Η Κολομβία κατέγραψε ιστορική ανατροπή στον εξαγωγικό της χάρτη, καθώς οι εξαγωγές κοκαΐνης ξεπέρασαν για πρώτη φορά τις πωλήσεις αργού πετρελαίου. Σύμφωνα με έκθεση του Πανεπιστημίου EAFIT, που εδρεύει στη Μεντεγίν, το παράνομο ναρκωτικό αναδείχθηκε στη μεγαλύτερη μεμονωμένη εξαγωγή της χώρας για το 2024. Οι παράνομες εξαγωγές κοκαΐνης έφτασαν τα 16,5 δισεκατομμύρια δολάρια, ξεπερνώντας τα 15 δισεκατομμύρια δολάρια που απέφερε η πετρελαϊκή βιομηχανία. Η εξέλιξη επιβεβαιώνει τη θέση της Κολομβίας ως του πρώτου παραγωγού κοκαΐνης στον κόσμο.
Διαβάστε επίσης: Το ψωμί με σπανάκι ρυθμίζει την ινσουλίνη, δείχνει μελέτη
Η κοκαΐνη γίνεται η κορυφαία εξαγωγή της Κολομβίας
Η έκθεση του EAFIT καταγράφει με ακρίβεια το μέγεθος της παράνομης οικονομίας. Η Κολομβία είναι πλέον υπεύθυνη για σχεδόν το 70% της παγκόσμιας προσφοράς κοκαΐνης, ένα ποσοστό που την καθιστά τον αδιαφιλονίκητο ηγέτη της παραγωγής παγκοσμίως. Πίσω από την κοκαΐνη, στη λίστα των μεγαλύτερων εξαγωγικών τομέων της χώρας ακολουθεί ο άνθρακας με 7,1 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ έπονται οι νόμιμες εξαγωγές χρυσού με 4,1 δισεκατομμύρια δολάρια και η παράνομη εξόρυξη χρυσού με 3,6 δισεκατομμύρια δολάρια. Η κατάταξη αυτή δείχνει καθαρά πόσο έχει διογκωθεί η παράνομη οικονομία σε σχέση με τους παραδοσιακούς εξαγωγικούς κλάδους της χώρας.
Το μέγεθος του φαινομένου αποτυπώνεται και στα στοιχεία παραγωγής. Η ετήσια παραγωγή κοκαΐνης στην Κολομβία δεκαπλασιάστηκε μέσα σε μία δεκαετία, από λιγότερους από 300 μετρικούς τόνους το 2013 σε σχεδόν 3.000 μετρικούς τόνους το 2024. Παράλληλα, το εμπόριο κοκαΐνης αντιπροσωπεύει πλέον το 4,4% του ΑΕΠ της χώρας, ενώ το 2013 το αντίστοιχο ποσοστό ήταν μόλις 0,8%. Η αύξηση αυτή, σύμφωνα με τους ερευνητές, αποτυπώνει τη ραγδαία επέκταση των καλλιεργειών και των εργαστηρίων επεξεργασίας σε ολόκληρη τη χώρα.
Η έκθεση αναλύει επίσης πώς διαμορφώνονται τα κέρδη κατά μήκος της αλυσίδας λαθρεμπορίου. Στις αγροτικές περιοχές της Κολομβίας, όπου καλλιεργείται η κόκα, ένα κιλό φύλλων κοστίζει περίπου 468 δολάρια. Μετά την επεξεργασία σε παράνομα εγχώρια εργαστήρια, η αξία ενός κιλού υδροχλωρικής κοκαΐνης εκτινάσσεται στα 1.400 δολάρια, δείχνοντας πόσο επικερδής γίνεται κάθε φάση της παραγωγής πριν καν το προϊόν φύγει από τη χώρα.
Πώς πολλαπλασιάζονται τα κέρδη των καρτέλ
Καθώς το οργανωμένο έγκλημα της Κολομβίας διευρύνει την πρόσβασή του σε διεθνή δίκτυα διανομής, τα έσοδά του πολλαπλασιάζονται με εντυπωσιακό ρυθμό. Η μέση τιμή εξαγωγής για τα κολομβιανά καρτέλ φτάνει τα 5.929 δολάρια ανά κιλό, ωστόσο στις αγορές-προορισμούς η τιμή εκτοξεύεται σε πολύ υψηλότερα επίπεδα. Στην Ευρώπη, για παράδειγμα, η τιμή χονδρικής ενός κιλού κοκαΐνης μπορεί να ξεπεράσει τα 78.000 δολάρια, δηλαδή σχεδόν δεκατριπλάσια από την τιμή εξαγωγής στην Κολομβία.
Η βαθιά ενσωμάτωση των κολομβιανών συνδικάτων εγκλήματος στις παγκόσμιες αλυσίδες προσφοράς τούς επιτρέπει να καρπώνονται μεγάλο μέρος των κερδών που παράγονται στο εξωτερικό, αντί αυτά να παραμένουν αποκλειστικά σε ενδιάμεσους διανομείς. Αυτή η δυναμική ενισχύει τον κυρίαρχο ρόλο του λαθρεμπορίου ναρκωτικών στην οικονομία της Κολομβίας και εξηγεί γιατί η κοκαΐνη κατάφερε φέτος να ξεπεράσει το πετρέλαιο ως κορυφαία εξαγωγή της χώρας. Οι ερευνητές του EAFIT σημειώνουν πως η τάση αυτή αναμένεται να συνεχιστεί όσο τα διεθνή δίκτυα διανομής παραμένουν ανοιχτά και τα περιθώρια κέρδους τόσο υψηλά.
Η σύγκριση ανάμεσα στην τιμή εξαγωγής και στην τιμή χονδρικής στην Ευρώπη αναδεικνύει το μέγεθος του κέρδους που παραμένει εκτός Κολομβίας, σε χέρια μεσαζόντων και δικτύων διανομής στις χώρες προορισμού. Παρά τις προσπάθειες περιορισμού της καλλιέργειας κόκας τις προηγούμενες δεκαετίες, τα στοιχεία του EAFIT δείχνουν ότι η παράνομη οικονομία της κοκαΐνης όχι μόνο δεν συρρικνώθηκε, αλλά αντίθετα επεκτάθηκε με ταχύτατους ρυθμούς, μετατρέποντας το ναρκωτικό στον βασικό μοχλό της εξωστρέφειας της χώρας.
