Σερβία: Οριακό προβάδισμα των φοιτητών πριν τις κάλπες

Στην τελική ευθεία εισέρχεται η πολιτική αντιπαράθεση στη Σερβία ενόψει των κρίσιμων βουλευτικών εκλογών της 25ης Οκτωβρίου. Το κυβερνών Προοδευτικό Κόμμα (SNS) του Αλεξάνταρ Βούτσιτς ολοκήρωσε την προεκλογική του εκστρατεία με ανοιχτή συγκέντρωση στην πόλη Νις, όπου ο Σέρβος πρόεδρος εξέφρασε τη βεβαιότητα ότι το κόμμα του θα νικήσει. Απέναντι, ο συνδυασμός «Φοιτητική Λίστα» κατεβαίνει στην αναμέτρηση με μεγάλη κινητοποίηση και νικοΐ στις περισσότερες δημοσκοπήσεις με οριακό περιθώριο.

Η αποχαιρετιστήρια ομιλία του Βούτσιτς στη Νις

Στη συγκέντρωση της Τετάρτης στη Νις, ο Αλεξάνταρ Βούτσιτς επανέλαβε ότι οι αντικυβερνητικές διαδηλώσεις των προηγούμενων δύο ετών, στις οποίες πρωτοστάτησαν οι φοιτητές, ήταν «πληρωμένες και οργανωμένες» από ξένες υπηρεσίες με στόχο την ανατροπή του και τη διάλυση της χώρας. Ο πρόεδρος του SNS εμφανίστηκε πεπεισμένος για τη νίκη του κόμματός του στις κάλπες, προαναγγέλλοντας πως την επόμενη ημέρα «θα απλώσει χείρα φιλίας στους πολιτικούς του αντιπάλους για το καλό της Σερβίας». Η τοποθέτησή του αντανακλά το κυβερνητικό αφήγημα περί ενότητας και σταθερότητας.

Στην ίδια συγκέντρωση μίλησε και ο ηγέτης των Σερβοβόσνιων, Μίλοραντ Ντόντικ, ο οποίος τόνισε ότι ο Βούτσιτς είναι αφοσιωμένος στην εξυπηρέτηση των εθνικών συμφερόντων. Ο Ντόντικ δήλωσε πως οι Σέρβοι στη βοσνιακή διοικητική οντότητα «Σερβική Δημοκρατία» (Republika Srpska) θεωρούν πατρίδα τους τη Σερβία, ενώ αποκάλυψε ότι κατά την πρόσφατη συνάντησή του στη Μόσχα με τον Βλαντίμιρ Πούτιν, ο Ρώσος πρόεδρος εξέφρασε την υποστήριξή του προς το πρόσωπο του Σέρβου ηγέτη. Οι αναφορές αυτές ενίσχυσαν το μήνυμα του κυβερνώντος κόμματος περί διεθνών ερεισμάτων.

Τι καταγράφουν οι δημοσκοπήσεις NSPM και Birodi

Από την άλλη πλευρά, η «Φοιτητική Λίστα», που γεννήθηκε ως αντίδραση στη φονική κατάρρευση του στεγάστρου στον σιδηροδρομικό σταθμό του Νόβι Σαντ τον Νοέμβριο του 2024, ολοκληρώνει την εκστρατεία της με μεγάλη συγκέντρωση την Πέμπτη στο Βελιγράδι, όπου αναμένονται δεκάδες χιλιάδες πολίτες. Ήδη από το βράδυ της Τετάρτης άρχισαν να φτάνουν στην πρωτεύουσα πορείες χιλιάδων φοιτητών και πολιτών, που ξεκίνησαν πεζή από διάφορες επαρχιακές πόλεις. Το κίνημα, το οποίο διοικείται από ανοιχτές συνελεύσεις (plenum) χωρίς επίσημους αρχηγούς, κατεβάζει 250 υποψηφίους, όσες και οι έδρες της Βουλής, με πανεπιστημιακούς, αγρότες, πρώην δικαστικούς, ηθοποιούς και προσωπικότητες του αθλητισμού όπως ο παλαίμαχος διεθνής καλαθοσφαιριστής Ντέγιαν Μποντιρόγκα, ενώ βάσει του αυστηρού εσωτερικού κανονισμού δεν συμμετέχει κανένας εν ενεργεία φοιτητής.

Οι τελευταίες μετρήσεις δείχνουν ανατροπή στο πολιτικό σκηνικό. Σύμφωνα με δημοσκόπηση που δημοσιεύθηκε στις 20 Οκτωβρίου από το ινστιτούτο «Νέα Σερβική Πολιτική Σκέψη» (NSPM), η «Φοιτητική Λίστα» προηγείται οριακά με 44,5% έναντι 42,7% του κυβερνώντος SNS. Ο οργανισμός Birodi δίνει στο φοιτητικό κίνημα 48,5%, ενώ η εταιρεία Faktor Plus είναι η μόνη που διατηρεί προβάδισμα για το κυβερνών κόμμα με 48,6%. Η συμμετοχή αναμένεται να ξεπεράσει το 60%. Υψηλή συμμετοχή ενδέχεται να ευνοήσει την αντικυβερνητική ψήφο και να καταστήσει το αποτέλεσμα της 25ης Οκτωβρίου απρόβλεπτο.