Η πολιτοφυλακή που είναι προσκείμενη στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση της Αιθιοπίας ανακοίνωσε την Παρασκευή ότι πέρασε υπό τον έλεγχό της το αεροδρόμιο της Μεκελέ, πρωτεύουσας της περιφέρειας Τιγκράι, στο πλαίσιο αντεπίθεσης εναντίον ανταρτικών δυνάμεων. Η εξέλιξη έγινε γνωστή μέσω ανάρτησης στο X και αποτελεί τη σημαντικότερη μέχρι στιγμής εξέλιξη στη νέα φάση της ένοπλης σύγκρουσης στη βόρεια Αιθιοπία. Οι μάχες στην περιοχή έχουν αναζωπυρωθεί από τις 23 Σεπτεμβρίου, ύστερα από μήνες αυξανόμενης έντασης ανάμεσα στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση και τις τοπικές αρχές του Τιγκράι. Η κατάληψη του αεροδρομίου της Μεκελέ θεωρείται κομβική για την πορεία των επιχειρήσεων, καθώς πρόκειται για το βασικό σημείο εισόδου στην πρωτεύουσα της περιφέρειας.
Η κατάληψη του αεροδρομίου και η επιχείρηση στη Μεκελέ
Σύμφωνα με ανακοίνωση των Δυνάμεων για την Ειρήνη στο Τιγκράι (TPF), η πολιτοφυλακή «απέκτησε τον πλήρη έλεγχο» του αεροδρομίου Alula Aba Nega, το οποίο βρίσκεται περίπου 10 χιλιόμετρα από το κέντρο της Μεκελέ. Στην ανάρτησή τους στο X, οι TPF ανέφεραν ότι βρίσκονται ήδη σε διαδικασία «εκκαθάρισης» της πόλης από εναπομείναντα στοιχεία των ανταρτών. Οι ίδιες πηγές υποστήριξαν ότι ηγετικά στελέχη του TPLF εγκατέλειψαν τη Μεκελέ και κατευθύνθηκαν προς την Ερυθραία, ενώ περιέγραψαν την υποδοχή τους στην πόλη ως θερμή και αυθόρμητη. Η εξέλιξη αυτή έρχεται ύστερα από εβδομάδες σκληρών συγκρούσεων στη βόρεια Αιθιοπία, καθώς η ομοσπονδιακή κυβέρνηση του πρωθυπουργού Άμπι Άχμεντ επιχειρεί να ανακτήσει τον έλεγχο περιοχών που βρίσκονταν υπό την επιρροή ανταρτικών ομάδων. Η κατάληψη του αεροδρομίου της Μεκελέ δίνει στις δυνάμεις που είναι προσκείμενες στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση πρόσβαση σε κρίσιμη υποδομή για τη μεταφορά στρατευμάτων και εφοδίων.
Η αναζωπύρωση των εχθροπραξιών δεν ήταν απροειδοποίητη. Λίγες ημέρες πριν από την έκρηξη της βίας, το Μέτωπο για την Απελευθέρωση του Λαού του Τιγκράι (TPLF) μαζί με έξι ακόμη ένοπλες οργανώσεις ανακοίνωσαν τη συγκρότηση συμμαχίας εναντίον της ομοσπονδιακής κυβέρνησης. Στόχος της συμμαχίας, όπως δηλώθηκε τότε, ήταν η «ανατροπή» της κυβέρνησης του πρωθυπουργού Άμπι Άχμεντ. Η ανακοίνωση αυτή λειτούργησε ως προάγγελος της κλιμάκωσης που ακολούθησε από τις 23 Σεπτεμβρίου και οδήγησε, μέσα σε λίγες εβδομάδες, στη μάχη για τον έλεγχο της Μεκελέ και του αεροδρομίου της. Η ταχύτητα με την οποία εξελίχθηκαν τα γεγονότα, από τη συγκρότηση της αντάρτικης συμμαχίας μέχρι την πτώση του αεροδρομίου, δείχνει πόσο ασταθής παραμένει η κατάσταση στη βόρεια Αιθιοπία.
Η θέση των Tigray Peace Forces και οι διεθνείς αντιδράσεις
Οι TPF παρουσιάζονται ως δύναμη που αποσχίστηκε από τις τάξεις του TPLF, αποδεχόμενη το κάλεσμα του πρωθυπουργού Άμπι Άχμεντ για ειρήνη. Η οργάνωση African Policy Foundation (APF) επεσήμανε σε ανάρτησή της στο X, μία ημέρα μετά την κατάληψη του αεροδρομίου, ότι η πορεία των TPF είχε ήδη καλυφθεί από βρετανικά μέσα ενημέρωσης ως παράδειγμα Τιγκρανών που εγκατέλειψαν τις τάξεις των ανταρτών. Το ίδιο κείμενο κάλεσε το Κογκρέσο των ΗΠΑ να ζητήσει από τον υφυπουργό Εξωτερικών της κυβέρνησης Τραμπ να υποστηρίξει τις φιλοδημοκρατικές δυνάμεις στην Αιθιοπία, απευθυνόμενο ονομαστικά σε βουλευτές όπως οι Jackson και Don Beyer. Η παρέμβαση αυτή δείχνει ότι η εξέλιξη στη Μεκελέ έχει ήδη τραβήξει το ενδιαφέρον κύκλων εκτός Αιθιοπίας, οι οποίοι επιχειρούν να επηρεάσουν τη στάση της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής απέναντι στην κρίση.
Η νέα έξαρση της βίας επαναφέρει στο προσκήνιο τις εύθραυστες ισορροπίες στην περιφέρεια του Τιγκράι, μόλις λίγα χρόνια μετά τον πολυετή πόλεμο που είχε προκαλέσει βαθιά ανθρωπιστική κρίση στην περιοχή. Η κατάληψη ενός τόσο κρίσιμου σημείου όπως το αεροδρόμιο της Μεκελέ αλλάζει τους συνολικούς συσχετισμούς δύναμης στο έδαφος, καθώς επιτρέπει στις δυνάμεις που είναι προσκείμενες στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση να ελέγξουν κρίσιμη γραμμή ανεφοδιασμού και μετακίνησης. Η φυγή στελεχών του TPLF προς την Ερυθραία, όπως περιγράφεται από τις TPF, υποδεικνύει μετατόπιση της ισορροπίας δυνάμεων στην περιοχή, χωρίς ωστόσο να έχει επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα η έκταση αυτής της εξέλιξης. Η κατάσταση στο Τιγκράι παραμένει ρευστή, με τη Μεκελέ να αποτελεί το επίκεντρο μιας σύγκρουσης που επανήλθε έντονα μετά από χρόνια σχετικής ηρεμίας.
