S&P: Πλεόνασμα 3,8% και υπέρβαση 1,1 δισ. στον προϋπολογισμό

Πέρα από την επιβεβαίωση του αξιόχρεου στη βαθμίδα BBB, η ανακοίνωση του οίκου S&P Global φέρνει στο προσκήνιο έναν ισχυρό δημοσιονομικό απολογισμό για την Ελλάδα. Ο αμερικανικός οίκος προβλέπει για το 2026 πρωτογενές πλεόνασμα στο 3,8% του ΑΕΠ και υπέρβαση των στόχων του προϋπολογισμού κατά περίπου 1,1 δισ. ευρώ. Ταυτόχρονα, καταγράφει με σαφήνεια ποιες προϋποθέσεις θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε μελλοντική αναβάθμιση. Πρόκειται για την τέταρτη αξιολόγηση από τους πέντε αναγνωρισμένους οίκους στο β' εξάμηνο, με τον κύκλο να κλείνει τον Νοέμβριο.

Υπέρβαση 1,1 δισ. ευρώ στον προϋπολογισμό και πλεόνασμα 0,8% του ΑΕΠ

Στην αιτιολόγηση της απόφασής του, ο S&P σημειώνει ότι η ελληνική οικονομία κινείται σε τροχιά νέου πρωτογενούς δημοσιονομικού πλεονάσματος για το 2026, το οποίο εκτιμά στο 3,8% του ΑΕΠ. Ο οίκος αποδίδει την επίδοση στις μεταρρυθμίσεις για τη φορολογική συμμόρφωση και στη μείωση της ανεργίας, παρά την παράλληλη αύξηση των δαπανών για δημόσιες επενδύσεις. Η εικόνα αυτή, σύμφωνα με την ανάλυση, δείχνει ότι η ανάπτυξη διατηρεί την ανθεκτικότητά της ακόμη και μετά από διαδοχικά εξωτερικά σοκ.

Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο αφορά την υπέρβαση των στόχων. Τα μηνιαία στοιχεία έως τον Αύγουστο δείχνουν τον κρατικό προϋπολογισμό περίπου 1,1 δισ. ευρώ πάνω από τον στόχο, με τον οίκο να αποδίδει τη διαφορά στα ισχυρά έσοδα από τον τουρισμό, στην περαιτέρω αποκλιμάκωση της ανεργίας και στην επίδραση των μεταρρυθμίσεων φορολογικής συμμόρφωσης. Βάσει αυτών, ο S&P προβλέπει συνολικό πλεόνασμα προϋπολογισμού, μαζί με τους τόκους εξυπηρέτησης του χρέους, στο 0,8% του ΑΕΠ.

Η πρόβλεψη αυτή υπερβαίνει κατά περίπου μία ποσοστιαία μονάδα του ΑΕΠ τον αρχικό στόχο που είχε θέσει η κυβέρνηση. Σύμφωνα με τον οίκο, η βελτιωμένη εκτίμηση προκύπτει παρά το γεγονός ότι οι δαπάνες υπερβαίνουν τα προϋπολογισθέντα, στοιχείο που υπογραμμίζει τη δυναμική των εσόδων.

Το εξωτερικό χρέος ως κλειδί για την επόμενη αναβάθμιση

Ο οίκος εξηγεί ότι οι σταθερές προοπτικές σταθμίζουν τις ισχυρές οικονομικές και δημοσιονομικές επιδόσεις της Ελλάδας με τα υψηλά επίπεδα εξωτερικού και δημόσιου χρέους. Παρά τις υψηλές εξωτερικές ανισορροπίες, ο S&P θεωρεί ότι η συμμετοχή στη ζώνη του ευρώ και η τήρηση των δημοσιονομικών κανόνων της ΕΕ προσφέρουν προστασία έναντι του κινδύνου κλονισμού του ισοζυγίου πληρωμών. Οι προοπτικές της οικονομίας, προσθέτει, παραμένουν ισχυρές χάρη στο υψηλό απόθεμα προγραμματισμένων επενδύσεων.

Ο αμερικανικός οίκος οριοθετεί με σαφήνεια τι θα μπορούσε να φέρει αναβάθμιση. Αυτό θα συνέβαινε εάν οι εξωτερικές ανισορροπίες βελτιώνονταν ουσιαστικά και με βιώσιμο τρόπο, για παράδειγμα μέσω μείωσης της εξάρτησης της οικονομίας από τις εισαγωγές ή ουσιαστικής αποκλιμάκωσης του εξωτερικού χρέους, μεγάλο μέρος του οποίου είναι δημόσιο. Αντίθετα, υποβάθμιση θα δικαιολογούσε μόνο μια σημαντική επιδείνωση της δημοσιονομικής απόδοσης.

Η αξιολόγηση εντάσσεται σε έναν κύκλο θετικών κινήσεων. Τον Σεπτέμβριο, ο οίκος Scope αναβάθμισε την Ελλάδα στο BBB+, ενώ τον ίδιο μήνα Moody's και DBRS αναβάθμισαν σε θετικές τις προοπτικές του αξιόχρεου στις βαθμίδες Baa3 και BBB αντίστοιχα. Τον κύκλο των αξιολογήσεων για το 2026 κλείνει ο Fitch τον Νοέμβριο.