Με ασυνήθιστα σκληρή γλώσσα και χωρίς να αφήνει περιθώρια παρερμηνείας, ο Φρίντριχ Μερτς στράφηκε ανοιχτά κατά της αμερικανικής στρατηγικής στον πόλεμο με το Ιράν, χαρακτηρίζοντας τη θέση των ΗΠΑ ως πλήρη ταπείνωση. Ο Γερμανός καγκελάριος δήλωσε χωρίς περιστροφές ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες «ταπεινώνονται» από την ηγεσία της Τεχεράνης, τη στιγμή που ο Ντόναλντ Τραμπ αγωνίζεται να διαπραγματευτεί την πολυπόθητη κατάπαυση του πυρός. Η δήλωση αυτή αποτελεί μία από τις πιο κατηγορηματικές κριτικές που έχει απευθύνει ευρωπαίος ηγέτης προς την αμερικανική κυβέρνηση από την έναρξη της σύρραξης. Σύμφωνα με το Bloomberg, οι δηλώσεις αυτές έγιναν τη Δευτέρα 27 Απριλίου 2026, ενώπιον ομάδας μαθητών γυμνασίου στη δυτική Γερμανία.
«Ξεφτιλίζονται» οι ΗΠΑ — Η αιχμηρή κριτική του καγκελαρίου
Αμφισβητώντας δημόσια και με σαφήνεια τις επιλογές της Ουάσινγκτον, ο Μερτς υπογράμμισε ότι δεν αντιλαμβάνεται «ποια στρατηγική έξοδο επιλέγουν τώρα οι Αμερικανοί» από τη σύγκρουση με το Ιράν. Παράλληλα, αναγνώρισε την ικανότητα της ιρανικής πλευράς να χειρίζεται τη διπλωματική κατάσταση με εξαιρετική επιδεξιότητα, αποκαλύπτοντας ότι οι διαπραγματευτές της Τεχεράνης «δεν διαπραγματεύονται» ουσιαστικά, αλλά το κάνουν με τρόπο που αδρανοποιεί την αμερικανική πλευρά. Το αποτέλεσμα αυτής της κατάστασης, κατά τον Γερμανό καγκελάριο, είναι να ταπεινώνεται «ένα ολόκληρο έθνος από την ιρανική ηγεσία, ιδίως από τους λεγόμενους Φρουρούς της Επανάστασης». Οι δηλώσεις αυτές έγιναν ενώπιον μαθητών γυμνασίου στο Marsberg, στην εκλογική περιφέρεια του Μερτς στη δυτική Γερμανία, αποδεικνύοντας ότι ο καγκελάριος δεν αποφεύγει να εκφράζει τις θέσεις του ακόμα και σε ανεπίσημα πλαίσια.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο Μερτς υπενθύμισε ότι ούτε η Γερμανία ούτε οι υπόλοιποι ηγέτες της Ευρώπης είχαν συμβουλευτεί από την κυβέρνηση Τραμπ πριν από την έναρξη της αμερικανο-ισραηλινής επίθεσης στο Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου. Ο καγκελάριος αποκάλυψε ότι είχε εκφράσει τον σκεπτικισμό του απευθείας στον Αμερικανό Πρόεδρο σε δύο ξεχωριστές συνομιλίες, χωρίς ωστόσο η φωνή του να εισακουστεί. Μάλιστα, παραδέχτηκε ότι, αν γνώριζε εξ αρχής πως η σύγκρουση θα συνεχιζόταν για «πέντε ή έξι εβδομάδες» και θα χειροτερεύε, θα είχε εκφράσει τις αντιρρήσεις του «ακόμα πιο έντονα» στον Τραμπ. Η ανοιχτή αυτή παραδοχή αντικατοπτρίζει την αυξανόμενη απογοήτευση του Βερολίνου απέναντι στον τρόπο διαχείρισης της κρίσης από τις ΗΠΑ.
Οικονομικές επιπτώσεις και τα διδάγματα του παρελθόντος
Ωστόσο, η κριτική του Μερτς δεν περιορίζεται μόνο στο στρατηγικό επίπεδο — επεκτείνεται και στις συνέπειες που βιώνει η ίδια η γερμανική οικονομία εξαιτίας της σύρραξης. Ο καγκελάριος τόνισε ότι ο πόλεμος εναντίον του Ιράν «έχει άμεσο αντίκτυπο» στην οικονομική απόδοση της Γερμανίας, της μεγαλύτερης οικονομίας της Ευρώπης, και ζήτησε να τερματιστεί «το συντομότερο δυνατό». Η κυβέρνησή του αντιμετωπίζει ήδη την απότομη αύξηση στις τιμές των καυσίμων, που επιβαρύνει επιπλέον επιχειρήσεις και νοικοκυριά σε μια ιδιαίτερα δύσκολη οικονομική συγκυρία. Παράλληλα, ο Μερτς επισήμανε ότι το Ιράν αποδεικνύεται «ισχυρότερο από ό,τι περίμεναν οι αντίπαλοί του», ενώ οι ΗΠΑ φαίνεται να στερούνται «μιας πειστικής διαπραγματευτικής στρατηγικής» για την έξοδο από την κρίση.
Ο Γερμανός καγκελάριος επικαλέστηκε τα διδάγματα από τις αμερικανικές στρατιωτικές επιχειρήσεις σε Αφγανιστάν και Ιράκ, υπενθυμίζοντας ότι το κρίσιμο ερώτημα σε κάθε πόλεμο δεν είναι πώς αρχίζει, αλλά πώς τελειώνει. Εξέφρασε την ελπίδα ότι η σύγκρουση θα λάβει τέλος «το συντομότερο δυνατό», χωρίς ωστόσο να διακρίνει άμεση προοπτική για κάτι τέτοιο, καθώς το Ιράν εξακολουθεί να διατηρεί ισχυρές θέσεις στο πεδίο. Η αναφορά στο ιστορικό προηγούμενο του Αφγανιστάν και του Ιράκ δεν ήταν τυχαία — αποτελούσε έμμεση, αλλά σαφή προειδοποίηση ότι οι ΗΠΑ κινδυνεύουν να επαναλάβουν τα ίδια ολέθρια λάθη. Ο Μερτς, παρότι προσπάθησε να χτίσει γέφυρες επικοινωνίας με τον Τραμπ — μεταξύ άλλων με επίσκεψη στον Λευκό Οίκο τον περασμένο Μάρτιο, κατά την οποία οι δύο ηγέτες επέδειξαν σχετική ευθυμία — πλέον δεν κρύβει την έντονη ανησυχία του για την πορεία της σύρραξης και τις βαριές οικονομικές επιπτώσεις της στην Ευρώπη.
