simera24.gr

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ

Γεραπετρίτης-Φιντάν: αποκλιμάκωση με αγκάθι το καλώδιο GSI

Πρώτη συνάντηση των δύο ΥΠΕΞ μετά την απεμπλοκή του GSI, με το καλώδιο και το τουρκολιβυκό μνημόνιο να παραμένουν τα ανοιχτά μέτωπα Αθήνας-Άγκυρας.

Newsroom simera24.gr · 17 Νοεμβρίου 2026 · Πολιτική

Γεραπετρίτης-Φιντάν: αποκλιμάκωση με αγκάθι το καλώδιο GSI

Μήνυμα χαμηλώματος των τόνων έστειλαν από τις Βρυξέλλες οι υπουργοί Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης και Χακάν Φιντάν, στην πρώτη τους συνάντηση έπειτα από την απεμπλοκή του έργου της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου. Η επαφή έγινε τη Δευτέρα 16 Νοεμβρίου 2026 στο περιθώριο του Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων της Ε.Ε., μετά από περίοδο ελεγχόμενης έντασης στα ελληνοτουρκικά. Αθήνα και Άγκυρα διατηρούν ανοιχτούς τους διαύλους επικοινωνίας για να μην εκτρέπονται εντάσεις σε κρίσεις. Το κλίμα ήταν καλό, αλλά τα αγκάθια του καλωδίου και του τουρκολιβυκού μνημονίου παρέμειναν ζητήματα διαφοράς.

Το καλώδιο GSI στο επίκεντρο των Βρυξελλών

Στο κέντρο της συνομιλίας το ζήτημα της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου (Great Sea Interconnector). Ο Γιώργος Γεραπετρίτης υπογράμμισε στον Τούρκο ομόλογό του την ανάγκη ολοκλήρωσης των εργασιών του πλοίου απρόσκοπτα, σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο. Τόνισε ότι πρόκειται για έργο ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος. Ο Χακάν Φιντάν δεν διατύπωσε αρνητική θέση, χωρίς να αναλάβει συγκεκριμένη δέσμευση. Η επισήμανση ήταν σημαντική καθώς έγινε πριν τη δεύτερη Σύνοδο για τη Διαπεριφερειακή Ασφάλεια και Συνδεσιμότητα, όπου συμμετείχαν αμφότεροι.

Προσερχόμενος στο Συμβούλιο, ο επικεφαλής της ελληνικής διπλωματίας έστειλε σαφές μήνυμα κατά οποιασδήποτε παρεμπόδισης των ενεργειακών διασυνδέσεων. «Θα πρέπει να γίνει απολύτως κατανοητό ότι η συνδεσιμότητα είναι αναγκαίος όρος για την ενεργειακή ασφάλεια και δεν θα πρέπει να υπάρχει απολύτως καμία παρέκκλιση από το ευρωπαϊκό κεκτημένο και καμία παρεμπόδιση σε σχέση με το Διεθνές Δίκαιο», δήλωσε. Η Αθήνα επαναλαμβάνει ότι το γαλλικό πλοίο «Abeille Marengo» δραστηριοποιείται σε περιοχή όπου κυριαρχικά δικαιώματα ασκούν η Ελλάδα και η Κυπριακή Δημοκρατία.

Οι ερευνητικές εργασίες συνεχίζονται κανονικά βάσει της νόμιμης NAVTEX που έχει εκδοθεί από τον σταθμό του Ηρακλείου και ισχύει έως τον Μάρτιο του 2027. Το γαλλικό πλοίο βρίσκεται αυτή την περίοδο στο λιμάνι του Ηρακλείου για ανεφοδιασμό και αλλαγή πληρώματος. Υπάρχει προβληματισμός για το πώς θα αντιδράσει η Άγκυρα όταν το ερευνητικό σκάφος φτάσει στην κυπριακή ΑΟΖ.

Η απάντηση Φιντάν για το τουρκολιβυκό μνημόνιο

Στη συνάντηση ο Γεραπετρίτης έθεσε και το ζήτημα της κύρωσης του τουρκολιβυκού μνημονίου, επαναλαμβάνοντας την ελληνική θέση ότι είναι αντίθετο στο Διεθνές Δίκαιο. Ο Χακάν Φιντάν απάντησε ότι «η εσωτερική κύρωση του μνημονίου αφορά πρωτίστως τη Λιβύη και όχι την Τουρκία», υποστηρίζοντας ότι πρόκειται για εσωτερική διεργασία της λιβυκής πλευράς. Οι δύο υπουργοί συμφώνησαν στην ανάγκη διασφάλισης της ασφάλειας και της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας.

Η τουρκική πλευρά φάνηκε έκπληκτη από τη σφοδρή αντίδραση της Αθήνας, που εκφράστηκε με την ομιλία Μητσοτάκη στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, την κοινή δήλωση των 27 της Ε.Ε. και τη δήλωση έξι χωρών, μεταξύ αυτών της Αιγύπτου, των ΗΑΕ και του Μπαχρέιν. Η Άγκυρα θεωρεί ότι το μνημόνιο μπορεί να παράγει αποτελέσματα και χωρίς την κύρωση. Αναμένεται επίσκεψη Ερντογάν στη Λιβύη, που θα ενισχύσει τα σενάρια συνεργασίας στην αναζήτηση υδρογονανθράκων σε περιοχές που διεκδικεί η Τρίπολη.

Για τον Χακάν Φιντάν η περίοδος είναι ευαίσθητη, δεχόμενος κριτική από εθνικιστικούς κύκλους και την αντιπολίτευση. Η κριτική θα κλιμακωθεί σε λίγες ημέρες κατά τη συζήτηση του προϋπολογισμού στην Τουρκική Εθνοσυνέλευση. Την ίδια ώρα, η προώθηση του νόμου για τη «Γαλάζια Πατρίδα» φαίνεται να αναβάλλεται για τις αρχές του 2027.