Βίαιες συγκρούσεις ξέσπασαν στη Λα Παζ, την πρωτεύουσα της Βολιβίας, μεταξύ αστυνομικών και χιλιάδων διαδηλωτών που απαιτούν την παραίτηση του κεντροδεξιού προέδρου Ροδρίγο Πας. Η κατάσταση στη χώρα έχει φτάσει στο αποκορύφωμά της, με οδοφράγματα να παραλύουν την πρωτεύουσα εδώ και δύο εβδομάδες, αποκόπτοντάς την σχεδόν από την υπόλοιπη χώρα. Ελλείψεις σε καύσιμα, τρόφιμα και φάρμακα ταλανίζουν τους κατοίκους, ενώ η οργή της κοινωνίας στρέφεται ανοιχτά εναντίον της κυβέρνησης.
Τι έγινε στη Λα Παζ
Ομάδα ανθρακωρύχων επιχείρησε να φτάσει στην πλατεία Μουρίγιο, όπου βρίσκονται το προεδρικό μέγαρο και το κοινοβούλιο, αλλά αστυνομικές δυνάμεις τους απώθησαν με δακρυγόνα. Οι διαδηλωτές αντέδρασαν ρίχνοντας μολότοφ και πέτρες εναντίον των δυνάμεων ασφαλείας. Παράλληλα, υποστηρικτές του σοσιαλιστή πρώην προέδρου Έβο Μοράλες, ο οποίος κυβέρνησε τη χώρα από το 2006 έως το 2019, έφτασαν στην πρωτεύουσα ύστερα από πορεία επτά ημερών που ξεκίνησε από την περιοχή Ορούρο. Οι αρχές δεν ανέφεραν τραυματισμούς ή συλλήψεις από τις ταραχές αυτές.
Τα οδοφράγματα που έχουν στηθεί σε διάφορα σημεία της Λα Παζ έχουν ουσιαστικά αποκόψει την πρωτεύουσα από την υπόλοιπη Βολιβία, δημιουργώντας ένα ασφυκτικό οικονομικό αποκλεισμό. Οι ελλείψεις σε καύσιμα, τρόφιμα και φάρμακα έχουν επιδεινώσει δραματικά την καθημερινότητα των κατοίκων. Πίσω από αυτές τις κινητοποιήσεις βρίσκεται η οργή για τη διακοπή των επιδοτήσεων στο πετρέλαιο, μια απόφαση που ο πρόεδρος Ροδρίγο Πας έλαβε και που έχει ωθήσει τις τιμές σε τρόφιμα, καύσιμα και υπηρεσίες σε ύψη αδύνατα να καλυφθούν για μεγάλο τμήμα του πληθυσμού.
Μόλις έξι μήνες μετά την ανάληψη των καθηκόντων του, ο πρόεδρος βρίσκεται αντιμέτωπος με μαζικές κινητοποιήσεις αγροτών, εργατών, ανθρακωρύχων και εκπαιδευτικών. Οι ομάδες αυτές εκφράζουν έντονη αγανάκτηση για τη χειρότερη οικονομική κρίση που έχει βιώσει η Βολιβία εδώ και τέσσερις δεκαετίες. Χιλιάδες ιθαγενείς από διάφορες περιοχές της χώρας συμμετέχουν στις πορείες, δίνοντας στις διαδηλώσεις χαρακτήρα ευρύτερης κοινωνικής εξέγερσης.
Αντιδράσεις και νομικά μέτρα
Η εισαγγελία της Βολιβίας ανέβασε τους τόνους εκδίδοντας ένταλμα σύλληψης εναντίον του Μάριο Αργόγιο, του κυριότερου ηγέτη της κεντρικής συνομοσπονδίας εργατικών συνδικάτων (COB), που αποτελεί τη μεγαλύτερη συνδικαλιστική οργάνωση της χώρας. Ο γενικός εισαγγελέας Ρότζερ Μαριάκα ανακοίνωσε το ένταλμα σε συνέντευξη Τύπου, επικαλούμενος κατηγορίες για «δημόσια διέγερση στη διάπραξη ποινικών αδικημάτων» και «τρομοκρατία». Η κίνηση αυτή εκτιμάται ότι στοχεύει στην αποδυνάμωση της ηγεσίας του κινήματος διαμαρτυρίας, ωστόσο οι αντιδράσεις ενισχύουν περαιτέρω την οργή των διαδηλωτών.
Στο επίπεδο των πολιτών, η απογοήτευση εκφράζεται με σαφήνεια. «Θέλουμε να παραιτηθεί γιατί είναι ανίκανος. Η Βολιβία είναι βυθισμένη στο χάος», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων (AFP) ο Ιβάν Αλαρκόν, ένας 60χρονος αγρότης που συμμετείχε στις πορείες. Η φωνή του αντικατοπτρίζει τη γενικευμένη απόγνωση που βιώνουν ευρύτατα στρώματα του βολιβιανού πληθυσμού, ιδιαίτερα οι αγροτικές και ιθαγενείς κοινότητες που πλήττονται περισσότερο από την οικονομική κρίση.
Οι υποστηρικτές του πρώην προέδρου Έβο Μοράλες που έφτασαν στη Λα Παζ μετά από επτά ημέρες πορείας από το Ορούρο απαιτούν ρητά την απομάκρυνση του Ροδρίγο Πας από τον προεδρικό θώκο. Η παρουσία τους στην πρωτεύουσα ενισχύει την πίεση προς την κυβέρνηση και δείχνει ότι οι κινητοποιήσεις δεν περιορίζονται σε αστικούς πληθυσμούς, αλλά έχουν βαθιές ρίζες στη βολιβιανή ύπαιθρο. Ωστόσο, η κυβέρνηση δεν έχει προχωρήσει σε ανακοίνωση διαλόγου ή διαπραγματεύσεων με τους διαδηλωτές.
Τι ακολουθεί
Η κατάσταση στη Βολιβία παραμένει εκρηκτική, με τα οδοφράγματα να συνεχίζουν να παραλύουν τη Λα Παζ και τη διαμαρτυρία να ενισχύεται με νέες ομάδες διαδηλωτών. Η έκδοση εντάλματος σε βάρος του ηγέτη της COB αναμένεται να δυσκολέψει περαιτέρω οποιαδήποτε προσπάθεια αποκλιμάκωσης. Ο πρόεδρος Ροδρίγο Πας βρίσκεται σε εξαιρετικά δύσκολη θέση, αντιμέτωπος με μια κοινωνική έκρηξη που απειλεί να κλονίσει τη σταθερότητα της χώρας μόλις στους πρώτους μήνες της διακυβέρνησής του. Το αν η κυβέρνηση θα επιλέξει τη σκληρή καταστολή ή τον διάλογο θα κρίνει σε μεγάλο βαθμό την εξέλιξη της κρίσης τις επόμενες ημέρες.
