Ένα δράμα δεκαετιών που κατέληξε σε αιματηρή έκρηξη βίας σε καρδιά της Αθήνας. Ο 89χρονος ρακοσυλλέκτης που σκόρπισε τον τρόμο το πρωί της 28ης Απριλίου στα γραφεία του ΕΦΚΑ Κεραμεικού και στο Πρωτοδικείο επί της οδού Λουκάρεως, δεν ενεργούσε από παρορμητισμό. Πίσω από τους πυροβολισμούς που τραυμάτισαν πέντε άτομα κρυβόταν μια μακροχρόνια διαμάχη με τον κρατικό μηχανισμό, μια ιστορία απόρριψης που χρονολογείται τουλάχιστον από το 2015. Ο υπερήλικας, σύμφωνα με την ανιψιά του, είχε φτάσει στο σημείο κορεσμού εξαιτίας της άρνησης του ελληνικού κράτους να αναγνωρίσει τα ένσημά του και να του χορηγήσει σύνταξη.
Διαβάστε επίσης: Ο 89χρονος πιστολέρος του ΕΦΚΑ: Ένα χρόνο σχεδίαζε την εκδίκηση
Ο 89χρονος έζησε μεγάλο μέρος της ζωής του ως μετανάστης στο εξωτερικό, δουλεύοντας τόσο στις Ηνωμένες Πολιτείες όσο και στη Γερμανία. Από τις δύο αυτές χώρες λάμβανε συνταξιοδοτικές παροχές — μια σύνταξη από τις ΗΠΑ και μια μικρότερη από τη Γερμανία. Ωστόσο, για τον ίδιο αυτό δεν αρκούσε. Είχε εργαστεί και στην Ελλάδα, συσσωρεύοντας ένσημα στο ΙΚΑ — μόλις 50 στο σύνολο — και θεωρούσε δίκαιο αίτημα να αναγνωριστεί η εργασία του αυτή από το ελληνικό κράτος. Το 2015 υπέβαλε αίτηση στο τμήμα διεθνών συντάξεων του ΕΦΚΑ, επικαλούμενος τις διατάξεις περί διαδοχικής ασφάλισης. Η απάντηση ήταν αρνητική: δεν πληρούσε τις απαιτούμενες προϋποθέσεις για να λάβει ελληνική σύνταξη.
Μια δεκαετία νομικών αγώνων και απορρίψεων
Ο 89χρονος δεν αποδέχτηκε την απόφαση. Προσέφυγε στη δικαιοσύνη, ελπίζοντας ότι τα δικαστήρια θα αναγνώριζαν αυτό που ο διοικητικός μηχανισμός αρνήθηκε. Το 2017, ωστόσο, και το δικαστήριο απέρριψε το αίτημά του. Δύο φορές χτύπησε την πόρτα της επίσημης Ελλάδας και δύο φορές έφυγε με άδεια χέρια. Παράλληλα, οι υπηρεσίες του ΕΦΚΑ αναζητούσαν από τις πρώτες πρωινές ώρες μετά το συμβάν τον φάκελό του — με χειρόγραφα ένσημα — καθώς το όνομά του δεν εμφανίζεται στο ολοκληρωμένο πληροφοριακό σύστημα. Αυτό που εντόπισαν επιβεβαίωσε το ιστορικό: υπήρχε απορριπτική απόφαση για συνταξιοδότηση στην κατηγορία των διεθνών συντάξεων, περίπου 10 χρόνια πριν. Ο υπερήλικας δεν είχε καμία παροχή από ελληνικό φορέα, δημόσιο ή ασφαλιστικό.
Σε αυτό το πλαίσιο, αξίζει να σημειωθεί ότι υπάρχει πρόβλεψη για ανασφάλιστους υπερήλικες άνω των 67 ετών, οι οποίοι μπορούν να λαμβάνουν από τον ΟΠΕΚΑ ένα επίδομα 410 έως 420 ευρώ μηνιαίως, εφόσον δεν διαθέτουν τα απαραίτητα ένσημα για συνταξιοδότηση και πληρούν συγκεκριμένες εισοδηματικές προϋποθέσεις. Ο 89χρονος, σύμφωνα με τον ΕΦΚΑ, δεν είχε υποβάλει ποτέ τέτοια αίτηση — γεγονός που συνάδει με το ότι λάμβανε ήδη συντάξεις από το εξωτερικό, κάτι που πιθανότατα τον αποκλείει από το εισοδηματικό κριτήριο.
Προμελετημένες επιθέσεις και επιστολές σε εφημερίδες
Αυτό που καθιστά την υπόθεση ιδιαίτερα ανατριχιαστική είναι ο βαθμός προμελέτης. Σύμφωνα με πηγές της ΕΛΑΣ, ο 89χρονος είχε σχεδιάσει και τις δύο επιθέσεις που πραγματοποίησε εκείνη την ημέρα — πρώτα στα γραφεία του ΕΦΚΑ Κεραμεικού και στη συνέχεια στο Εφετείο επί της Λουκάρεως. Δεν ήταν μια στιγμιαία πράξη απελπισίας, αλλά μια οργανωμένη ενέργεια. Μετά το πέρας των επιθέσεων, ο ηλικιωμένος άφησε πίσω του έναν φάκελο με επιστολές απευθυνόμενες σε τέσσερις εφημερίδες. Στο εξωτερικό του φακέλου ήταν γραμμένο ιδιόχειρα: «25-4-2026. Θα διαβάσετε στις εφημερίδες, τον παχουλό φάκελο με άνω 150 Documents, Αύριο». Ο φάκελος έφερε επίσης το όνομά του και την περιοχή διαμονής του.
Η εικόνα που αναδύεται είναι αυτή ενός ανθρώπου που για χρόνια προσπαθούσε να διεκδικήσει αυτό που θεωρούσε δικαίωμά του, βλέποντας κάθε πόρτα να κλείνει μπροστά του. Η ανιψιά του επιβεβαίωσε ότι η απόρριψη της αίτησής του ήταν η αφορμή που τον οδήγησε στην πράξη. Ο 89χρονος ρακοσυλλέκτης, επιζών μιας εποχής που η Ελλάδα εξήγαγε εργατικά χέρια σε όλο τον κόσμο, κατέληξε να γίνει το πρόσωπο μιας τραγωδίας που αφορά πολλούς μετανάστες παλιννοστούντες: άνθρωποι που εργάστηκαν σε ξένα εδάφη, επέστρεψαν στην πατρίδα τους και βρέθηκαν παγιδευμένοι στα κενά ενός σύνθετου ασφαλιστικού συστήματος που δεν αναγνωρίζει πάντα την εργασία τους.
