Νέα κλιμάκωση της τουρκικής προκλητικότητας καταγράφηκε την Παρασκευή 7 Αυγούστου 2026 στο Αιγαίο, με οκτώ παραβάσεις και δέκα παραβιάσεις του εθνικού εναέριου χώρου από τουρκικά αεροσκάφη. Παράλληλα, η Άγκυρα εξέδωσε ανακοίνωση αμφισβητώντας την ελληνική κυριαρχία σε νησιά του Αιγαίου, με αφορμή το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό που υπέγραψε η Αθήνα. Οι παραβιάσεις στο Αιγαίο συνεχίζονται αμείωτες, ενώ η τουρκική πλευρά επιχειρεί να επαναφέρει στο προσκήνιο τις γνωστές θέσεις της για τις λεγόμενες γκρίζες ζώνες.
Οκτώ παραβάσεις και δέκα παραβιάσεις στο Αιγαίο
Σύμφωνα με ανακοίνωση του ΓΕΕΘΑ, ένα τουρκικό αεροσκάφος ναυτικής συνεργασίας τύπου CN-235 προχώρησε σε δύο παραβάσεις του FIR Αθηνών, ενώ τρία μη επανδρωμένα αεροσκάφη UAV της Τουρκίας πραγματοποίησαν τέσσερις παραβάσεις και δέκα παραβιάσεις του εθνικού εναέριου χώρου. Οι πτήσεις εντοπίστηκαν στο βορειοανατολικό, στο κεντρικό και στο νοτιοανατολικό Αιγαίο. Η Πολεμική Αεροπορία αναγνώρισε και αναχαίτισε τα τουρκικά αεροσκάφη σύμφωνα με τους διεθνείς κανόνες, ακολουθώντας την πάγια πρακτική που εφαρμόζεται σε κάθε αντίστοιχο περιστατικό. Το περιστατικό αυτό εντάσσεται σε μια μακρά σειρά αντίστοιχων κρουσμάτων που καταγράφονται τακτικά στην περιοχή, με το ελληνικό υπουργείο Εθνικής Άμυνας να παρακολουθεί στενά κάθε κίνηση των τουρκικών δυνάμεων.
Την ίδια ημέρα, η ελληνική κυβέρνηση ανακοίνωσε το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό, το οποίο περιλαμβάνει προβλέψεις και για το Αιγαίο Πέλαγος. Η ανακοίνωση αυτή προκάλεσε άμεση αντίδραση από το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών, το οποίο έσπευσε να δηλώσει πως το ελληνικό σχέδιο δεν έχει καμία νομική ισχύ για την Τουρκία. Η χρονική σύμπτωση των δύο γεγονότων, της στρατιωτικής κλιμάκωσης και της διπλωματικής ανακοίνωσης, ενισχύει την εικόνα μιας συντονισμένης τουρκικής αντίδρασης σε κάθε ελληνική πρωτοβουλία που αφορά το Αιγαίο.
Η αντίδραση της Άγκυρας και οι θέσεις για τις γκρίζες ζώνες
Σε ανακοίνωσή του, το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών χαρακτήρισε ορισμένα νησιά του Αιγαίου ως «γεωγραφικά χαρακτηριστικά των οποίων η κυριαρχία δεν παραχωρήθηκε στην Ελλάδα μέσω διεθνών συνθηκών». Ο εκπρόσωπος Τύπου του υπουργείου, Οντζού Κετσελί, υποστήριξε ότι το ελληνικό Χωροταξικό Πλαίσιο δεν επιφέρει καμία νομική συνέπεια για τις τουρκικές θέσεις. Η Άγκυρα κατηγόρησε επιπλέον την Ελλάδα ότι επιχειρεί να χρησιμοποιήσει την προστασία του περιβάλλοντος για πολιτικούς σκοπούς, χαρακτηρίζοντας τέτοιες προσπάθειες ως μάταιες και αναποτελεσματικές απέναντι στη μακροχρόνια νομική θέση της Τουρκίας.
Η τουρκική πλευρά επικαλέστηκε επίσης το διεθνές ναυτικό δίκαιο, υποστηρίζοντας ότι μονομερείς ενέργειες σε κλειστές ή ημίκλειστες θάλασσες, όπως το Αιγαίο και η Μεσόγειος, πρέπει να αποφεύγονται. Παρά τον έντονο τόνο της ανακοίνωσης, η Άγκυρα διαβεβαίωσε πως παραμένει διαθέσιμη για συνεργασία με την Αθήνα, επικαλούμενη τη Διακήρυξη των Αθηνών για τις Φιλικές Σχέσεις και την Καλή Γειτονία, που είχε υπογραφεί στις 7 Δεκεμβρίου 2023. Η ελληνική πλευρά, από την πλευρά της, συνεχίζει να στηρίζεται στο διεθνές δίκαιο και επιδιώκει σταθερότητα στην περιοχή χωρίς να παρασύρεται σε αντιπαραθέσεις ρητορικής.
Η νέα τουρκική παρέμβαση εντάσσεται σε ένα ευρύτερο μοτίβο αμφισβητήσεων που η Άγκυρα επαναφέρει κάθε φορά που η Αθήνα προχωρά σε αποφάσεις που αφορούν το Αιγαίο, είτε πρόκειται για χωροταξικά σχέδια είτε για περιβαλλοντικές πρωτοβουλίες. Η ελληνική διπλωματία εξακολουθεί να επιδεικνύει ψυχραιμία, αποφεύγοντας την κλιμάκωση της ρητορικής, ενώ οι Ένοπλες Δυνάμεις συνεχίζουν να παρακολουθούν στενά κάθε κίνηση στον εναέριο χώρο του Αιγαίου. Οι δύο πλευρές, παρά τη διαρκή αντιπαράθεση δηλώσεων, φαίνεται πως διατηρούν ανοιχτό το κανάλι επικοινωνίας μέσα από τους μηχανισμούς διαλόγου που έχουν συμφωνηθεί τα προηγούμενα χρόνια.
