Σε ιστορικό χαμηλό κατέγραψε φέτος τις εκπομπές CO2 η ελληνική ηλεκτροπαραγωγή, σύμφωνα με ανάλυση του Green Tank για το πρώτο εξάμηνο του 2026. Βασικός λόγος για τη πτώση ήταν η λειτουργία της μεγάλης ηλεκτρικής διασύνδεσης της Κρήτης με το ηπειρωτικό δίκτυο, που τέθηκε σε λειτουργία στα τέλη του 2025. Παράλληλα με τη μείωση των ρύπων, καταγράφηκε ρεκόρ στην παραγωγή ενέργειας από τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας. Ωστόσο, οι στόχοι που έχει θέσει η χώρα για το κλίμα φαίνεται πως κινδυνεύουν να μην τηρηθούν.
Η διασύνδεση της Κρήτης μείωσε τις εκπομπές CO2
Η μόνιμη σύνδεση της Κρήτης με το ηπειρωτικό ηλεκτρικό δίκτυο, μέσω της νέας υποδομής που ολοκληρώθηκε στα τέλη του 2025, άλλαξε ριζικά το ενεργειακό τοπίο του νησιού. Πριν από την υλοποίηση του έργου, η ηλεκτροπαραγωγή στην Κρήτη στηριζόταν σε μεγάλο βαθμό σε μονάδες πετρελαίου, οι οποίες θεωρούνται από τις πλέον ρυπογόνες πηγές ενέργειας. Με τη σύνδεση αυτή σε λειτουργία, οι εκπομπές των μονάδων πετρελαίου στα ελληνικά νησιά υποχώρησαν κατά 46,4% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του προηγούμενου έτους.
Σε εθνικό επίπεδο, η συνολική ηλεκτροπαραγωγή εξέπεμψε 6,95 εκατομμύρια τόνους CO2 κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους. Το μεγαλύτερο μέρος των εκπομπών προήλθε από το φυσικό αέριο, με ποσοστό 58,6% επί του συνόλου, που αντιστοιχεί σε 4,07 εκατομμύρια τόνους. Ακολούθησε ο λιγνίτης, υπεύθυνος για το 28,9% των εκπομπών, δηλαδή 2,01 εκατομμύρια τόνους.
Ο ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου ο μεγαλύτερος ρυπαντής
Ανάμεσα στις επιμέρους μονάδες παραγωγής, ο Ατμοηλεκτρικός Σταθμός Αγίου Δημητρίου ξεχώρισε ως ο μεγαλύτερος ρυπαντής του εξαμήνου, με εκπομπές που έφτασαν τους 1,58 εκατομμύρια τόνους CO2. Η μονάδα λειτούργησε εντατικά σε ετήσια βάση, λίγο πριν το οριστικό της κλείσιμο, το οποίο πραγματοποιήθηκε στα μέσα Μαΐου. Η Πτολεμαΐδα 5, η μοναδική λιγνιτική μονάδα που παραμένει σε λειτουργία, κατέγραψε εκπομπές 0,6 εκατομμυρίων τόνων για το ίδιο διάστημα.
Το κλείσιμο του Αγίου Δημητρίου αναμένεται να έχει σημαντική επίδραση στο δεύτερο μισό του έτους. Το Green Tank εκτιμά πως οι εκπομπές CO2 στο δεύτερο εξάμηνο θα είναι σαφώς μειωμένες σε σχέση με το πρώτο, ακριβώς λόγω της απόσυρσης της συγκεκριμένης μονάδας από την παραγωγή.
Ο στόχος του ΕΣΕΚ για το 2030 κινδυνεύει
Παρά το ιστορικό χαμηλό, το Green Tank επισημαίνει πως η πορεία των εκπομπών δεν συνάδει με τους στόχους του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ), του οδικού χάρτη που έχει τεθεί για το 2030. Ο κλάδος της ηλεκτροπαραγωγής έχει ήδη εξαντλήσει το 77,6% του συνολικού περιθωρίου εκπομπών που προβλέπεται για φέτος, γεγονός που αυξάνει την πιθανότητα ο ετήσιος στόχος να ξεπεραστεί.
Σε πιο μακροπρόθεσμο ορίζοντα, το ΕΣΕΚ θέτει ως στόχο τον περιορισμό των εκπομπών CO2 από την ηλεκτροπαραγωγή στους 4 εκατομμύρια τόνους έως το 2030. Η απόσταση ανάμεσα στα σημερινά επίπεδα ρύπων και τον στόχο αυτό παραμένει μεγάλη, παρότι η τάση του πρώτου εξαμήνου δείχνει βελτίωση σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια. Η αναμενόμενη μείωση των εκπομπών στο δεύτερο εξάμηνο, λόγω της απόσυρσης του Αγίου Δημητρίου, αναμένεται να συμβάλει θετικά στη συνολική εικόνα της χρονιάς, χωρίς ωστόσο να διασφαλίζει την τήρηση του στόχου.
