ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ
Πολεοδομίες στο Κτηματολόγιο με 97 Κέντρα Δόμησης
Η κυβέρνηση σχεδιάζει τη μεταφορά των Υπηρεσιών Δόμησης στο Ελληνικό Κτηματολόγιο, με νέο δίκτυο 97 Κέντρων Δόμησης και καθολικό έλεγχο των οικοδομικών αδειών. Στον πυρήνα του σχεδίου ο νέος Εθνικός Οργανισμός Κτηματολογίου και Ελέγχου Δόμησης.
Newsroom simera24.gr · 14 Νοεμβρίου 2026 · Πολιτική
Μια ριζική ανατροπή στον τρόπο λειτουργίας των πολεοδομιών δρομολογεί η κυβέρνηση, με τη μεταφορά των Υπηρεσιών Δόμησης (ΥΔΟΜ) στο Ελληνικό Κτηματολόγιο. Στο νέο μοντέλο, οι οικοδομικές άδειες θα εξετάζονται από υπηρεσίες σε οποιοδήποτε σημείο της χώρας, ανεξάρτητα από την τοποθεσία του ακινήτου. Το σχέδιο παρουσιάστηκε στον πρωθυπουργό πριν από λίγες ημέρες και αναμένεται να τεθεί σε δημόσια διαβούλευση εντός του έτους.
Ένα πανελλαδικό δίκτυο 97 Κέντρων αντικαθιστά τις 183 ΥΔΟΜ

Στον πυρήνα της μεταρρύθμισης βρίσκεται η δημιουργία του Εθνικού Οργανισμού Κτηματολογίου και Ελέγχου Δόμησης (ΕΟΚΕΔ), ο οποίος θα λειτουργεί με ένα πανελλαδικό δίκτυο 97 Κέντρων Δόμησης. Σε αυτό θα ενσωματωθούν οι 183 υφιστάμενες ΥΔΟΜ, δημιουργώντας μια ενιαία δομή με κοινούς κανόνες σε ολόκληρη την επικράτεια. Η διαχείριση των αιτήσεων παύει να περιορίζεται στα γεωγραφικά όρια της πολεοδομίας στην οποία υπάγεται το ακίνητο.
Έτσι, ένας μηχανικός που υπηρετεί στη Θεσσαλονίκη θα μπορεί να εξετάζει φάκελο οικοδομικής άδειας για ακίνητο στη Μύκονο ή στη Σαντορίνη. Ο στόχος είναι η εξομάλυνση του φόρτου μεταξύ των υπηρεσιών και η επιτάχυνση της έκδοσης αδειών, ώστε να περιοριστούν οι καθυστερήσεις.
Η μεταρρύθμιση αποσκοπεί να αντιμετωπίσει δυσλειτουργίες δεκαετιών: την υποστελέχωση, τις διαφορετικές ερμηνείες της πολεοδομικής νομοθεσίας και τις δυνατότητες τοπικών παρεμβάσεων στη διαδικασία αδειοδότησης. Ιδιαίτερη μέριμνα δίνεται στη φραγή φαινομένων αδιαφάνειας, που εκδηλώθηκαν με υποθέσεις διαφθοράς σε πολεοδομικές υπηρεσίες στην Αττική, τη Χαλκιδική και την Πιερία.
Καθολικός έλεγχος με κλήρωση και χαμηλότερο όριο προέγκρισης
Το νέο πλαίσιο καθιερώνει υποχρεωτικό καθολικό έλεγχο όλων των αδειών από ανεξάρτητους μηχανικούς, οι οποίοι θα επιλέγονται με κλήρωση. Προστίθενται δειγματοληπτικοί έλεγχοι στο 30% των αδειών από τη Διοίκηση, ενώ το όριο της υποχρεωτικής προέγκρισης μειώνεται από τα 3.000 στα 1.000 τ.μ. Σήμερα, μια άδεια για κατασκευή 3.000 τ.μ. εκδίδεται με απλή βεβαίωση όρων δόμησης και ευθύνη του ιδιώτη μηχανικού, χωρίς ενδιάμεσο έλεγχο.
Σύμφωνα με την παρουσίαση στον πρωθυπουργό, οι ανάγκες για την πλήρη ανάπτυξη των υπηρεσιών υπολογίζονται σε 1.056 θέσεις μηχανικών. Το ετήσιο κόστος λειτουργίας του σκέλους έκδοσης οικοδομικών αδειών εκτιμάται σε 32 εκατ. ευρώ, ενώ τα προβλεπόμενα έσοδα από το αντίστοιχο μερίδιο των παραβόλων δεν ξεπερνούν το 1,5 εκατ. ευρώ.
Το σχέδιο συνδυάζει την ταχύτητα με τη θωράκιση της διαφάνειας, βάζοντας φραγμό στις τοπικές παρεμβάσεις που επέτρεπε η κατακερματισμένη δομή. Με τον καθολικό προληπτικό έλεγχο και τη μειωμένη εξάρτηση από μία μόνο υπηρεσία, στοχεύεται σε ένα σύστημα αδειοδότησης με ενιαία κριτήρια και περιορισμένα περιθώρια αδιαφάνειας.