Στον κήπο του ιστορικού Σαντιρβάν τζαμί στη Δράμα φιλοξενείται η έκθεση Γιάννη Παππά, η πρώτη ολοκληρωμένη παρουσίαση του έργου του καλλιτέχνη στη Βόρεια Ελλάδα. Κεντρικό σημείο αναφοράς αποτελεί ο έφιππος ανδριάντας του Μεγάλου Αλεξάνδρου, τοποθετημένος στον προαύλιο χώρο του τεμένους, εκεί όπου ο χαμηλός φυσικός φωτισμός λίγο πριν από το σούρουπο λούζει το γλυπτό. Η έκθεση περιλαμβάνει 79 έργα και θα διαρκέσει έως τις 15 Νοεμβρίου, σκιαγραφώντας τη μακρά καλλιτεχνική διαδρομή του δημιουργού.
Διαβάστε επίσης: Ο Ελ Κααμπί επέστρεψε στο Ρέντη έναν μήνα μετά τον τραυματισμό
Ο έφιππος ανδριάντας του Μεγάλου Αλεξάνδρου
Τον ανδριάντα δημιούργησε ο γλύπτης Γιάννης Παππάς (1913-2005), ο οποίος δούλευε πάνω στο έργο για περίπου 30 χρόνια. Σύμφωνα με την αρχαιολόγο, ξεναγό και συντονίστρια των επισκέψεων στο Σαντιρβάν τζαμί, Αγγελική Κόμσιου, ο καλλιτέχνης «ξεκίνησε να το δουλεύει το ’40 αφότου επέστρεψε από το μέτωπο και το χύτευσε το ’72». Κατά τη διάρκεια αυτών των χρόνων μελέτησε αρχαία ελληνικά αγάλματα, σχέδια του ντα Βίντσι και άλογα, φτάνοντας να φτιάξει πάνω από 2.000 σχέδια, καθώς και μελέτες και προπλάσματα με διαφορετικές ράτσες αλόγων και διαφορετικές στάσεις για τον Μεγάλο Αλέξανδρο.
Το αποτέλεσμα αυτής της πολύχρονης προσπάθειας αναδεικνύει την απόδοση των κινήσεων έφιππου και αλόγου, την αποφασιστικότητα του στρατηλάτη ενώ τραβά το χαλινάρι και την υπακοή του ζώου προς αυτόν, με λεπτομέρεια σε κάθε μυ και τένοντα. Ένα αντίστοιχο έργο κοσμεί τη Λεωφόρο Αμαλίας στην Αθήνα, ωστόσο ο ανδριάντας στη Δράμα επιτρέπει στον επισκέπτη να τον παρατηρήσει από κοντά, σε απόσταση αναπνοής, χάρη και στον πρόσφατα διαμορφωμένο χώρο του κήπου γύρω του.
Το υπόλοιπο έργο του Γιάννη Παππά στην έκθεση
Μέρος των σχεδίων και των δοκιμών για τον ανδριάντα εκτίθεται στο Σαντιρβάν τζαμί μαζί με άλλα γλυπτά, ζωγραφικά έργα και σχέδια του Γιάννη Παππά. Τα 79 έργα της έκθεσης σκιαγραφούν σταθμούς της ζωής του καλλιτέχνη, από το Παρίσι και την Αθήνα της Κατοχής έως την Αλεξάνδρεια και τη μεταπολεμική Αθήνα, αναδεικνύοντας τον διαρκή σεβασμό του προς την ανθρώπινη μορφή, η οποία κατέχει κεντρική θέση στη δουλειά του. Αρκετά από τα εκθέματα παρουσιάζονται για πρώτη φορά στο κοινό, καθώς ορισμένα ανήκουν σε ιδιωτική συλλογή.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλεί η παράθεση κειμένων του ίδιου του Γιάννη Παππά δίπλα στα έργα του. Ο καλλιτέχνης περιγράφει, μεταξύ άλλων, πώς στη γειτονιά του, στου Ζωγράφου, γνώρισε στην περίοδο της Κατοχής δύο οικογένειες που τον βοήθησαν χωρίς να το γνωρίζουν στη δουλειά του: την οικογένεια Κόκκοτα και την οικογένεια Δέτση, τις οποίες αποκαλεί «πηγές έμπνευσης». Οι δικές του λέξεις δίνουν χρώμα σε γεγονότα που ήταν ήδη γνωστά, όπως το ότι στην περίοδο της Κατοχής δούλευε παράλληλα και άλλα έργα μαζί με τον Μεγάλο Αλέξανδρο.
Η έκθεση Γιάννη Παππά στο Σαντιρβάν τζαμί παραμένει ανοιχτή για το κοινό έως τις 15 Νοεμβρίου, προσφέροντας στους επισκέπτες της Δράμας μια σπάνια ευκαιρία να δουν συγκεντρωμένο σε έναν χώρο το σύνολο της πορείας ενός από τους σημαντικότερους Έλληνες γλύπτες του 20ού αιώνα.
