Η Ρωσία ξεκίνησε τις βουλευτικές εκλογές στη Ρωσία, τις πρώτες από τότε που η Μόσχα εξαπέλυσε τον πόλεμο εναντίον της Ουκρανίας τον Φεβρουάριο του 2022. Η ψηφοφορία διεξάγεται σε τρεις ημέρες, από τις 18 έως τις 20 Σεπτεμβρίου, με τους πολίτες να καλούνται να αναδείξουν τα 450 μέλη της Κρατικής Δούμας. Το κυβερνών κόμμα Ενωμένη Ρωσία, που στηρίζεται από τον πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν, αναμένεται ευρέως να διατηρήσει την κυριαρχία του σε ένα πολιτικό σύστημα που παραμένει στενά ελεγχόμενο. Οι εκλογές στη Ρωσία διεξάγονται εν μέρει και σε κατεχόμενα ουκρανικά εδάφη, χωρίς την παρουσία διεθνών παρατηρητών.
Τι έγινε: κάλπες, έδρες και δημοσκοπήσεις
Οι ψηφοφόροι θα εκλέξουν τα 450 μέλη της Δούμας για πενταετή θητεία. Οι μισές έδρες, δηλαδή 225, κατανέμονται με βάση τα κομματικά ψηφοδέλτια επικρατείας, ενώ οι υπόλοιπες 225 κρίνονται σε μονοεδρικές περιφέρειες. Πρόκειται για ένα διπλό σύστημα που δίνει στο κυβερνών κόμμα ευρύ πλεονέκτημα, καθώς συνδυάζει την εθνική δημοφιλία του με την οργανωτική του υπεροχή στις τοπικές κούρσες.
Δημοσκόπηση της κρατικής εταιρείας VTsIOM, στα τέλη Αυγούστου, έδειξε ότι η Ενωμένη Ρωσία προηγείται με μεγάλη διαφορά των υπόλοιπων κομμάτων, συγκεντρώνοντας 37% μεταξύ των ερωτηθέντων. Δεύτερο βρέθηκε το Κομμουνιστικό Κόμμα με 11,6%, ενώ κανένα άλλο κόμμα δεν πλησιάζει τα ποσοστά του κυβερνώντος σχηματισμού. Το κόμμα του Πούτιν διαθέτει σήμερα 310 έδρες στη Δούμα και χρειάζεται να εξασφαλίσει τουλάχιστον 300 για να διατηρήσει την ενισχυμένη πλειοψηφία του, δηλαδή τη δυνατότητα να προωθεί συνταγματικές αλλαγές χωρίς τη στήριξη άλλων κομμάτων.
Στη Δούμα αναμένεται να εκλεγούν εκ νέου και τέσσερα ακόμη κόμματα, μεταξύ αυτών το Κομμουνιστικό Κόμμα και το υπερεθνικιστικό Φιλελεύθερο Δημοκρατικό Κόμμα της Ρωσίας, το οποίο υποστηρίζει τον πόλεμο στην Ουκρανία και ψηφίζει στα κρίσιμα ζητήματα μαζί με την κυβερνώσα παράταξη. Πρόκειται ουσιαστικά για κόμματα που λειτουργούν ως συμπληρωματική, όχι ανταγωνιστική, πολιτική δύναμη απέναντι στην Ενωμένη Ρωσία.
Περιορισμένη αντιπολίτευση και διεθνείς επικρίσεις
Το Ανώτατο Δικαστήριο της Ρωσίας απαγόρευσε στο φιλελεύθερο κόμμα Γιάμπλοκο να συμμετάσχει στην ψηφοφορία με ψηφοδέλτιο επικρατείας, αποκλείοντας έτσι το μοναδικό καταγεγραμμένο πολιτικό κόμμα που αντιτίθεται ανοιχτά στον πόλεμο στην Ουκρανία. Ορισμένοι υποψήφιοι του Γιάμπλοκο παραμένουν στην κούρσα μέσω μονοεδρικών περιφερειών, όπου η δικαστική απόφαση δεν ισχύει, ωστόσο θεωρείται ελάχιστα πιθανό να καταφέρουν να κερδίσουν έδρες. Παράλληλα, αποκλείστηκε η συμμετοχή και άλλων αντιπολιτευόμενων πολιτικών, οι οποίοι έχουν χαρακτηριστεί «ξένοι πράκτορες» από τις ρωσικές αρχές.
Η μοναδική ανεξάρτητη πανεθνική οργάνωση παρακολούθησης εκλογών, η Golos, η οποία είχε ασκήσει έντονη κριτική σε προηγούμενες εκλογικές αναμετρήσεις, έκλεισε μέσα στο 2025 έπειτα από χρόνια πιέσεων από τις αρχές. Η Μόσχα δεν προσκάλεσε ούτε φέτος διεθνείς παρατηρητές του Οργανισμού για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ) για να παρακολουθήσουν την ψηφοφορία. Ο ΟΑΣΕ δήλωσε ότι η απόφαση αυτή αντανακλά μια «μόνιμη αδιαφορία» της ρωσικής κυβέρνησης για τη διαφάνεια, τη δημοκρατική λογοδοσία και το κράτος δικαίου. Ο οργανισμός επισήμανε επίσης ότι το πολιτικό σύστημα της χώρας έχει γίνει πιο περιοριστικό σε σχέση με τις προηγούμενες βουλευτικές εκλογές του 2021, με τον αποκλεισμό υποψηφίων που χαρακτηρίστηκαν «ξένοι πράκτορες» και με πρόσθετους περιορισμούς στη χρηματοδότηση των προεκλογικών εκστρατειών.
Τι ακολουθεί
Η κάλπη για τις εκλογές στη Ρωσία θα παραμείνει ανοιχτή έως τις 20 Σεπτεμβρίου, οπότε αναμένεται και η ανακοίνωση των πρώτων αποτελεσμάτων. Το βασικό ερώτημα που θα απαντηθεί είναι αν η Ενωμένη Ρωσία θα καταφέρει να ξεπεράσει το όριο των 300 εδρών που της εξασφαλίζει ενισχυμένη πλειοψηφία στη Δούμα. Με την πραγματική αντιπολίτευση να παραμένει περιορισμένη και την απουσία ανεξάρτητης παρακολούθησης, οι δημοσκοπήσεις παραμένουν το μοναδικό διαθέσιμο εργαλείο εκτίμησης πριν από την επίσημη καταμέτρηση.
