Το εστιατόριο Windows on the World άνοιξε τις πόρτες του στον 107ο όροφο του Βόρειου Πύργου του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου στη Νέα Υόρκη, μεταμορφώνοντας εντελώς την εικόνα μιας γειτονιάς που τότε θεωρούνταν υποβαθμισμένη. Η απόφαση για τη δημιουργία ενός εστιατορίου ορόσημου στην κορυφή του συγκροτήματος είχε ληφθεί το 1971, σε μια εποχή που το κάτω Μανχάταν απείχε πολύ από το να είναι δημοφιλής προορισμός για φαγητό. Η ιστορία της δημιουργίας του Windows on the World αποκαλύφθηκε από τον Μάικλ Γουίτμαν, συνεργάτη του εστιάτορα Τζο Μπάουμ, σε συνέντευξή του στην εφημερίδα WSJ.
Η ζοφερή εικόνα της Νέας Υόρκης πριν το άνοιγμα
Σύμφωνα με τον Γουίτμαν, η πόλη ήταν σε παρακμή τη συγκεκριμένη περίοδο. Τα γκράφιτι είχαν κατακλύσει το κάτω Μανχάταν και είχαν αποκτήσει, όπως περιέγραψε, εχθρικό χαρακτήρα, ενώ η Wall Street βρισκόταν σε ύφεση. Οι τουρίστες απέφευγαν να κατέβουν νότια της 34ης Οδού, φοβούμενοι την κατάσταση που επικρατούσε στην περιοχή. Παράλληλα, η ίδια η κατασκευή του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου είχε καθυστερήσει σημαντικά εξαιτίας πολιτικών αντιδράσεων που διήρκεσαν αρκετά χρόνια, ενώ το έργο χτιζόταν με δημόσια χρήματα σε μια πόλη που βρισκόταν ουσιαστικά σε χρεοκοπία.
Ο 88χρονος σήμερα Γουίτμαν περιέγραψε τους Δίδυμους Πύργους ως δύο άσχημα ντουλάπια αρχειοθέτησης που ξεπρόβαλαν από το έδαφος, σημειώνοντας ότι ο κόσμος τους μισούσε. Ο ίδιος συνεργάστηκε με τον Τζο Μπάουμ, ο οποίος πέθανε το 1998, για να στήσουν το εγχείρημα του Windows on the World σε αυτό ακριβώς το αρνητικό κλίμα. Όπως εξήγησε, ο συλλογικός σκεπτικισμός γύρω από το εγχείρημα λειτούργησε τελικά απελευθερωτικά για τους δύο δημιουργούς, αφήνοντάς τους να αφήσουν τη φαντασία τους ελεύθερη. «Όλα ήταν ένα λευκό φύλλο χαρτιού», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Γουίτμαν για τη διαδικασία σχεδιασμού.
Ο σχεδιασμός και το άνοιγμα του Windows on the World
Την αρχιτεκτονική επιμέλεια του χώρου ανέλαβε ο Γουόρεν Πλάτνερ, ο οποίος οραματίστηκε μια ζεστή και στιλάτη αισθητική που πλαισίωνε την ανεμπόδιστη θέα προς την πόλη. Την οπτική ταυτότητα του εστιατορίου καθόρισε ο διάσημος γραφίστας Μίλτον Γκλέιζερ, ο οποίος αργότερα θα δημιουργούσε το παγκοσμίως γνωστό λογότυπο «I ♥ NY». Ο Γκλέιζερ σχεδίασε σερβίτσια και ασορτί σπιρτόκουτα αντλώντας χρώματα από την παλέτα του ουρανού και χρησιμοποιώντας ουράνια μοτίβα, ενώ το αισθητικό του δόγμα για τον χώρο περιέγραφε το εστιατόριο ως «ένα ταξίδι στη γη της επαγγελίας, μια περιπέτεια στη φαντασία, την αναζήτηση του απροσδόκητου».
Το εστιατόριο, μαζί με το μπαρ που λειτουργούσε στον ίδιο χώρο, είχε τη δυνατότητα να φιλοξενήσει εκατοντάδες άτομα ταυτόχρονα στον 106ο και τον 107ο όροφο του Βόρειου Πύργου. Οι Νεοϋορκέζοι συνέρρεαν στους ορόφους αυτούς για να δουν με τα μάτια τους τι ακριβώς συνέβαινε στην κορυφή του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου. Το επίσημο πάρτι εγκαινίων πραγματοποιήθηκε το 1976, με κεντρικούς προσκεκλημένους τη σταρ της όπερας Μπέβερλι Σιλς και τον τότε δήμαρχο της Νέας Υόρκης, Άμπι Μπιμ.
Τα πιατικά που έγιναν αναμνηστικά
Η επιτυχία του σχεδιασμού του Γκλέιζερ αποδείχθηκε τέτοια, ώστε ήδη από το πάρτι των εγκαινίων τα ειδικά διαμορφωμένα πιατικά του εστιατορίου άρχισαν να εξαφανίζονται από τα τραπέζια. Ο Γουίτμαν εξήγησε στη WSJ ότι πολλοί από τους καλεσμένους αποφάσισαν να τα κρατήσουν ως αναμνηστικά της βραδιάς. Το περιστατικό αυτό, όπως το περιέγραψε ο ίδιος, αποτύπωνε τον βαθμό στον οποίο ο σχεδιασμός του χώρου είχε αγγίξει τους επισκέπτες, μετατρέποντας ακόμη και τα καθημερινά αντικείμενα σερβιρίσματος σε κομμάτια που άξιζε κανείς να πάρει μαζί του.
Το Windows on the World παρέμεινε, σύμφωνα με την περιγραφή του Γουίτμαν, ένας γαστρονομικός γίγαντας που άλλαξε τον πολιτισμό της πόλης της Νέας Υόρκης, μετατρέποντας το κάτω Μανχάταν από περιοχή που οι επισκέπτες απέφευγαν σε σημείο αναφοράς για τη γαστρονομική σκηνή της πόλης.




