Οι Ηνωμένες Πολιτείες εξετάζουν σοβαρά την ανάπτυξη του υπερηχητικού πυραύλου «Dark Eagle» στη Μέση Ανατολή, με στόχο πιθανά πλήγματα σε εγκαταστάσεις βαλλιστικών πυραύλων βαθιά στο ιρανικό έδαφος. Το αίτημα υποβλήθηκε από την Κεντρική Διοίκηση των Ενόπλων Δυνάμεων (CENTCOM) και αποκαλύφθηκε από το Bloomberg, πυροδοτώντας έντονο ενδιαφέρον στους στρατιωτικούς και διπλωματικούς κύκλους. Τα γεγονότα εκτυλίσσονται ενώ μια εύθραυστη εκεχειρία βρίσκεται σε ισχύ από τις αρχές Απριλίου, με τις συνομιλίες για μόνιμη ειρηνευτική λύση να έχουν ναυαγήσει. Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δεν αποκλείει νέες στρατιωτικές επιχειρήσεις, αφήνοντας ανοιχτό όλο το φάσμα των επιλογών.
Γιατί ο «Dark Eagle» και τι μπορεί να κάνει
Η αιτία πίσω από το αίτημα της CENTCOM είναι συγκεκριμένη: το Ιράν μετακίνησε τους εκτοξευτές βαλλιστικών πυραύλων εκτός της εμβέλειας των υφιστάμενων αμερικανικών όπλων. Το Precision Strike Missile, που φτάνει στόχους σε απόσταση άνω των 482 χιλιομέτρων, δεν επαρκεί πλέον για τα νέα σημεία που επέλεξε η Τεχεράνη. Ο «Dark Eagle», γνωστός επίσημα ως Long-Range Hypersonic Weapon (LRHW), διαθέτει εμβέλεια 2.776 χιλιομέτρων — πολλαπλάσια αυτής των σημερινών επιλογών. Σύμφωνα με τη Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου, το σύστημα σχεδιάστηκε ειδικά για πλήγματα σε «χρονικά ευαίσθητους και βαριά προστατευμένους» στόχους υψηλής στρατηγικής αξίας.
Αν δοθεί η τελική έγκριση, η ανάπτυξη θα αποτελέσει την πρώτη επιχειρησιακή χρήση του συστήματος στην ιστορία, καθώς δεν έχει ακόμη πιστοποιηθεί επίσημα ως πλήρως λειτουργικό. Κάθε πύραυλος κοστίζει περίπου 15 εκατομμύρια δολάρια, ενώ ο συνολικός αριθμός διαθέσιμων μονάδων δεν ξεπερνά τις οκτώ. Κάθε συστοιχία εκτόξευσης ανέρχεται σε περίπου 2,7 δισεκατομμύρια δολάρια και αποτελείται από ένα κέντρο διοίκησης και ελέγχου, τέσσερις πλατφόρμες εκτόξευσης σε τροποποιημένα τρέιλερ τύπου M870A4, καθώς και ένα όχημα υποστήριξης ελέγχου πυρός. Κάθε πλατφόρμα φέρει δύο πυραύλους, με τη συστοιχία να μπορεί να εκτοξεύσει συνολικά οκτώ πυραύλους ταυτόχρονα.
Ωστόσο, οι ΗΠΑ αντιμετωπίζουν ήδη σοβαρές πιέσεις στα αποθέματά τους. Περίπου 1.100 stealth πύραυλοι cruise τύπου JASSM-ER έχουν χρησιμοποιηθεί στις επιχειρήσεις κατά του Ιράν μέχρι στιγμής. Οι αμερικανικές δυνάμεις διατηρούν αεροπορική υπεροχή σε ορισμένα τμήματα του ιρανικού εναέριου χώρου, ωστόσο η κατάρριψη δεκάδων μη επανδρωμένων MQ-9, αλλά και επανδρωμένων μαχητικών, αποδεικνύει ότι σημαντικά τμήματα παραμένουν εξαιρετικά επικίνδυνα. Παράλληλα, δυνάμεις όπως η Ρωσία και η Κίνα έχουν ήδη αναπτύξει αντίστοιχα υπερηχητικά συστήματα, ασκώντας έμμεση πίεση στην Ουάσιγκτον να επιταχύνει τη χρήση παρόμοιων δυνατοτήτων.
Τραμπ, αποκλεισμός και τρία σενάρια για το Ιράν
Ο Ντόναλντ Τραμπ υπερασπίζεται με ένταση τον ναυτικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών, ο οποίος βρίσκεται σε ισχύ εδώ και 16 ημέρες. «Ο αποκλεισμός είναι ιδιοφυής, εντάξει; Ο αποκλεισμός είναι 100% αλάνθαστος», δήλωσε χαρακτηριστικά σε δημοσιογράφους. Μιλώντας στο ισραηλινό τηλεοπτικό δίκτυο Channel 12, ο Αμερικανός πρόεδρος τόνισε ότι «οι Ιρανοί ασφυκτιούν» και ότι η κατάσταση «θα γίνει χειρότερη γι’ αυτούς». Ο Τραμπ απέρριψε επίσης πρόταση της Τεχεράνης για επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, η οποία συνδυαζόταν με αναβολή των πυρηνικών συνομιλιών, θεωρώντας την ανεπαρκή.
Η στρατιωτική ηγεσία έχει ήδη προετοιμάσει τρία εναλλακτικά σενάρια για πιθανή στρατιωτική δράση κατά του Ιράν. Το πρώτο προβλέπει ένα κύμα «σύντομων και ισχυρών» πληγμάτων, το δεύτερο αφορά κατάληψη των Στενών του Ορμούζ και το τρίτο περιλαμβάνει επιχείρηση Ειδικών Δυνάμεων με στόχο το ιρανικό απόθεμα υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου. Σύμφωνα με το Axios, ο πρόεδρος αναμένεται να ενημερωθεί από τον διοικητή της CENTCOM για τα σχέδια αυτά. «Το μόνο που έχουν να κάνουν είναι να παραδεχτούν την ήττα τους», κατέληξε ο Τραμπ, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων πληγμάτων.
Τι ακολουθεί
Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει επίσημη επιβεβαίωση από την αμερικανική κυβέρνηση για το αίτημα ανάπτυξης του «Dark Eagle» στη Μέση Ανατολή. Η απόφαση παραμένει εκκρεμής, ενώ η εκεχειρία συνεχίζει να κρέμεται από μια κλωστή. Οι επόμενες ημέρες κρίνονται αποφασιστικές, καθώς ο Τραμπ αναμένεται να λάβει ενημέρωση για τα τρία στρατιωτικά σενάρια και να αποφασίσει για τη στρατηγική κατεύθυνση — στρατιωτική κλιμάκωση ή επιστροφή στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Ο αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών συνεχίζεται, ασφυκτιώντας την οικονομία της Τεχεράνης και αυξάνοντας την πίεση για συμφωνία.
