Ισπανία: Τα βίντεο των επιβατών και η αγωνία στην Ούρδα

Τρεις ημέρες μετά τη φονική σύγκρουση των δύο τρένων υψηλής ταχύτητας κοντά στην Ούρδα του Τολέδο, η Ισπανία μετρά 68 νεκρούς και δεκάδες τραυματίες, με τις αρχές να μιλούν πλέον ανοιχτά για ανάσυρση σορών και όχι για επιζώντες. Το χωριό έχει μπει σε πλήρες lockdown, η ανάκριση κηρύχθηκε απόρρητη και νέα βίντεο τραβηγμένα από τους ίδιους τους επιβάτες φέρνουν στο φως τις σκηνές μέσα στα βαγόνια αμέσως μετά το χτύπημα. Παράλληλα, η οργή στην ισπανική κοινή γνώμη στρέφεται στα κενά ασφαλείας που επέτρεψαν στο AVE να συνεχίσει με 100 χιλιόμετρα την ώρα προς έναν ακινητοποιημένο συρμό.

Η νύχτα των γερανών και η αγωνία για τους 29 αγνοούμενους

Καθ' όλη τη διάρκεια της νύχτας, δύο βαρέος τύπου γερανοί σήκωναν «με μεγάλη προσοχή» τα δύο βαγόνια της Iryo που βρίσκονταν στη χειρότερη κατάσταση, ενώ διασώστες με ειδικούς κόφτες άνοιγαν τρύπες και προχωρούσαν μέσα στη μάζα των σιδερικών. Τρία ειδικά εκπαιδευμένα σκυλιά και ένα drone με θερμική κάμερα επιχειρούσαν να εντοπίσουν εγκλωβισμένους επιβάτες, όμως τα σκυλιά δεν μπήκαν αμέσως σε δράση, καθώς αναμενόταν να αναλάβουν το πρωί μόλις ασφαλιστεί πλήρως η περιοχή. Ντόπιοι έβλεπαν τα οχήματα των ιατροδικαστικών υπηρεσιών να πηγαινοέρχονται στον τόπο της τραγωδίας.

Με την ανάκριση να έχει κηρυχθεί απόρρητη από την ανακρίτρια του Οργάθ, η οποία διέταξε και την κατάσχεση των «μαύρων κουτιών» των δύο συρμών, οι αρχές έχουν σταματήσει εδώ και ώρες να αναφέρονται σε πιθανούς επιζώντες. Οι σοροί τεσσάρων ανθρώπων παρέμεναν μέχρι αργά τη νύχτα εγκλωβισμένοι στα βαγόνια, ενώ περιφερειακός σύμβουλος της περιοχής ανέφερε ότι κάτω από τους συρμούς που μετακινούσαν οι γερανοί είχαν εντοπιστεί ακόμη πέντε σοροί. Οι διασώστες δεν αποκλείουν να βρεθούν και άλλοι νεκροί όσο απομακρύνονται τα ερείπια και η επιχείρηση φτάνει στο βάθος των βαγονιών.

Ως το βράδυ της Τετάρτης (28/10), η Guardia Civil είχε καταγράψει 29 δηλώσεις εξαφάνισης: 13 στη Μαδρίτη, 9 στο Τολέδο και 7 στη Σεβίλλη. Από σήμερα ξεκινά και η διαδικασία ταυτοποίησης των θυμάτων, καθώς τα σκυλιά θα μπαίνουν στα ασφαλισμένα πλέον βαγόνια. Τα βίντεο που παραχώρησαν οι επιβάτες και αναμετέδωσαν ισπανικά πρακτορεία αποτυπώνουν τις στιγμές απόλυτου πανικού που ακολούθησαν την πρόσκρουση.

Το σύστημα LZB που «έπεσε» και το όριο των 40 χιλιομέτρων

Σύμφωνα με την προκαταρκτική εξήγηση του ισπανικού Υπουργείου Μεταφορών, γύρω στις 8:30 το πρωί κατέρρευσε το μηχανογραφικό σύστημα ελέγχου LZB, που παρακολουθεί την ταχύτητα των τρένων, με αποτέλεσμα να ακινητοποιηθούν έξι συρμοί. Από εκείνη τη στιγμή, τον έλεγχο της κυκλοφορίας στην περιοχή ανέλαβε το 24ωρο κέντρο της Adif. Η μηχανοδηγός της Iryo ενημέρωσε ότι δεν κατάφερε να επανεκκινήσει το σύστημα και ότι ο συρμός της παρέμενε σταματημένος μπροστά από το σήμα εισόδου.

Το προβλεπόμενο πρωτόκολλο επέβαλλε κίνηση με περιορισμένη ταχύτητα, έως 40 χιλιόμετρα την ώρα, ώστε ο μηχανοδηγός να μπορεί να ακινητοποιήσει εγκαίρως τον συρμό σε περίπτωση εμποδίου. Αντ' αυτού, το κέντρο ελέγχου επέτρεψε στο AVE της κρατικής Renfe να συνεχίσει με «κανονική ταχύτητα», περίπου 100 χιλιόμετρα την ώρα, χωρίς να έχει επιβεβαιωθεί ότι η Iryo είχε απομακρυνθεί σε ασφαλή απόσταση. Ο υπουργός Μεταφορών Όσκαρ Πουέντε χαρακτήρισε «ανεξήγητο» το γεγονός ότι δόθηκε η άδεια για κανονική πορεία ενώ ο προπορευόμενος συρμός παρέμενε ακινητοποιημένος.

Η ισπανική κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η συγκεκριμένη εντολή συνιστά σαφή παραβίαση του πρωτοκόλλου ασφαλείας και αποτέλεσε καθοριστικό παράγοντα για το δυστύχημα. Η Ανεξάρτητη Διοικητική Αρχή για την Τεχνική Διερεύνηση Ατυχημάτων (AITAT) τηρεί πιο προσεκτική στάση, σημειώνοντας ότι είναι «πολύ νωρίς» για συμπεράσματα. Πρόκειται για το δεύτερο θανατηφόρο σιδηροδρομικό δυστύχημα στην Ισπανία μέσα στο 2026 και το πιο πολύνεκρο στην Ευρώπη από το 2013.