Οι μισές γυναίκες στο Αφγανιστάν βγαίνουν πλέον από το σπίτι τους μόνο μία ή δύο φορές τον μήνα, σύμφωνα με νέα στοιχεία της υπηρεσίας του ΟΗΕ U.N. Women. Η ανακοίνωση δόθηκε στη δημοσιότητα σήμερα, καθώς οι Ταλιμπάν ετοιμάζονται να τιμήσουν αυτή την εβδομάδα την πέμπτη επέτειο από την επιστροφή τους στην εξουσία. Το Αφγανιστάν παραμένει η μόνη χώρα στον κόσμο που απαγορεύει στα κορίτσια τη φοίτηση στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση και στις γυναίκες την είσοδο στα πανεπιστήμια.
Πάνω από τις μισές γυναίκες περιορισμένες στο σπίτι
Η έρευνα της U.N. Women δείχνει ότι πάνω από τις μισές γυναίκες που συμμετείχαν στην καταγραφή δήλωσαν πως βγαίνουν από το σπίτι τους δύο ή λιγότερες φορές τον μήνα. Σχεδόν τα τρία τέταρτα από αυτές ανέφεραν ότι δεν αισθάνονται ασφάλεια να κυκλοφορήσουν χωρίς τη συνοδεία ενός άνδρα συγγενή, γνωστού ως mahram. Οι περιορισμοί αυτοί, όπως σημειώνει η υπηρεσία του ΟΗΕ, περιστέλλουν συστηματικά την ελευθερία μετακίνησης και τη συμμετοχή των γυναικών στη δημόσια ζωή του Αφγανιστάν. Η κατάσταση καταγράφεται καθώς οι Ταλιμπάν ετοιμάζονται να γιορτάσουν την πέμπτη επέτειο από την ανάληψη της εξουσίας τον Αύγουστο του 2021.
Σύμφωνα με ανακοίνωση που εξέδωσε η UNESCO την Τρίτη, οι Ταλιμπάν έχουν απαγορεύσει τη συμμετοχή στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση σε εκτιμώμενο αριθμό 2,4 εκατομμυρίων κοριτσιών στο Αφγανιστάν από το 2021. Παράλληλα, η U.N. Women επισημαίνει ότι οι αρχές των Ταλιμπάν έχουν εκδώσει πάνω από 100 διατάγματα που στοχεύουν ειδικά τις γυναίκες και τα κορίτσια, θεσμοθετώντας τις διακρίσεις σε βάρος τους. Η υπηρεσία του ΟΗΕ περιγράφει την κατάσταση ως την πιο σοβαρή κρίση δικαιωμάτων των γυναικών παγκοσμίως, τονίζοντας ότι το Αφγανιστάν αποτελεί πλέον παγκόσμια εξαίρεση ως προς την κατάργηση δικαιωμάτων του μισού πληθυσμού της χώρας.
Οι περιορισμοί έχουν προκαλέσει και κρίση στην ψυχική υγεία των γυναικών, σύμφωνα με τα στοιχεία της U.N. Women. Επτά στις δέκα γυναίκες χαρακτήρισαν την ψυχική τους υγεία «κακή» ή «πολύ κακή», επικαλούμενες την απομόνωση, την απώλεια ευκαιριών και την περιορισμένη πρόσβαση σε δίκτυα υποστήριξης. Η υπηρεσία του ΟΗΕ προειδοποίησε ότι πρόσφατα διατάγματα αποδυνάμωσαν περαιτέρω τη νομική προστασία των γυναικών, με μέτρα που εισήχθησαν φέτος να καταργούν επιπλέον δικαιώματα.
Οι αντιδράσεις των Ταλιμπάν και ο αντίλογος του ΟΗΕ
Ο Σαΐφ-ουλ-Ισλάμ Χαϊμπέρ, εκπρόσωπος του υπουργείου για τη Διάδοση της Αρετής και την Πρόληψη της Κακίας, απάντησε στο Reuters ότι οι πληροφορίες περί γυναικών που δεν αισθάνονται ασφαλείς να βγουν από το σπίτι τους είναι εσφαλμένες. Υποστήριξε ότι οι γυναίκες στο Αφγανιστάν έχουν πρόσβαση σε όλα τους τα δικαιώματα και ότι είναι η πρώτη φορά σε σχεδόν 50 χρόνια που όλοι οι πολίτες του Αφγανιστάν αισθάνονται ότι ζουν σε συνθήκες ασφάλειας. Ο ίδιος πρόσθεσε πως η κατάσταση των δικαιωμάτων των γυναικών στη χώρα κινείται προς μια θετική κατεύθυνση. Οι Ταλιμπάν υποστηρίζουν γενικότερα ότι σέβονται τα δικαιώματα των γυναικών βάσει της δικής τους ερμηνείας του ισλαμικού νόμου και της αφγανικής κουλτούρας.
Η U.N. Women, ωστόσο, διαφωνεί ριζικά με αυτή την εκτίμηση. Σε ανακοίνωσή της τονίζει ότι μισή δεκαετία μετά την ανάληψη της εξουσίας από τους Ταλιμπάν τον Αύγουστο του 2021, το Αφγανιστάν έχει συστηματικά καταργήσει τα δικαιώματα του μισού του πληθυσμού, γεγονός που το καθιστά παγκόσμια εξαίρεση. Η αντίθεση ανάμεσα στις δηλώσεις των Ταλιμπάν και στα στοιχεία της έρευνας αναδεικνύει το χάσμα ανάμεσα στην επίσημη αφήγηση της κυβέρνησης και στην καθημερινή εμπειρία των γυναικών στο Αφγανιστάν.
