Η ενεργειακή κρίση στον Δούναβη προκάλεσε έκτακτα μέτρα σε Ουγγαρία και Ρουμανία το πρώτο διήμερο του Αυγούστου, με τις δύο κυβερνήσεις να κηρύσσουν κατάσταση έκτακτης ανάγκης στο ηλεκτρικό ρεύμα. Η διακοπή λειτουργίας πυρηνικών σταθμών στην περιοχή εκτίναξε τις τιμές χονδρικής σε ολόκληρη τη Νοτιοανατολική Ευρώπη, με αντίκτυπο και στην ελληνική αγορά. Οι τιμές στην προημερήσια αγορά στην Ελλάδα σχεδόν διπλασιάστηκαν μέσα σε λίγες ημέρες, ενώ οι αρχές παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις.
Διαβάστε επίσης: Εκτίναξη τιμών ρεύματος: Φόβοι για νέο κύμα ανατιμήσεων
Έκτακτα μέτρα σε Ουγγαρία και Ρουμανία
Η Ουγγαρία έμεινε χωρίς τον μοναδικό της πυρηνικό σταθμό, ο οποίος κάλυπτε περίπου το μισό της εγχώριας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Η κυβέρνηση της χώρας προχώρησε άμεσα σε περιορισμό της ζήτησης, ενεργοποίηση εισαγωγών από γειτονικές χώρες και επιστράτευση κάθε διαθέσιμης μονάδας παραγωγής για να καλυφθεί το κενό. Παράλληλα στη Ρουμανία ένας από τους δύο αντιδραστήρες του σταθμού της Τσερναβόδα τέθηκε εκτός λειτουργίας, οδηγώντας την κυβέρνηση της χώρας σε ενεργοποίηση συναγερμού διάρκειας 30 ημερών.
Οι ρουμανικές αρχές ήρθαν σε επαφή με μεγάλες βιομηχανίες, ζητώντας εθελοντική μείωση της ζήτησης ρεύματος στις ώρες αιχμής. Αν το μέτρο δεν αποδώσει τα αναμενόμενα αποτελέσματα, το επόμενο βήμα θα είναι υποχρεωτική διακοπή τροφοδοσίας σε εργοστάσια με κρατική εντολή. Ο δεύτερος αντιδραστήρας της Τσερναβόδα, που παράγει περίπου το 10% των εθνικών αναγκών σε ρεύμα, παραμένει σε λειτουργία και οι αρχές καταβάλλουν προσπάθεια να τον διατηρήσουν ενεργό για όσο διάστημα διαρκέσει η κρίση.
Η Ελλάδα διατηρεί επάρκεια, αλλά πληρώνει ακριβότερα
Σε αντίθεση με τους βόρειους γείτονές της, η Ελλάδα δεν αντιμετωπίζει πρόβλημα επάρκειας. Οι προβλέψεις του ΑΔΜΗΕ δείχνουν αιχμές ζήτησης έως τα 8.700 MW τις επόμενες ημέρες, μέγεθος αρκετά χαμηλότερο από τις κορυφώσεις των 10-11 GW που έχει καταγράψει η χώρα στο παρελθόν. Στην παραγωγή, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας καλύπτουν περίπου το 50% του μείγματος, ενώ υπάρχει επαρκής διαθεσιμότητα θερμικών και υδροηλεκτρικών μονάδων. Οι αρμόδιες αρχές έχουν φροντίσει ώστε αυτή την περίοδο να μην πραγματοποιούνται συντηρήσεις σταθμών, ώστε το σύστημα να παραμένει έτοιμο για κάθε ενδεχόμενο.
Ωστόσο, η ελληνική αγορά δεν μένει ανεπηρέαστη από τις εξελίξεις στον Δούναβη. Η τιμή χονδρικής στην προημερήσια αγορά έφτασε χθες, Δευτέρα, τα 153 ευρώ ανά μεγαβατώρα, από τα 89-95 ευρώ των προηγούμενων ημερών. Αντίστοιχα, η Ουγγαρία κατέγραψε τιμή 178 ευρώ, όση και η Ρουμανία, ενώ η γειτονική Βουλγαρία έφτασε τα 158 ευρώ. Η κατάσταση είναι ακόμη πιο δύσκολη στην Ιταλία, όπου η χονδρική τιμή σκαρφάλωσε στα 197 ευρώ, αν και εκεί το πρόβλημα σχετίζεται με την έντονη εξάρτηση από το φυσικό αέριο και όχι με ελλείψεις παραγωγής.
Η Βουλγαρία εμφανίζεται ως βασικός εξαγωγέας ρεύματος στην περιοχή, στέλνοντας προς τη Ρουμανία ποσότητες που έφτασαν τα 2,5 GW σε ορισμένες ώρες, ενώ εξάγει ρεύμα και προς τη Βόρεια Μακεδονία και τη Σερβία. Η βουλγαρική κυβέρνηση διαβεβαίωσε ότι ο δικός της πυρηνικός σταθμός στο Κοζλοντούι λειτουργεί κανονικά χωρίς προβλήματα. Από την πλευρά της, η Ελλάδα εξήγαγε χθες προς τη Βουλγαρία έως και 1 GW ανά ώρα, συμβάλλοντας στην κάλυψη των αναγκών της περιοχής.
Πόσο θα κρατήσει η ενεργειακή κρίση στον Δούναβη
Προς το παρόν δεν είναι γνωστό πόσο διάστημα θα διαρκέσει η ενεργειακή κρίση στον Δούναβη. Κρίνοντας από τον συναγερμό των 30 ημερών που κήρυξε η Ρουμανία, ο Αύγουστος αναμένεται να κυλήσει εν πολλοίς υπό αυτές τις συνθήκες αυξημένης πίεσης στο ενεργειακό σύστημα της περιοχής. Στην ελληνική αγορά, οι αυξήσεις στα «πράσινα» τιμολόγια του μήνα τελικά αποδείχθηκαν μικρότερες από τις αρχικές εκτιμήσεις, καθώς οι μεγάλοι προμηθευτές απορρόφησαν σημαντικό μέρος της ανατίμησης στη χονδρική αγορά, περιορίζοντας έτσι την επιβάρυνση για τα νοικοκυριά.
Παρά το γεγονός αυτό, η άνοδος στη χονδρική παραμένει αισθητή. Μέσα σε μόλις δύο ημέρες, από την Κυριακή έως τη Δευτέρα, η τιμή στην Αγορά Επόμενης Ημέρας στην Ελλάδα σημείωσε σωρευτική αύξηση που προσέγγισε το 60%, επαναφέροντας συνθήκες έντονης μεταβλητότητας που δεν είχαν καταγραφεί εδώ και καιρό. Μέρος της ανόδου αποδίδεται σε εγχώριους παράγοντες, όπως η υποχώρηση της αιολικής παραγωγής, ωστόσο οι εξελίξεις στον ενεργειακό άξονα Ουγγαρίας-Ρουμανίας έχουν θέσει σε επιφυλακή τόσο την ελληνική κυβέρνηση όσο και τους παράγοντες της αγοράς, οι οποίοι παρακολουθούν στενά την πορεία των τιμών τις επόμενες εβδομάδες.
