Το Πακιστάν σημείωσε «σημαντική πρόοδο» στη διαμεσολάβηση Ιράν-ΗΠΑ, έπειτα από μονοήμερη επίσκεψη υψηλόβαθμης αντιπροσωπείας στην Τεχεράνη τη Δευτέρα, σε μια προσπάθεια αποκλιμάκωσης του πολέμου στη Μέση Ανατολή που ξέσπασε στις 28 Φεβρουαρίου με την αμερικανοϊσραηλινή επίθεση εναντίον της ιρανικής πρωτεύουσας. Στο επίκεντρο των επαφών βρέθηκε η αναβίωση του Μνημονίου Συναντίληψης μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ, καθώς και η επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ.
Μονοήμερη αποστολή στην Τεχεράνη για τη διαμεσολάβηση Ιράν-ΗΠΑ
Η στρατιωτική και πολιτική ηγεσία του Πακιστάν πραγματοποίησε εξπρές επίσκεψη στην ιρανική πρωτεύουσα, με στόχο την αποτροπή περαιτέρω κλιμάκωσης του πολέμου. Τον υπουργό Εσωτερικών Μοχσίν Νακβί συνόδευσε ο αρχηγός του στρατού, στρατάρχης Ασίμ Μουνίρ, ο οποίος είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ πριν από το ταξίδι. Οι δύο Πακιστανοί αξιωματούχοι συναντήθηκαν με τον ιρανό πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιάν, τον υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί και άλλους ανώτατους αξιωματούχους της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Σύμφωνα με την Inter-Services Public Relations (ISPR), το γραφείο Τύπου των ενόπλων δυνάμεων του Πακιστάν, οι δύο πλευρές συζήτησαν συγκεκριμένα μέτρα για την πρόληψη νέας κλιμάκωσης και την επίτευξη διαπραγματευτικής λύσης. Κεντρικό σημείο των επαφών αποτέλεσε η προσπάθεια αναβίωσης του Μνημονίου Συναντίληψης (MoU) που είχαν υπογράψει προηγουμένως Ιράν και ΗΠΑ στο Ισλαμαμπάντ, το οποίο το Πακιστάν θεωρεί βασικό εργαλείο για μια ολοκληρωμένη διευθέτηση της σύγκρουσης. Παράλληλα, ζητήθηκε η ταχεία επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, κρίσιμου σημείου διέλευσης πετρελαίου για τη διεθνή αγορά ενέργειας.
Θετικός απολογισμός από το Ισλαμαμπάντ, σιωπή από την Ουάσιγκτον
Ο Μοχσίν Νακβί περιέγραψε τη συνάντηση με τον ιρανό πρόεδρο ως «πολύ θετική και παραγωγική», αναφέροντας μέσω ανάρτησής του στο X ότι ο Πεζεσκιάν μοιράστηκε με ειλικρίνεια την οπτική και τις ανησυχίες της ιρανικής κυβέρνησης. «Σημειώθηκε σημαντική πρόοδος και η συνάντηση ολοκληρώθηκε με ιδιαίτερα θετικό τόνο», ανέφερε ο πακιστανός υπουργός, εκφράζοντας την ελπίδα ότι η δυναμική αυτή θα ανοίξει τον δρόμο για διαρκή ειρήνη στην περιοχή. Από την πλευρά τους, οι Ιρανοί αξιωματούχοι χαιρέτισαν τις προσπάθειες του Πακιστάν να διευκολύνει τον διάλογο ανάμεσα στην Τεχεράνη και την Ουάσιγκτον.
Ωστόσο, ούτε ο Λευκός Οίκος ούτε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ απάντησαν άμεσα σε ερώτημα του πρακτορείου Ρόιτερς για τις πακιστανικές ανακοινώσεις. Η σιωπή αυτή έρχεται καθώς η αμερικανική κυβέρνηση προχωρά παράλληλα σε πιο σκληρή γραμμή απέναντι στην Τεχεράνη. Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ κήρυξε τη Δευτέρα νέα «οικονομική D-Day» για το Ιράν, ενώ ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ παρουσίασε την «Επιχείρηση Οικονομικός Αποκλεισμός», μια εκστρατεία που στοχεύει στην αποκοπή κάθε εναπομείναντος οικονομικού δεσμού που στηρίζει την ιρανική κυβέρνηση, από ψηφιακές συναλλαγές έως μεταφορές πετρελαίου από πλοίο σε πλοίο και διακίνηση χρυσού.
Η στρατιωτική επέμβαση των ΗΠΑ εναντίον του Ιράν είχε στόχο να αναγκάσει την Τεχεράνη να παραδώσει τα αποθέματά της των 11 τόνων εμπλουτισμένου ουρανίου, ωστόσο απέτυχε, με κόστος 18 αμερικανικές απώλειες και εκατοντάδες έως χιλιάδες Ιρανούς νεκρούς. Ανεξάρτητοι αναλυτές εκτιμούν το συνολικό κόστος της επιχείρησης σε πάνω από 100 δισεκατομμύρια δολάρια, παρότι το Πεντάγωνο δίνει χαμηλότερες εκτιμήσεις. Στο νέο οικονομικό μέτωπο, ανοιχτό παραμένει το ερώτημα για τη στάση της Κίνας, η οποία αγόρασε πάνω από το 80% των ιρανικών εξαγωγών πετρελαίου το 2025.
Τι ακολουθεί στη διαπραγμάτευση
Η διαμεσολάβηση Ιράν-ΗΠΑ βρίσκεται ακόμη σε πρώιμο στάδιο, όμως η επόμενη κίνηση αναμένεται να κρίνει αν θα μετουσιωθεί σε ουσιαστική επαναφορά του διαλόγου ανάμεσα στην Τεχεράνη και την Ουάσιγκτον. Το Ισλαμαμπάντ φαίνεται αποφασισμένο να διατηρήσει τον ρόλο του ως γέφυρα επικοινωνίας, με τον Ασίμ Μουνίρ και τον Μοχσίν Νακβί να έχουν ήδη ενημερώσει τόσο την ιρανική ηγεσία όσο και τον Ντόναλντ Τραμπ για τα βήματα που κρίνονται αναγκαία και από τις δύο πλευρές για την αποκατάσταση του Μνημονίου Συναντίληψης.
