Πάνω από 60 συνδικάτα έχουν διαλυθεί στο Ελ Σαλβαδόρ από τότε που ο Ναγίμπ Μπουκέλε ανέλαβε την εξουσία το 2019, καταγγέλλει μία από τις κυριότερες συνομοσπονδίες εργατικών συνδικάτων της χώρας. Η καταγγελία έγινε δημόσια την Τρίτη 19 Μαΐου κατά τη διάρκεια συνεδρίου, προκαλώντας νέα έντονη κριτική εναντίον της κυβέρνησης της κεντροαμερικανικής χώρας. Το εύρος των καταγγελλόμενων παραβιάσεων, που αγγίζει συνολικά 200 συνδικαλιστικές οργανώσεις, ανοίγει μια σοβαρή συζήτηση για το μέλλον των εργασιακών δικαιωμάτων στο Σαλβαδόρ.
Τι έγινε: Δεκάδες συνδικάτα διαλύθηκαν σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα
Το Κίνημα για την Υπεράσπιση των Δικαιωμάτων της Εργατικής Τάξης (MCDCT), μία από τις κυριότερες εργατικές συνομοσπονδίες του Ελ Σαλβαδόρ, τόνισε στο συνέδριό του ότι «το καθεστώς προστασίας των συνδικαλιστικών αντιπροσώπων παραβιάζεται» συστηματικά. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, πάνω από 60 συνδικάτα έχουν ήδη διαλυθεί σε χώρους εργασίας, τόσο στον δημόσιο όσο και στον ιδιωτικό τομέα, από την ανάληψη της εξουσίας από τον Μπουκέλε. Η κατάσταση αυτή εντοπίζεται σε όλο το φάσμα της εργασιακής ζωής της χώρας, χωρίς να γίνονται εξαιρέσεις ανά κλάδο ή μέγεθος επιχείρησης.
Πέρα από τις άμεσες διαλύσεις, το MCDCT καταγράφει συνολικά πάνω από 200 συνδικαλιστικές οργανώσεις που έχουν υποστεί «διάφορους τύπους επιθέσεων στη συνδικαλιστική ελευθερία». Ανάμεσα στις μεθόδους που καταγγέλλονται περιλαμβάνονται η «άρνηση» ή «η καθυστερημένη έκδοση» των αναγκαίων διαπιστεύσεων από κρατικούς μηχανισμούς. Οι διαπιστεύσεις αυτές είναι απαραίτητες για τα συνδικάτα προκειμένου να υπερασπιστούν τα εργασιακά δικαιώματα ενώπιον της δικαιοσύνης ή να εξασφαλίσουν χρηματοδοτήσεις. Χωρίς αυτές, οι οργανώσεις παραμένουν ουσιαστικά αδρανείς, ακόμη κι αν δεν έχουν τυπικά διαλυθεί.
Το MCDCT επισήμανε επίσης ότι το Σαλβαδόρ βρίσκεται στον κατάλογο κρατών της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας (ΔΟΕ) που παραβιάζουν διεθνείς κανόνες για τα εργασιακά δικαιώματα — και μάλιστα εδώ και 20 χρόνια. Η παρουσία αυτή στον κατάλογο αντανακλά μια μακροχρόνια δομική πρόκληση που, σύμφωνα με τη συνομοσπονδία, επιδεινώνεται επί Μπουκέλε.
Αντιδράσεις: Ανησυχία στη ΔΟΕ και κατηγορίες για απολυταρχισμό
Το MCDCT δεν περιορίστηκε στις εσωτερικές καταγγελίες. Η συνομοσπονδία εξέφρασε επισήμως την «ανησυχία» της στη Διεθνή Οργάνωση Εργασίας για ένα συγκεκριμένο εγχείρημα: η κυβέρνηση του Σαλβαδόρ, με την υποστήριξη συλλογικών φορέων εργοδοτών, επιχειρεί να εξασφαλίσει την αφαίρεση της χώρας από τον εν λόγω κατάλογο παραβατών. Η κίνηση αυτή ερμηνεύεται από τα συνδικάτα ως προσπάθεια διεθνούς νομιμοποίησης της υπάρχουσας κατάστασης, παρά τη συνεχιζόμενη καταστολή της συνδικαλιστικής δραστηριότητας.
Ο Ναγίμπ Μπουκέλε ασκεί την εξουσία με τρόπο που οι επικριτές του χαρακτηρίζουν ολοένα πιο απολυταρχικό. Το 2022, επέβαλε κατάσταση έκτακτης ανάγκης στο Ελ Σαλβαδόρ, στο πλαίσιο του «πολέμου» που κήρυξε εναντίον των συμμοριών που μαστίζουν τη χώρα. Η απόφαση εκείνη αντιμετωπίστηκε με κατακραυγή από υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, οι οποίοι προειδοποίησαν για καταχρήσεις και αδικαιολόγητες συλλήψεις. Οι καταγγελίες για τα συνδικάτα εντάσσονται σε αυτό το ευρύτερο πλαίσιο ανησυχιών για τη δημοκρατική οπισθοδρόμηση στη χώρα.
Παράλληλα, η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στο Σαλβαδόρ. Η παρουσία της χώρας στον κατάλογο της ΔΟΕ για δύο δεκαετίες αποτελεί από μόνη της ισχυρή ένδειξη για τη διαχρονική δυσκολία προστασίας των εργασιακών δικαιωμάτων. Ωστόσο, οι νέες καταγγελίες για επιταχυνόμενες διαλύσεις συνδικάτων επί Μπουκέλε δίνουν στο ζήτημα μια επείγουσα διάσταση που δεν μπορεί πλέον να αγνοηθεί από διεθνείς οργανισμούς και κυβερνήσεις.
