Ψευδείς οι απειλές, φόβοι για οργανωμένο σαμποτάζ πτήσεων

Ψευδείς αποδείχθηκαν και οι τελευταίες απειλές για βόμβα που ανάγκασαν τέσσερις πτήσεις να προσγειωθούν την Τρίτη σε τρία ευρωπαϊκά αεροδρόμια, ωστόσο η επανάληψη των περιστατικών μέσα σε λίγες ώρες έχει στρέψει τις αρχές στο σενάριο μιας οργανωμένης προσπάθειας διατάραξης της εναέριας κυκλοφορίας. Οι έλεγχοι από πυροτεχνουργούς στη Βαρσοβία, τη Μούρθια και τη Σόφια δεν εντόπισαν κανέναν εκρηκτικό μηχανισμό. Αρκετές από τις ειδοποιήσεις έφτασαν μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, ενισχύοντας τις υποψίες για φάρσα με μεθοδικό χαρακτήρα. Το κύμα εκδηλώθηκε, μάλιστα, μόλις μία ημέρα μετά τις κυβερνοεπιθέσεις που έπληξαν μεγάλες αλυσίδες σούπερ μάρκετ σε πολλές χώρες της Ευρώπης.

Από το Χίθροου στο Μόντλιν: οι 181 επιβάτες της LOT

Το πιο πολύκροτο περιστατικό αφορούσε πτήση της πολωνικής LOT που είχε αναχωρήσει από το αεροδρόμιο Χίθροου του Λονδίνου με 181 επιβαίνοντες και κατευθυνόταν προς το κεντρικό αεροδρόμιο της Βαρσοβίας, το Σοπέν. Μετά την ειδοποίηση, οι αρχές εξέτρεψαν το Boeing 737 MAX στο αεροδρόμιο Βαρσοβία-Μόντλιν, το οποίο έκλεισε προσωρινά για την κυκλοφορία. Οι επιβάτες απομακρύνθηκαν και το αεροσκάφος υποβλήθηκε σε ενδελεχείς ελέγχους ασφαλείας από εξειδικευμένες υπηρεσίες, που δεν βρήκαν απολύτως τίποτα. Το αεροδρόμιο κήρυξε λήξη συναγερμού και άνοιξε ξανά, αν και το πρόγραμμα των πτήσεων επηρεάστηκε.

Σχεδόν ταυτόχρονα, πτήση της SAS από την Κοπεγχάγη προς το Σοπέν έγινε επίσης στόχος απειλής, προσγειώθηκε κανονικά και παραδόθηκε σε πυροτεχνουργούς, με το αεροδρόμιο να παραμένει ανοιχτό. Στη νότια Ισπανία, αεροσκάφος της Ryanair από το Μάντσεστερ πραγματοποίησε αναγκαστική προσγείωση στη Μούρθια γύρω στις 10:30 τοπική ώρα. Στην πτήση επέβαιναν 121 άτομα μαζί με το πλήρωμα, όπως ανέφερε ο εκπρόσωπος της ισπανικής κυβέρνησης στην περιφέρεια, Φρανθίσκο Λούκας. Το σχέδιο έκτακτης ανάγκης απενεργοποιήθηκε γύρω στη 1:00 το μεσημέρι, έπειτα από τους ελέγχους της ισπανικής αστυνομίας.

Το τέταρτο περιστατικό της ημέρας σημειώθηκε στη Σόφια, όπου προσγειώθηκε αεροσκάφος που εκτελούσε πτήση από το Ισραήλ. Σύμφωνα με τοπικά βουλγαρικά μέσα, η απειλή είχε σταλεί μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και αποδείχθηκε φάρσα, όπως και στις υπόλοιπες περιπτώσεις. Η κοινή μεθοδολογία των ειδοποιήσεων, σε συνδυασμό με τη γεωγραφική διασπορά τους, τροφοδοτεί το σενάριο ενός ενιαίου μηνύματος που αναπαράγεται σε διαφορετικά σημεία της ηπείρου.

Η σκιά των κυβερνοεπιθέσεων σε σούπερ μάρκετ

Οι αρχές εξετάζουν τις απειλές υπό το πρίσμα των κυβερνοεπιθέσεων που είχαν σημειωθεί την προηγούμενη ημέρα, πλήττοντας μεγάλες αλυσίδες σούπερ μάρκετ και επηρεάζοντας τη λειτουργία συστημάτων ψύξης σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες. Η χρονική εγγύτητα των δύο φαινομένων εντείνει τον προβληματισμό για μια συντονισμένη εκστρατεία αποσταθεροποίησης κρίσιμων υποδομών. Συνολικά, από τη Δευτέρα έως την Τρίτη καταγράφηκαν επτά έως οκτώ ανάλογα περιστατικά σε πτήσεις με προορισμό ευρωπαϊκά αεροδρόμια, όλα με αρνητική κατάληξη στους ελέγχους.

Η αλυσίδα των απειλών είχε ξεκινήσει ήδη από την προηγούμενη ημέρα, όταν πτήση της Wizz Air από το αεροδρόμιο Λούτον του Λονδίνου προς τη Σόφια εκτράπηκε στη Βουδαπέστη, συνοδευόμενη από ουγγρικό μαχητικό αεροσκάφος. Την Κυριακή, πτήση της Austrian Airlines από το Τελ Αβίβ προς τη Βιέννη είχε εκτραπεί στη Βουλγαρία, χωρίς και πάλι να εντοπιστούν εκρηκτικά. Στο αεροδρόμιο Φιουμιτσίνο της Ρώμης προσγειώθηκαν δύο αεροσκάφη, το ένα συνοδεία ιταλικού μαχητικού για προληπτικούς λόγους.

Παρότι καμία απειλή δεν επιβεβαιώθηκε, η επιχειρησιακή αναστάτωση υπήρξε σημαντική, με προσωρινά κλεισίματα διαδρόμων, αναδιατάξεις πτήσεων και ενεργοποίηση σχεδίων έκτακτης ανάγκης σε Πολωνία, Ισπανία, Βουλγαρία και Ιταλία. Οι υπηρεσίες ασφαλείας έσπευσαν να αποκαταστήσουν την ομαλή λειτουργία των αεροδρομίων αμέσως μετά την ολοκλήρωση των ερευνών. Το ζητούμενο για τις ευρωπαϊκές αρχές είναι πλέον να διαπιστωθεί εάν πίσω από τις διαδοχικές φάρσες κρύβεται ένας συντονισμένος μηχανισμός και ποιος τον κινεί.