Στέιτ Ντιπάρτμεντ: Διμερείς λύσεις για το τουρκολιβυκό

Προτροπή για επίλυση των θαλάσσιων διαφορών μέσω καλόπιστων διαπραγματεύσεων διατύπωσε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, απαντώντας σε ερώτημα για την κύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης. Το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών απέφυγε να πάρει ρητή θέση για τη νομιμότητα της συμφωνίας ή για την ίδια την απόφαση του λιβυκού κοινοβουλίου. Αντ' αυτού, εστίασε στα οφέλη της διευθέτησης των θαλάσσιων ζητημάτων για τις επενδύσεις και τις έρευνες στην Ανατολική Μεσόγειο, ενθαρρύνοντας Ελλάδα και Τουρκία να αντιμετωπίσουν τις διαφωνίες τους σε διμερές επίπεδο.

Η προτροπή για καλόπιστες διαπραγματεύσεις χωρίς θέση για τη νομιμότητα

«Ενθαρρύνουμε τους εταίρους μας στην Ανατολική Μεσόγειο να επιλύουν τις θαλάσσιες διαφορές τους μέσω καλόπιστων διαπραγματεύσεων», ανέφερε χαρακτηριστικά το Στέιτ Ντιπάρτμεντ. Η αμερικανική πλευρά πρόσθεσε ότι η επίλυση των θαλάσσιων ζητημάτων εξυπηρετεί τα συμφέροντα κάθε πλευράς και ανοίγει τον δρόμο για εμπορικές επενδύσεις και έρευνες που θα ωφελήσουν ολόκληρη την περιοχή της Μεσογείου. Η τοποθέτηση έδωσε σαφή έμφαση στη διπλωματική οδό και στην αναζήτηση συναινετικών λύσεων.

Αναφερόμενο ειδικότερα στις σχέσεις Αθήνας και Άγκυρας, το υπουργείο υπογράμμισε ότι οι δύο χώρες είναι σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ. «Τις ενθαρρύνουμε να συζητήσουν σε διμερές επίπεδο για την αντιμετώπιση των όποιων διαφωνιών τους», σημείωσε. Η απάντηση, ωστόσο, δεν αποσαφήνισε τη θέση της Ουάσινγκτον ως προς τη νομική ισχύ του μνημονίου θαλάσσιας οριοθέτησης του 2019 ή τη νομιμότητα της κύρωσής του από τη λιβυκή Βουλή.

Η στροφή που επισήμανε ο Μιχάλης Ιγνατίου σε σχέση με το παρελθόν

Διαφορετική στάση σε σχέση με προηγούμενες τοποθετήσεις φαίνεται να υιοθετεί το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, όπως επισήμανε ο δημοσιογράφος Μιχάλης Ιγνατίου, μιλώντας στην εκπομπή «Σήμερα» του ΣΚΑΪ. Σύμφωνα με τον ίδιο, η νέα αμερικανική απάντηση δεν επανέλαβε τους σαφείς χαρακτηρισμούς που είχε χρησιμοποιήσει στο παρελθόν η Ουάσινγκτον για τις τουρκικές ενέργειες. «Δεν καταδίκασε την απαράδεκτη αυτή απόφαση», σημείωσε, τονίζοντας την απουσία οποιασδήποτε καταδικαστικής αναφοράς.

Ο Ιγνατίου υπενθύμισε ότι, όταν ανέκυψε αρχικά το ζήτημα, το αμερικανικό υπουργείο είχε χαρακτηρίσει «προκλητική και μη εποικοδομητική» τη στάση της Τουρκίας, ενώ είχε αναφέρει ότι από νομικής άποψης το μνημόνιο δεν μπορεί να επηρεάσει τα δικαιώματα τρίτων κρατών, όπως η Ελλάδα. Όπως υπογράμμισε, εκείνη την περίοδο πρέσβης των ΗΠΑ στην Αθήνα ήταν ο Τζέφρι Πάιατ.

Η Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης ενέκρινε στις 20 Οκτωβρίου το μνημόνιο του 2019 για τη θαλάσσια οριοθέτηση μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης. Η Αθήνα απέρριψε την απόφαση, τονίζοντας ότι η συμφωνία αντίκειται στο διεθνές δίκαιο της θάλασσας και παραβιάζει κυριαρχικά δικαιώματα κρατών της περιοχής. Έντονη δυσαρέσκεια εξέφρασε και η Ευρωπαϊκή Ένωση: σε δήλωση της Ύπατης Εκπροσώπου στις 21 Οκτωβρίου, επαναλήφθηκε η θέση ότι το μνημόνιο παραβιάζει κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών και δεν μπορεί να επιφέρει έννομες συνέπειες για αυτά.