Η Ευρωπαϊκή Ένωση ενέκρινε έκτακτη οικονομική βοήθεια ύψους περίπου 115 εκατομμυρίων ευρώ προς την Ισπανία, με στόχο να στηρίξει τη διαχείριση της κρίσης στη Θέουτα. Η απόφαση ανακοινώθηκε την Τετάρτη 9 Σεπτεμβρίου 2026 από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, έπειτα από τη μαζική και παράνομη είσοδο μεταναστών από το Μαρόκο στα τέλη Ιουλίου. Η κρίση στη Θέουτα έχει προκαλέσει έντονες πολιτικές αντιπαραθέσεις ανάμεσα στη Μαδρίτη και το Ραμπάτ, ενώ η ισπανική δικαιοσύνη έχει ήδη ξεκινήσει σχετική έρευνα.
Τι έγινε στη Θέουτα
Η κρίση ξέσπασε στις 30 και 31 Ιουλίου 2026, όταν περισσότεροι από 70.000 μετανάστες επιχείρησαν να περάσουν στον ισπανικό θύλακα της Θέουτα, πεζή ή κολυμπώντας από τις ακτές του Μαρόκου. Η Θέουτα αποτελεί, μαζί με τη γειτονική Μελίγια, ένα από τα δύο μοναδικά χερσαία σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Αφρική, γεγονός που το καθιστά ιδιαίτερα ευαίσθητο σημείο για τη μεταναστευτική πολιτική της Ένωσης. Η μαζική απόπειρα εισόδου προκάλεσε δεκάδες νεκρούς και αγνοούμενους, ενώ οι περισσότεροι από όσους κατάφεραν να περάσουν αποχώρησαν αμέσως μετά την είσοδό τους.
Ωστόσο χιλιάδες άνθρωποι παραμένουν ακόμη στον θύλακα, πολλοί εκ των οποίων κοιμούνται στους δρόμους και στις ακτές, χωρίς επαρκή στέγαση. Η κυβέρνηση του πρωθυπουργού Πέδρο Σάντσεθ κάνει λόγο για περίπου 5.000 άτομα, ενώ οι τοπικές αρχές της Θέουτα ανεβάζουν τον αριθμό σε τουλάχιστον 10.000. Μπροστά σε αυτή την κατάσταση, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποφάσισε να χορηγήσει έκτακτη βοήθεια συνολικού ύψους 114,7 εκατομμυρίων ευρώ, αναγνωρίζοντας την πίεση που δέχεται η Ισπανία λόγω της γεωγραφικής θέσης του θύλακα.
Τα κονδύλια αυτά προορίζονται κυρίως για την ενίσχυση της επιτήρησης των συνόρων, με την απόκτηση εξοπλισμού όπως θερμικές κάμερες, καθώς και για την ανάπτυξη επιπλέον προσωπικού στην περιοχή. Παράλληλα, μέρος της χρηματοδότησης θα διοχετευθεί στην υποστήριξη της επιστροφής όσων βρίσκονται παράνομα στη Θέουτα, καθώς και στην ενίσχυση των δομών υποδοχής για τους ασυνόδευτους ανήλικους μετανάστες, μια κατηγορία που χρήζει ιδιαίτερης προστασίας σύμφωνα με τις Βρυξέλλες.
Αντιδράσεις και πολιτικό παρασκήνιο
Ο πρόεδρος του ισπανικού θύλακα της Θέουτα, Χουάν Χεσούς Βίβας, είχε ζητήσει την άμεση παρέμβαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης ήδη από την Τρίτη 8 Σεπτεμβρίου. Ο Βίβας, μέλος του δεξιού Λαϊκού Κόμματος, κατηγόρησε ανοιχτά το Μαρόκο ότι βρίσκεται πίσω από τη μαζική εισροή, «είτε εμπράκτως είτε δια παραλείψεως», όπως χαρακτηριστικά δήλωσε.
Ο σοσιαλιστής πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ τήρησε πιο συγκρατημένη στάση απέναντι στο Ραμπάτ, δηλώνοντας ότι καμία υπηρεσία δεν είχε παραδώσει στην ισπανική κυβέρνηση ισχυρές αποδείξεις ότι το Μαρόκο σχεδίασε ή ενορχήστρωσε την επιχείρηση μαζικής εισόδου. Ωστόσο οι αμφιβολίες για τον ρόλο των μαροκινών αρχών εντάθηκαν την περασμένη εβδομάδα, μετά τη διαρροή αστυνομικής αναφοράς που έκανε λόγο για «ανεκτικότητα» των δυνάμεων ασφαλείας του Μαρόκου κατά τη διάρκεια της κρίσης.
Με βάση αυτή ακριβώς την αναφορά, η ισπανική δικαιοσύνη ξεκίνησε τη Δευτέρα 7 Σεπτεμβρίου επίσημη έρευνα για τις συνθήκες υπό τις οποίες σημειώθηκε η μαζική εισροή μεταναστών στη Θέουτα. Η παρέμβαση των Βρυξελλών αναδεικνύει τη στρατηγική σημασία των ισπανικών θυλάκων στη Βόρεια Αφρική, καθώς η Θέουτα και η Μελίγια παραμένουν τα μοναδικά σημεία όπου τα εξωτερικά σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης εφάπτονται απευθείας με την αφρικανική ήπειρο. Η νέα αυτή χρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Ένωση αποτελεί ένα ακόμη βήμα στην προσπάθεια αντιμετώπισης των αυξημένων μεταναστευτικών ροών στα νότια σύνορα της Ευρώπης, σε μια περίοδο κατά την οποία η συνεργασία με τις χώρες της Βόρειας Αφρικής παραμένει κρίσιμη για τη διαχείριση παρόμοιων κρίσεων στο μέλλον.
