ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ
Το ντοκουμέντο του 1974: Ξυλούρης, Φαραντούρη, Καλογιάννης
Ένα ασπρόμαυρο βίντεο εννέα λεπτών από την πρώτη επέτειο του Πολυτεχνείου φέρνει ξανά στο φως Νίκο Ξυλούρη, Μαρία Φαραντούρη και Αντώνη Καλογιάννη να τραγουδούν Θεοδωράκη στα σκαλιά της Πατησίων.
Newsroom simera24.gr · 15 Νοεμβρίου 2026 · Κοινωνία
Ένα ασπρόμαυρο βίντεο εννέα λεπτών επαναφέρει στο προσκήνιο μια βραδιά που έμενε κρυμμένη για δεκαετίες. Στα σκαλιά του Πολυτεχνείου, στις 17 Νοεμβρίου 1974, ο Νίκος Ξυλούρης, η Μαρία Φαραντούρη και ο Αντώνης Καλογιάννης τραγούδησαν μαζί μπροστά σε χιλιάδες πολίτες. Το ιστορικό υλικό είδε για πρώτη φορά το φως της δημοσιότητας την Παρασκευή 15 Νοεμβρίου 2026, μέσα από τη Σχολή Αρχιτεκτόνων. Οι εικόνες μεταφέρουν τον θεατή σε μια άλλη Αθήνα, μόλις έναν χρόνο μετά την εξέγερση των φοιτητών.
Οι μπομπίνες που ξεχάστηκαν στο υπόγειο του κτιρίου Τοσίτσα

Το αδημοσίευτο μέχρι πρότινος υλικό εντοπίστηκε σε μπομπίνες που βρίσκονταν στο υπόγειο του κτιρίου Τοσίτσα, όπως ανακοίνωσε η Σχολή Αρχιτεκτόνων μέσα από ανάρτησή της στα social media. Για χρόνια τα στιγμιότυπα παρέμεναν αθέατα, προτού φτάσουν ξανά σε κοινή θέα για τη φετινή επέτειο.
Η επεξεργασία και το μοντάζ του υλικού πραγματοποιήθηκαν στα εργαστήρια της Σχολής αλλά και της ΕΡΤ, σύμφωνα με τη σχετική ανάρτηση. Το αποτέλεσμα είναι ένα ντοκουμέντο που αποτυπώνει με καθαρότητα τον παλμό της πρώτης επετείου, 365 ημέρες μετά τα γεγονότα του Νοεμβρίου 1973.
Η Σχολή Αρχιτεκτόνων συνόδευσε τη δημοσιοποίηση με μια φράση που συμπυκνώνει το νόημα της πρωτοβουλίας: «Δώρο από την Ιστορία προς την Ιστορία για τη φετινή επέτειο». Το βίντεο αναδεικνύει πρόσωπα νέων, οικογενειών και ηλικιωμένων που είχαν συγκεντρωθεί για να τιμήσουν τους νεκρούς φοιτητές και τη μάχη που δόθηκε για τη δημοκρατία.
Ο στίχος του Ωρωπού που ένωσε τρεις μεγάλες φωνές
Στο επίμαχο στιγμιότυπο, που εντοπίζεται στο 06:12 του βίντεο, οι τρεις καλλιτέχνες ερμηνεύουν το τραγούδι «Μην ξεχνάς τον Ωρωπό», το οποίο έγραψε ο Μίκης Θεοδωράκης κατά την κράτησή του στις φυλακές Ωρωπού. Δίνοντας το μικρόφωνο ο ένας στον άλλον, ο Νίκος Ξυλούρης, η Μαρία Φαραντούρη και ο Αντώνης Καλογιάννης τραγουδούσαν παθιασμένα τον στίχο «Και εσύ λαέ βασανισμένε μην ξεχνάς τον φασισμό».
Οι τότε νεαροί και ήδη εμβληματικοί ερμηνευτές έστελναν με το τραγούδι τους το δικό τους μήνυμα ενάντια στον φασισμό και στη χούντα. Έξω από το Πολυτεχνείο είχε συγκεντρωθεί λαοθάλασσα, που άκουγε τα τραγούδια τα οποία ερμηνεύονταν για τη δημοκρατία, σε μια στιγμή που σημάδεψε τη σύγχρονη ιστορία της πόλης.
Το βίντεο των εννέα λεπτών προκαλεί συγκίνηση και αποτυπώνει την ατμόσφαιρα της εποχής, όταν νέοι και μεγαλύτεροι συσπειρώνονταν γύρω από τις μεγάλες φωνές του ελληνικού τραγουδιού. Η επανεμφάνιση του υλικού συμπίπτει με το τριήμερο εορτασμού της 53ης επετείου της εξέγερσης, δίνοντας στο κοινό μια σπάνια ματιά σε μια στιγμή που είχε παραμείνει για δεκαετίες στο σκοτάδι.