Μια ευρωπαϊκή ναυτική αποστολή υπό ιταλική διοίκηση πραγματοποίησε σήμερα έλεγχο σε τάνκερ του ρωσικού σκιώδη στόλου στη Μεσόγειο, ανοιχτά των ιταλικών ακτών. Το υπουργείο Άμυνας της Ιταλίας ανακοίνωσε ότι στόχος της επιχείρησης ήταν η επιβεβαίωση της εθνικότητας και της νηολόγησης του πλοίου. Το δεξαμενόπλοιο Toa Payoh, το οποίο υπόκειται σε ευρωπαϊκές κυρώσεις, έπλεε με σημαία Καμερούν όταν ανακόπηκε η πορεία του. Δεν έχει διευκρινιστεί άμεσα αν το πλοίο τέθηκε τελικά υπό κράτηση κατά τη διάρκεια των ελέγχων.
Ο έλεγχος στα ανοιχτά της Παντελλερίας
Η επιχείρηση έλαβε χώρα σήμερα, Κυριακή 2 Αυγούστου 2026, στα δυτικά του ιταλικού νησιού Παντελλερία. Το τάνκερ Toa Payoh ταξίδευε από το Μπενίν προς την Κωνσταντινούπολη όταν η ιταλική αποστολή ανέκοψε την πορεία του για να διενεργήσει τους απαραίτητους ελέγχους. Σύμφωνα με το υπουργείο Άμυνας της Ιταλίας, το πλοίο πλέει με σημαία Καμερούν, ωστόσο θεωρείται μέρος του λεγόμενου ρωσικού σκιώδη στόλου και υπόκειται σε ευρωπαϊκές κυρώσεις λόγω αυτής της σύνδεσης. Οι αρχές επιβεβαίωσαν ότι η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε με στόχο τη διαπίστωση της πραγματικής ταυτότητας του σκάφους, καθώς πολλά πλοία αυτής της κατηγορίας αλλάζουν σημαίες και στοιχεία νηολόγησης για να αποφύγουν τον εντοπισμό.
Ο έλεγχος πραγματοποιήθηκε από το πολεμικό πλοίο Thaon di Revel, το οποίο αποτελεί τη ναυαρχίδα της επιχείρησης EUNAVFOR MED IRINI, της αποστολής της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη Μεσόγειο. Η επιχείρηση IRINI βρίσκεται υπό ιταλική διοίκηση και έχει ως αντικείμενο την παρακολούθηση της τήρησης των διεθνών κυρώσεων στη θαλάσσια περιοχή. Το υπουργείο Άμυνας της Ιταλίας ανακοίνωσε επίσημα το επεισόδιο μέσω των διαύλων επικοινωνίας του, αναφέροντας ότι το Thaon di Revel προσέγγισε και επιβιβάστηκε στο τάνκερ προκειμένου να ολοκληρώσει τον έλεγχο. Η ανακοίνωση του υπουργείου δημοσιεύθηκε επίσημα στις 2 Αυγούστου 2026, ενημερώνοντας το κοινό για την εξέλιξη της επιχείρησης στη Μεσόγειο.
Τι είναι ο «σκιώδης στόλος»
Παρά την επιβεβαίωση του ελέγχου, δεν κατέστη σαφές αν το Toa Payoh τέθηκε υπό κράτηση από τις ιταλικές αρχές ή αν του επετράπη να συνεχίσει το ταξίδι του προς την Κωνσταντινούπολη. Ο όρος σκιώδης στόλος χρησιμοποιείται για να περιγράψει τα πλοία που, σύμφωνα με ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, χρησιμοποιεί η Ρωσία για να παρακάμψει τις κυρώσεις που έχουν επιβληθεί στις εξαγωγές πετρελαίου της. Τα συγκεκριμένα πλοία συχνά πλέουν με σημαίες τρίτων χωρών, όπως στην περίπτωση του Καμερούν, προκειμένου να αποκρύψουν την πραγματική τους σύνδεση με ρωσικά συμφέροντα και να παρακάμψουν τους περιορισμούς που έχει επιβάλει η Ευρωπαϊκή Ένωση. Η επιβεβαίωση της νηολόγησης και της εθνικότητας ενός τάνκερ αποτελεί καθοριστικό βήμα για τις ευρωπαϊκές αρχές, προκειμένου να διαπιστωθεί αν ένα πλοίο παραβιάζει πράγματι τις κυρώσεις που ισχύουν κατά της Ρωσίας.
Τι ακολουθεί
Ο έλεγχος στη Μεσόγειο εντάσσεται στο ευρύτερο έργο της επιχείρησης IRINI, η οποία δραστηριοποιείται στην περιοχή με στόχο την επιτήρηση της ναυτιλιακής κίνησης και τον έλεγχο πλοίων που ενδέχεται να παραβιάζουν διεθνείς κυρώσεις. Η συμμετοχή του Thaon di Revel σε αυτή την επιχείρηση επιβεβαιώνει τον ενεργό ρόλο της Ιταλίας στην εφαρμογή των ευρωπαϊκών κυρώσεων κατά της Ρωσίας. Το υπουργείο Άμυνας της Ιταλίας δεν έχει ανακοινώσει ακόμη αν θα ακολουθήσουν περαιτέρω ενέργειες σχετικά με το τάνκερ Toa Payoh, ούτε αν το περιστατικό θα έχει συνέχεια σε διπλωματικό ή νομικό επίπεδο. Η υπόθεση αναμένεται να απασχολήσει τις ευρωπαϊκές αρχές τις επόμενες ημέρες, καθώς ο έλεγχος τάνκερ του ρωσικού σκιώδη στόλου στη Μεσόγειο αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας παρακολούθησης τέτοιων σκαφών στην περιοχή.
