Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Σωκράτης Φάμελλος, επισκέφθηκε το ενημερωτικό περίπτερο της Αρμενικής νεολαίας για να τιμήσει τη μνήμη των 1,5 εκατομμυρίου Αρμενίων που έχασαν τη ζωή τους στη γενοκτονία που διαπράχθηκε από την Τουρκία. Η επίσκεψη πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της 111ης επετείου των σφαγών, με τον ίδιο να υπογραμμίζει ότι η ανάγκη για καθολική αναγνώριση και υπεράσπιση της ιστορικής αλήθειας παραμένει διαρκής και αδιαπραγμάτευτη.
Τι είπε ο Φάμελλος για τη Γενοκτονία των Αρμενίων
«Τιμούμε σήμερα τη μνήμη 1,5 εκατ. Αρμενίων, θυμάτων της γενοκτονίας που διαπράχθηκε από την Τουρκία. Ενός οργανωμένου εγκλήματος που στόχευε στον αφανισμό ενός ολόκληρου λαού και σημάδεψε τον 20ό αιώνα», τόνισε χαρακτηριστικά ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ. Ο Φάμελλος συνέδεσε τη μνήμη της γενοκτονίας με τη σύγχρονη πραγματικότητα, επισημαίνοντας ότι «σε μια περίοδο που ο πόλεμος επανέρχεται και που άμαχοι πληρώνουν ξανά βαρύ το τίμημα των συγκρούσεων, η μνήμη της γενοκτονίας αποκτά νέο περιεχόμενο και μορφή». Παράλληλα, στράφηκε κατά του αναθεωρητισμού, υπογραμμίζοντας ότι «η ατιμωρησία και η επιβολή του κανόνα του ισχυρού συνεχίζουν να επηρεάζουν αρνητικά τις εξελίξεις».
Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ επέκτεινε την ανάλυσή του και στο σήμερα, υπενθυμίζοντας ότι ο αρμενικός λαός εξακολουθεί να αντιμετωπίζει διώξεις, ενώ μνημεία πολιτιστικής και θρησκευτικής κληρονομιάς καταστρέφονται ή απειλούνται. Τόνισε επίσης τη σύνδεση της ελληνικής και αρμενικής ιστορικής εμπειρίας, λέγοντας χαρακτηριστικά: «Ο ελληνισμός της Μικράς Ασίας και του Πόντου έχει βιώσει διώξεις, βία και ξεριζωμό. Γνωρίζουμε τι σημαίνει γενοκτονία μέσα από τη δική μας ιστορική εμπειρία». Κατέληξε ότι «η υπεράσπιση του διεθνούς δικαίου και των δικαιωμάτων των λαών αποτελούν την προϋπόθεση για την επικράτηση της ειρήνης και της ασφάλειας σε όλο τον κόσμο».
Ο Φάμελλος ανέφερε επίσης τον ρόλο της Αρμενικής Εθνικής Επιτροπής Ελλάδος και της αρμενικής νεολαίας, οι οποίες «κρατούν ζωντανή τη μνήμη με ποικίλες δράσεις και δραστηριότητες ευαισθητοποίησης της κοινωνίας, στον αγώνα για ειρήνη, αλήθεια και δικαιοσύνη». Χαρακτήρισε μάλιστα αυτόν τον αγώνα «οδοδείκτη για το παρόν και το μέλλον», καταλήγοντας με τη φράση «ποτέ ξανά».
Το κλίμα στο Γερεβάν και το ζήτημα της εξομάλυνσης με την Τουρκία
Την ίδια ώρα, στο Γερεβάν, ορισμένοι κάτοικοι εκφράζουν επιφυλακτικότητα για το ξεπάγωμα των σχέσεων με την Τουρκία. Η Αρμενία και η Τουρκία πραγματοποίησαν τα τελευταία χρόνια μια διαδικασία εξομάλυνσης και έκαναν βήματα για να ανοίξουν τα χερσαία σύνορά τους, τα οποία παραμένουν κλειστά από το 1993. Ο 29χρονος προγραμματιστής Αζάτ Αλεκσανιάν δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο: «Πρέπει να ανοίξουν τα σύνορα, όμως κάθε πράγμα στην ώρα του. Ακόμα και χωρίς να λάβουμε υπόψη τη γενοκτονία, μόλις βγαίνουμε από ένα πόλεμο» με το Αζερμπαϊτζάν, το οποίο υποστηρίχθηκε από την Τουρκία.
Αντίθετη άποψη εξέφρασε ο 21χρονος τεχνικός πληροφορικής Βρεζ Κιλετζιάν, ο οποίος έκανε πορεία κρατώντας δαυλό μαζί με εκατοντάδες νεαρούς Αρμενίους στο Γερεβάν. «Πιστεύω πως κάθε χώρα θα όφειλε να την αναγνωρίσει επειδή αυτό είναι πολύ σημαντικό», δήλωσε, ενώ υποστήριξε ότι το άνοιγμα των συνόρων «δεν είναι μια λύση επωφελής για την Αρμενία». Ωστόσο, μεταξύ των πρόσφατων συμβόλων προσέγγισης είναι η αποκατάσταση άμεσης σύνδεσης μεταξύ Κωνσταντινούπολης και Γερεβάν από την Turkish Airlines, ενώ η Άγκυρα και το Γερεβάν διόρισαν επίσης το 2021 ειδικούς απεσταλμένους.
Η 40χρονη οδοντίατρος Αρακσιά Ζακαριάν εξέφρασε με απλά λόγια αυτό που νιώθουν πολλοί Αρμένιοι: «Ο πόνος είναι πάντα παρών. Ασφαλώς θυμόμαστε και θα θυμόμαστε. Ελπίζω ότι μια μέρα οι άνθρωποι θα εκφράσουν λύπη για τις πράξεις τους ή γι’ αυτές των προγόνων τους». Οι Αρμένιοι επιδιώκουν να αναγνωριστεί η γενοκτονία από τη διεθνή κοινότητα — η οποία αναγνωρίζεται ήδη από τις κυβερνήσεις ή τα κοινοβούλια περίπου 30 χωρών και από πολυάριθμους ιστορικούς. Οι τουρκοαρμενικές σχέσεις αναθερμάνθηκαν πέρυσι μετά την υπογραφή ειρηνευτικής συμφωνίας ανάμεσα στο Αζερμπαϊτζάν και την Αρμενία υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Πολιτειών, αν και εξακολουθούν να υπάρχουν πολυάριθμες διαφωνίες.
Τι ακολουθεί για τις αρμενοτουρκικές σχέσεις
Ο αρμένιος πρωθυπουργός Νικόλ Πασινιάν είχε δηλώσει πέρυσι σε τουρκικά μέσα ενημέρωσης πως η αναγνώριση της γενοκτονίας δεν αποτελεί πλέον προτεραιότητα για την Αρμενία — δήλωση που προκάλεσε αντιδράσεις στο εσωτερικό της χώρας. Ανοιχτό παραμένει το ζήτημα των αρμένιων αυτονομιστών που βρίσκονται φυλακισμένοι στο Αζερμπαϊτζάν, γεγονός που επιβαρύνει την ευρύτερη διπλωματική εικόνα. Τα χερσαία σύνορα Αρμενίας-Τουρκίας παραμένουν κλειστά, και η πορεία της εξομάλυνσης εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή και τις πολιτικές ισορροπίες μεταξύ Άγκυρας, Μπακού και Γερεβάν.
