Ούρντα: Η προειδοποίηση για το LZB 23 μέρες πριν το δυστύχημα

Για δεύτερη συνεχόμενη νύχτα τα συνεργεία διάσωσης χτενίζουν τα συντρίμμια των δύο τρένων στην Ούρντα του Τολέδο, στο «σημείο μηδέν» της σύγκρουσης της Τετάρτης που βύθισε την Ισπανία σε τριήμερο πένθος. Την ώρα που οι έρευνες για τους αγνοουμένους συνεχίζονται, η πίεση προς την κυβέρνηση Σάντσεθ κλιμακώνεται με φόντο τις εκλογές της 29ης Νοεμβρίου. Στο προσκήνιο έρχεται πλέον μια κατάθεση που είχε γίνει μόλις 23 ημέρες πριν από το δυστύχημα και προειδοποιούσε για το επίμαχο σύστημα σηματοδότησης. Ο απολογισμός παραμένει βαρύς, με 69 νεκρούς και περισσότερους από 200 τραυματίες.

Δεύτερη νύχτα ερευνών με φόντο τις κάλπες της 29ης Νοεμβρίου

Οι σοροί 69 επιβατών έχουν εντοπιστεί στα δύο τρένα, μια υπερταχεία της AVE και έναν συρμό της Iryo, από τους περίπου 500 επιβαίνοντες. Περίπου 200 άνθρωποι τραυματίστηκαν και γύρω στους 100 νοσηλεύονται σε νοσοκομεία της περιοχής και της Μαδρίτης, χωρίς σαφή εικόνα για την κατάσταση της υγείας τους. Σύμφωνα με τα ισπανικά ΜΜΕ, περίπου 70 οικογένειες εξακολουθούν να αναμένουν πληροφορίες για συγγενείς που ταξίδευαν με τους δύο συρμούς, κάποιοι εκ των οποίων ενδέχεται να βρίσκονται μεταξύ των τραυματιών.

Η αντιπολίτευση ζητά από τον Πέδρο Σάντσεθ να δώσει εξηγήσεις στη Βουλή για το δεύτερο σιδηροδρομικό δυστύχημα μέσα σε εννέα μήνες. Η κυβέρνηση, από την πλευρά της, στηρίζει τη διεξαγωγή της τεχνικής έρευνας και την πλήρη διαλεύκανση των αιτιών, τα οποία παραμένουν υπό διερεύνηση. Στο ίδιο σημείο της Ούρντα είχαν καταγραφεί περίπου 10 περιστατικά μέσα στον τελευταίο χρόνο, τα περισσότερα συνδεδεμένα με τη σηματοδότηση, έργο που επρόκειτο να ολοκληρωθεί εντός του 2026.

Στο μεταξύ, η εικόνα στο σιδηροδρομικό δίκτυο επιβαρύνεται από την απεργία των μηχανοδηγών και τις ακυρώσεις δρομολογίων. Η Ανεξάρτητη Αρχή AITAT ανακοίνωσε ότι συμμετείχε, μαζί με την αστυνομία και τις εταιρείες, στην ανάκτηση των «μαύρων κουτιών», τα οποία τελούν πλέον υπό τη φύλαξη της Εθνικής Πολιτοφυλακής. Κατά την πρώτη έκθεσή της, το πρωτοπόρο βαγόνι του συρμού της AVE, που κινούνταν με ταχύτητα μεταξύ 160 και 200 χλμ./ώρα, «εισχώρησε» στο τελευταίο βαγόνι της Iryo, με το υπόλοιπο τμήμα του συρμού να εκτροχιάζεται πλήρως.

Η κατάθεση Φαβάρα στη Γερουσία και το «παλαιό» σύστημα LZB

Σύμφωνα με δημοσίευμα της El País, ο διευθύνων σύμβουλος της Iryo, Φαμπρίτσιο Φαβάρα, είχε προειδοποιήσει ενώπιον της ισπανικής Γερουσίας για τα προβλήματα που προκαλούσαν οι αποσυνδέσεις του συστήματος σηματοδότησης LZB στη γραμμή υψηλής ταχύτητας Μαδρίτης-Σεβίλλης. Καταθέτοντας στις 5 Οκτωβρίου στην εξεταστική επιτροπή για τα δυστυχήματα στο Αδαμούθ και τη Ζελίδα, περιέγραψε ένα σύστημα ασφαλές αλλά παλαιό. Όπως εξήγησε, κάθε διακοπή της επικοινωνίας μεταξύ τρένου και εδάφους ακινητοποιεί τον συρμό, ο οποίος χρειάζεται αρκετό χρόνο για να επανεκκινήσει. Είκοσι τρεις ημέρες αργότερα, βλάβη στο ίδιο σύστημα προηγήθηκε της τραγωδίας στην Ούρντα.

Το LZB μεταδίδει πληροφορίες μεταξύ της υποδομής και του τρένου ώστε να επιβλέπεται η κυκλοφορία και να διασφαλίζονται οι συνθήκες ασφαλείας· όταν χαθεί η επικοινωνία, οι συρμοί ακινητοποιούνται αυτόματα. Όπως προκύπτει από την ανασύνθεση των γεγονότων που παρουσίασε ο υπουργός Μεταφορών Όσκαρ Πουέντε, μια βλάβη στο ηλεκτρονικό σύστημα έθεσε εκτός λειτουργίας το LZB σε τμήμα της γραμμής, ακινητοποιώντας αρκετούς συρμούς. Τη διαχείριση της κυκλοφορίας ανέλαβε τότε το κέντρο ελέγχου του κρατικού φορέα Adif στον σταθμό Ατότσα της Μαδρίτης.

Με βάση όσα έχουν γίνει γνωστά, στις 08:36 το κέντρο ελέγχου επέτρεψε στον συρμό AVE της Renfe να συνεχίσει κανονικά την πορεία του. Μπροστά του βρισκόταν ο συρμός της Iryo, ο οποίος, σύμφωνα με ηχογραφημένες συνομιλίες των μηχανοδηγών με την Ατότσα, έλαβε επίσης εντολή να προχωρήσει στις 08:41. Επτά λεπτά αργότερα, στις 08:48, η μηχανοδηγός της Iryo επικοινώνησε εκ νέου με το κέντρο ελέγχου, λίγο πριν από την πολύνεκρη σύγκρουση που βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο της τεχνικής έρευνας.