Τρία φορτηγά πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων δέχθηκαν πυρά στα Στενά του Ορμούζ το μεσημέρι της Τετάρτης 22 Απριλίου 2026, με το Ναυτικό των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC) να κατάσχει δύο εξ αυτών και να τα οδηγεί στις ιρανικές ακτές. Ανάμεσα στα κατασχεθέντα βρίσκεται το ελληνικών συμφερόντων «Epaminondas», πλοίο υπό λιβεριανή σημαία, το οποίο υπέστη ζημιές στη γέφυρά του από σφαίρες και ρουκέτες. Το περιστατικό επιβεβαίωσε τόσο το Κέντρο Επιχειρήσεων Θαλασσίου Εμπορίου του Ηνωμένου Βασιλείου (UKMTO) όσο και ιρανικά μέσα ενημέρωσης, καθιστώντας το ένα από τα σοβαρότερα ναυτιλιακά επεισόδια στην περιοχή τους τελευταίους μήνες.
Τι έγινε στα Στενά του Ορμούζ
Το «Epaminondas» (IMO 9153862), πλοίο μεταφορικής ικανότητας 6.673 TEU κατασκευής 1998, ανήκει στην ελληνικών συμφερόντων εταιρεία Technomar του Γιώργου Γιουρούκου και βρίσκεται υπό διαχείριση της MSC. Το πλοίο είχε αποπλεύσει από το λιμάνι του Τζεμπέλ Αλί στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα με προορισμό τη Μούρντα της Ινδίας, και σύμφωνα με την εταιρεία πληροφοριών Vanguard Tech, είχε ενημερωθεί ότι διέθετε άδεια διέλευσης των Στενών. Στο πλοίο επέβαιναν 21 μέλη πληρώματος, Ουκρανοί και Φιλιππινέζοι, τα οποία σύμφωνα με τις πιο πρόσφατες πληροφορίες είναι ασφαλή.
Σύμφωνα με το UKMTO και την εταιρεία ασφάλειας Diaplous, κανονιοφόρος των Φρουρών της Επανάστασης προσέγγισε το «Epaminondas» χωρίς καμία προηγούμενη επικοινωνία μέσω ασυρμάτου και στη συνέχεια άνοιξε πυρ. Η γέφυρα του πλοίου υπέστη σοβαρές ζημιές από σφαίρες και ρουκέτες στη θαλάσσια ζώνη βορειοανατολικά του Ομάν, ενώ δεν εκδηλώθηκε πυρκαγιά. Το πλήρωμα δεν τραυματίστηκε, παρά τις αρχικές αναφορές για εκτεταμένες ζημιές στη γέφυρα.
Παράλληλα με το «Epaminondas», κατασχέθηκε και το «MSC Francesca», πλοίο χωρητικότητας 11.660 TEU κατασκευής 2008, το οποίο ακινητοποιήθηκε εν πλω μετά από απόπειρα διέλευσης του Στενού. Τρίτο πλοίο, το «Euphoria», επλήγη επίσης από πυρά και σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων Fars, που συνδέεται με τους Φρουρούς της Επανάστασης, το σκάφος φέρεται να έχει προσαράξει στα ανοικτά των ιρανικών ακτών μετά την επίθεση. Ένα τέταρτο πλοίο υπό παναμαϊκή σημαία δέχθηκε και αυτό πυρά σε απόσταση οκτώ ναυτικών μιλίων δυτικά του Ιράν, χωρίς ωστόσο να υποστεί ζημιές.
Οι θέσεις των εμπλεκομένων και το πλαίσιο
Οι Φρουροί της Επανάστασης ανέλαβαν επίσημα την ευθύνη της κατάσχεσης, δηλώνοντας ότι τα πλοία «MSC Francesca» και «Epaminondas» κατασχέθηκαν επειδή «λειτουργούσαν χωρίς την απαιτούμενη άδεια και παραποιούσαν τα συστήματα πλοήγησης», θέτοντας σε κίνδυνο τη ναυτική ασφάλεια. Το ημιεπίσημο ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Tasnim μετέδωσε ότι ένα εκ των πλοίων «αγνόησε τις προειδοποιήσεις των ιρανικών στρατιωτικών δυνάμεων». Το IRGC ξεκαθάρισε μάλιστα ότι «η διατάραξη της τάξης και της ασφάλειας στο Στενό του Ορμούζ αποτελεί κόκκινη γραμμή» για το ιρανικό Ναυτικό.
Ωστόσο, η βρετανική υπηρεσία UKMTO παρουσιάζει διαφορετική εικόνα των γεγονότων, αναφέροντας ότι η κανονιοφόρος των Φρουρών άνοιξε πυρ χωρίς προηγούμενη προειδοποίηση. Η εταιρεία Vanguard Tech επιβεβαιώνει ότι το «Epaminondas» είχε τις απαραίτητες άδειες για τη διέλευση, γεγονός που έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τους ισχυρισμούς των ιρανικών αρχών. Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει ανεξάρτητη επιβεβαίωση των ιρανικών δηλώσεων περί παραβίασης κανονισμών.
Τα δύο κατασχεθέντα πλοία συγκαταλέγονται στα οκτώ containerships της MSC που παραμένουν εγκλωβισμένα στον Περσικό Κόλπο από την έναρξη της σύγκρουσης. Το Ιράν είχε ήδη επιβάλει περιορισμούς στα πλοία που διασχίζουν τα Στενά, αρχικά ως απάντηση στις αμερικανοϊσραηλινές επιθέσεις και στη συνέχεια ως αντίδραση στον ναυτικό αποκλεισμό που επέβαλαν οι ΗΠΑ στα ιρανικά λιμάνια. Τα γεγονότα της 22ας Απριλίου σηματοδοτούν μια νέα κλιμάκωση της έντασης σε έναν από τους πιο κρίσιμους θαλάσσιους διαύλους του πλανήτη, από τον οποίο διέρχεται σημαντικό μέρος του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και εμπορευμάτων.
Τι ακολουθεί
Τα πλοία «MSC Francesca» και «Epaminondas» οδηγήθηκαν προς τις ιρανικές ακτές, χωρίς να έχουν γίνει γνωστές περαιτέρω λεπτομέρειες για τις συνθήκες κράτησής τους ή για πιθανή διπλωματική παρέμβαση. Η ελληνική πλευρά δεν έχει εκδώσει μέχρι στιγμής επίσημη ανακοίνωση σχετικά με την κατάσχεση του «Epaminondas». Το πλοίο «Euphoria», που φέρεται να έχει προσαράξει στα ανοικτά των ιρανικών ακτών, αποτελεί ξεχωριστή εστία ανησυχίας, καθώς η κατάστασή του παραμένει αβέβαιη. Η ναυτιλιακή κοινότητα παρακολουθεί με ιδιαίτερη αγωνία τις εξελίξεις, καθώς τα Στενά του Ορμούζ συνεχίζουν να αποτελούν πεδίο σοβαρής γεωπολιτικής αντιπαράθεσης.
