simera24.gr

ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ

Πλούσιοι αλλά ανίσχυροι: το δίλημμα των Ρώσων κροίσων

Οι Ρώσοι ολιγάρχες διαθέτουν περιουσίες εκατοντάδων δισεκατομμυρίων, αλλά καμία πολιτική επιρροή. Τώρα επιχειρούν διακριτικά να ανακτήσουν τον χαμένο λόγο τους στη διακυβέρνηση της χώρας.

Newsroom simera24.gr · 16 Νοεμβρίου 2026 · Διεθνή

Πλούσιοι αλλά ανίσχυροι: το δίλημμα των Ρώσων κροίσων

Ο πλούτος χωρίς εξουσία είναι το νέο δίλημμα της ρωσικής οικονομικής ελίτ. Πέρα από τις συζητήσεις για το πώς θα μοιάζει η Ρωσία μετά τον Βλαντίμιρ Πούτιν, το ουσιαστικό ερώτημα που απασχολεί τους μεγιστάνες είναι διαφορετικό: πώς θα ανακτήσουν την πολιτική επιρροή που έχασαν εδώ και χρόνια. Σύμφωνα με δημοσίευμα του BBC, οι μεγάλες επιχειρηματικές οικογένειες κινούνται με προσεκτικά και διακριτικά βήματα, επιχειρώντας να αποκτήσουν λόγο στη διακυβέρνηση. Προς το παρόν, όμως, δεν υπάρχει καμία ένδειξη οργανωμένου σχεδίου εναντίον του Ρώσου προέδρου.

Πώς ο Πούτιν αφαίρεσε την πολιτική δύναμη των μεγιστάνων

Η σημερινή σχέση του Κρεμλίνου με τους επιχειρηματίες αποτυπώθηκε καθαρά στις 24 Φεβρουαρίου 2022, την ημέρα της εισβολής στην Ουκρανία. Περισσότεροι από 36 δισεκατομμυριούχοι κλήθηκαν στην Αίθουσα της Αικατερίνης, όπου ο Πούτιν κάθισε σε μεγάλη απόσταση από τους παρευρισκόμενους και τους ζήτησε να συνεργαστούν με την κυβέρνηση για τη διατήρηση της οικονομικής σταθερότητας. Στο βίντεο που δημοσιοποίησε το Κρεμλίνο, κανένας από τους προσκεκλημένους δεν πήρε τον λόγο. Η εικόνα αυτή θύμιζε ελάχιστα τη δεκαετία του 1990.

Τότε, μετά τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης, μια ομάδα επιχειρηματιών απέκτησε τεράστιες περιουσίες μέσω των ιδιωτικοποιήσεων κρατικών εταιρειών και σημαντική επιρροή στην πολιτική ζωή. Από την ανάληψη της προεδρίας το 2000, ωστόσο, ο Πούτιν κατέστησε σαφές ότι η οικονομική δύναμη δεν θα μεταφραζόταν αυτομάτως σε πολιτική εξουσία. Οι ισορροπίες άλλαξαν ριζικά και οριστικά.

Χαρακτηριστική παραμένει η περίπτωση του Μιχαήλ Χοντορκόφσκι, τότε του πλουσιότερου ανθρώπου της Ρωσίας. Μετά τη δημόσια κριτική του προς τον πρόεδρο και τις καταγγελίες του για διαφθορά, συνελήφθη και παρέμεινε στη φυλακή για δέκα χρόνια, καταδικασμένος για οικονομικά αδικήματα τα οποία αρνήθηκε. Το μήνυμα προς την υπόλοιπη ελίτ ήταν σαφές, και η σιωπή έγινε έκτοτε το βασικό χαρακτηριστικό των πάμπλουτων της χώρας.

155 δισεκατομμυριούχοι, 700 δισ. δολάρια και μηδενικός λόγος

Παρά τον πόλεμο και τις δυτικές κυρώσεις, ο αριθμός των Ρώσων δισεκατομμυριούχων έχει φτάσει τους 155, σύμφωνα με το Forbes, με τη συνολική περιουσία τους να υπολογίζεται κοντά στα 700 δισ. δολάρια. Τα μεγέθη αυτά, όμως, δεν συνοδεύονται από αντίστοιχη πολιτική επιρροή. Οι διεθνείς κυρώσεις έχουν περιορίσει δραστικά τις δυνατότητες δραστηριοποίησής τους στο εξωτερικό, εγκλωβίζοντάς τους σε μια ισχύ που μένει αποκλειστικά οικονομική.

Την εξάρτηση αυτή περιγράφει με ακρίβεια ο εξόριστος Ρώσος πολιτικός και αναλυτής Ντμίτρι Νεκράσοφ. «Είναι πλούσιοι επειδή έχουν κάποια σχέση με τον Πούτιν, όχι το αντίστροφο», σημειώνει στο BBC. Η φράση αποτυπώνει γιατί ακόμη και οι δυσαρεστημένοι μεγιστάνες διστάζουν να εκτεθούν: η περιουσία τους στηρίζεται στην εγγύτητα με την εξουσία, όχι σε αυτόνομη ισχύ.

Ο φόβος των συνεπειών μιας ανοιχτής αντιπαράθεσης εξακολουθεί να λειτουργεί αποτρεπτικά, ακόμη και για όσους εμφανίζονται δυσαρεστημένοι. Για αυτό οι συζητήσεις για την επόμενη ημέρα παραμένουν χαμηλόφωνες και διακριτικές, χωρίς συγκεκριμένο σχέδιο δράσης.