simera24.gr

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ

Βενιζέλος: Το σύνδρομο Ζυρίχης-Λονδίνου δεσμεύει την εξωτερική πολιτική

Ο Ευάγγελος Βενιζέλος μίλησε στην ΕΡΤnews για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου και τόνισε ότι νόμιμο τίτλο στις θαλάσσιες ζώνες αποκτά κανείς μόνο με την οριοθέτηση.

Newsroom simera24.gr · 12 Νοεμβρίου 2026 · Πολιτική

Βενιζέλος: Το σύνδρομο Ζυρίχης-Λονδίνου δεσμεύει την εξωτερική πολιτική

Στο ζήτημα της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου και στις ευρύτερες προκλήσεις της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής αναφέρθηκε ο πρώην πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, Ευάγγελος Βενιζέλος, μιλώντας στην εκπομπή «Στο Κέντρο» του ΕΡΤnews και στον Γιώργο Κουβαρά. Ο έμπειρος πολιτικός υποστήριξε ότι η χώρα κινείται υπό το βάρος ενός «συνδρόμου» που περιορίζει τις πρωτοβουλίες της. Παράλληλα, συνέδεσε το ενεργειακό έργο με το διαρκές ζήτημα της οριοθέτησης των θαλασσίων ζωνών. Η παρέμβασή του συνδύασε την ιστορική ανάγνωση με τις τεχνικές διαστάσεις του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας.

Από τις συμφωνίες του 1960 στο «σύνδρομο» που φρενάρει τις πρωτοβουλίες

Ο Βενιζέλος περιέγραψε ως «σύνδρομο Ζυρίχης-Λονδίνου» τη νοοτροπία που, όπως είπε, κυριαρχεί στην εξωτερική πολιτική και αποτρέπει τις τολμηρές κινήσεις. Για να εξηγήσει τον όρο, ανέτρεξε στον Κωνσταντίνο Καραμανλή, ο οποίος ανέλαβε την ευθύνη να συνάψει τις συμφωνίες για την ίδρυση της ανεξάρτητης Κυπριακής Δημοκρατίας και κατηγορήθηκε γι' αυτό ως προδότης.

Σήμερα, παρατήρησε, πολλοί αναγνωρίζουν πόσο χρήσιμο θα ήταν να ίσχυε το καθεστώς του 1960. Όπως θύμισε, ο ίδιος ο Καραμανλής επισήμαινε τη διαφορετική υποδοχή που είχε η στάση του: ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος θεωρήθηκε ήρωας, ενώ ο Καραμανλής μαζί με τον Ευάγγελο Αβέρωφ χαρακτηρίστηκαν προδότες. Με αυτή την αναφορά, ο πρώην υπουργός θέλησε να δείξει πώς οι ιστορικές επιλογές επανεκτιμώνται με το πέρασμα του χρόνου.

Το καλώδιο Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ και το αγκάθι της υφαλοκρηπίδας

Στο σκέλος της ενέργειας, ο Βενιζέλος υπενθύμισε ότι η Ελλάδα, σε συνεργασία με την Κύπρο, έχει αποφασίσει να εγκαταστήσει καλώδιο μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας που θα συνδέει την Ελλάδα, την Κύπρο και το Ισραήλ. Το έργο χρηματοδοτείται σε μεγάλο βαθμό από την Ευρωπαϊκή Ένωση και έχει ξεκινήσει εδώ και πολλά χρόνια. Όπως σημείωσε, υπήρξαν κυπριακές αντιρρήσεις οικονομικού χαρακτήρα, ενώ το 2024 σημειώθηκαν τα γνωστά επεισόδια της Κάσου, που διέκοψαν στην πράξη τις τεχνικά αναγκαίες έρευνες πριν ποντιστεί το καλώδιο. Θύμισε, μάλιστα, ότι καλώδια μεταξύ Κρήτης και Κύπρου έχουν ποντιστεί από το 1974, με περισσότερα να αναμένονται.

Η εγκατάσταση του καλωδίου, εξήγησε, φέρνει στην επιφάνεια το ζήτημα της οριοθέτησης των θαλασσίων ζωνών και ειδικότερα το πρόβλημα της υφαλοκρηπίδας. Αναφερόμενος στο Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας, ξεκαθάρισε ότι το κυριαρχικό δικαίωμα στην υφαλοκρηπίδα υπάρχει εξαρχής, ipso facto και ab initio, όμως δεν μπορεί να ασκηθεί χωρίς οριοθέτηση. Αντίθετα, το δικαίωμα στην Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη, που είναι νεότερο και πληρέστερο, απαιτεί προηγουμένως ανακήρυξη της ζώνης.

Καταλήγοντας, ο Βενιζέλος υπογράμμισε ότι χωρίς οριοθετημένες ζώνες η χώρα αναγκάζεται να επιλύει τα προβλήματα προσωρινά και πρακτικά, μέσω συνεννοήσεων και διευθετήσεων. Όταν δεν υπάρχει οριοθετημένη υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ, τόνισε, δεν ασκείται ουσιαστικά κυριαρχικό δικαίωμα παρά μόνο υπενθυμίζεται. Νόμιμο τίτλο, κατέληξε, αποκτά κανείς μόνο με την οριοθέτηση.