Σαράντα πέντε ανήλικοι, από βρέφη λίγων μηνών έως έφηβοι δεκαπέντε ετών, νοσηλεύονται αυτή τη στιγμή στα δύο μεγάλα παιδιατρικά νοσοκομεία της Αθήνας, το «Αγία Σοφία» και το «Αγλαΐα Κυριακού», ύστερα από εισαγγελική εντολή. Ανάμεσά τους βρίσκονται και τα δύο αγόρια που εντοπίστηκαν στο διαμέρισμα της Κυψέλης, στο επίκεντρο μιας υπόθεσης που έχει συγκλονίσει την κοινή γνώμη. Η 15χρονη αδελφή τους νοσηλεύεται παράλληλα σε γυναικολογική κλινική, καθώς είναι έγκυος. Η υπόθεση αυτή έφερε ξανά στο προσκήνιο τις χρόνιες ελλείψεις του συστήματος πρόνοιας και το ερώτημα κατά πόσο η Πολιτεία είναι πράγματι σε θέση να προστατέψει ανήλικους που μεγαλώνουν μέσα σε συνθήκες κακοποίησης.
Διαβάστε επίσης: Νεκρό βρέφος στην Κυψέλη: Σοκ από τις ομολογίες του ζευγαριού
Τα νοσοκομεία παίδων φαίνεται να λειτουργούν πλέον ως ο ενδιάμεσος σταθμός ανάμεσα σε ένα επικίνδυνο οικογενειακό περιβάλλον και σε δομές πρόνοιας που είτε δεν επαρκούν αριθμητικά είτε λειτουργούν με τραγική βραδύτητα. Το αποτέλεσμα είναι παιδιά που θα έπρεπε να έχουν ήδη μεταφερθεί σε κατάλληλες δομές φιλοξενίας να παραμένουν επί μακρόν σε νοσηλευτικά ιδρύματα, χωρίς αυτά να διαθέτουν την κατάλληλη υποδομή για μακροχρόνια φροντίδα.
Το «κατεψυγμένο μωρό» και η φρίκη της Κυψέλης
Στο επίκεντρο της υπόθεσης βρίσκονται ένας 43χρονος Έλληνας και η 38χρονη Γερμανίδα σύντροφός του, οι οποίοι δηλώνουν γονείς των τριών παιδιών. Τα ίχνη κακοποίησης στα σώματα και στην ψυχολογία των ανηλίκων αποκαλύπτουν έναν εφιαλτικό τρόπο ζωής που κράτησε χρόνια χωρίς να γίνει αντιληπτός. Το μικρότερο αγόρι και η έφηβη αδελφή του είχαν νοσήσει από αφροδίσιο νόσημα, ενώ η ίδια η κοπέλα είχε εθιστεί στα ναρκωτικά πριν μείνει έγκυος. Τα τρία παιδιά, όπως προέκυψε, είχαν συνηθίσει να συνυπάρχουν με το πτώμα ενός βρέφους μέσα στην κατάψυξη του σπιτιού, ενός μωρού που είχε πεθάνει λίγο μετά τη γέννησή του. Η αποκάλυψη αυτή έδειξε πόσο βαθιά μπορεί να φτάσει η εγκατάλειψη όταν κανένας μηχανισμός δεν παρεμβαίνει έγκαιρα.
Τα «αόρατα παιδιά» που κανείς δεν αναζήτησε
Το πιο ανησυχητικό στοιχείο της υπόθεσης της Κυψέλης είναι ότι τα παιδιά δεν πέρασαν απαρατήρητα από το σύστημα. Όπως και σε παρόμοιες περιπτώσεις στο παρελθόν, τα ανήλικα είχαν οδηγηθεί σε κάποιο παιδιατρικό νοσοκομείο, όμως αντί να παραπεμφθούν στη συνέχεια σε κατάλληλη δομή προστασίας, επέστρεψαν στο ίδιο επικίνδυνο περιβάλλον. Κανένας δεν αναρωτήθηκε ξανά για την τύχη τους, κανένας δεν τα αναζήτησε, και έτσι έμειναν «αόρατα» μέχρι να αποκαλυφθεί η φρίκη που βίωναν. Παράλληλα, στελέχη των δύο νοσοκομείων περιγράφουν πως όταν ένα παιδί απομακρύνεται από την οικογένειά του με εισαγγελική εντολή, καταλήγει στη φροντίδα του νοσηλευτικού προσωπικού, το οποίο συχνά δεν διαθέτει ούτε τα μέσα ούτε την ειδίκευση που απαιτούν τέτοιες περιπτώσεις.
Το αδιέξοδο του προνοιακού συστήματος
Ένας εργαζόμενος σε παιδιατρικό νοσοκομείο περιέγραψε χαρακτηριστικά την περίπτωση ενός δεκαπεντάχρονου αγοριού με παραβατική συμπεριφορά και ψυχιατρικά προβλήματα, που φιλοξενήθηκε στις αρχές του καλοκαιριού με εισαγγελική εντολή. Επρόκειτο, όπως ανέφερε, για έναν ψηλό και γεροδεμένο έφηβο, τον οποίο το προσωπικό δυσκολευόταν να διαχειριστεί. «Ποιος να τον κάνει καλά; Και τι μπορεί να κάνει μια νοσηλεύτρια παιδιατρικού νοσοκομείου όταν ένας τέτοιος έφηβος βρίσκεται μπροστά της;» αναρωτήθηκε. Η μαρτυρία αυτή αποτυπώνει με τον πιο απτό τρόπο το χάσμα ανάμεσα στις ανάγκες αυτών των παιδιών και στις πραγματικές δυνατότητες που έχει σήμερα το ελληνικό σύστημα υγείας και πρόνοιας να ανταποκριθεί. Η υπόθεση της Κυψέλης, όσο σοκαριστική κι αν είναι, δεν αποτελεί μεμονωμένο περιστατικό, αλλά ένα ακόμη σύμπτωμα ενός συστήματος που αδυνατεί να προστατέψει έγκαιρα τα πιο ευάλωτα παιδιά της χώρας.
