου και τη διερεύνηση της προέλευσης του πλοίου. Η περαιτέρω μελέτη των αμφορέων που ανασύρθηκαν, καθώς και του τμήματος της άγκυρας, αναμένεται να προσφέρει πρόσθετες πληροφορίες για το ταξίδι που πραγματοποιούσε το σκάφος πριν βυθιστεί στα νερά της Άνδρου. Το ναυάγιο προστίθεται πλέον στον κατάλογο των σημαντικών ενάλιων ευρημάτων του Αιγαίου, προσφέροντας νέο υλικό για τη μελέτη της αρχαίας ναυσιπλοΐας.
