Σε κατάσταση πολιτικής έκτακτης ανάγκης βρίσκεται το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα (CHP) της Τουρκίας, μετά τη δικαστική απόφαση καθαίρεσης του προέδρου του Οζγκιούρ Οζέλ από την ηγεσία της παράταξης. Ο ίδιος αρνήθηκε να συμμορφωθεί, κατήγγειλε «απόπειρα πραξικοπήματος» και κάλεσε σε πανεθνικές κινητοποιήσεις, στέλνοντας μήνυμα αντίστασης από τα κεντρικά γραφεία του κόμματος στην Άγκυρα το βράδυ της Πέμπτης.
Τι έγινε: Δικαστική καθαίρεση και ανοιχτή ρήξη
Η δικαστική απόφαση που αφορούσε την καθαίρεση του Οζγκιούρ Οζέλ από την προεδρία του CHP πυροδότησε πολιτική κρίση χωρίς προηγούμενο στο εσωτερικό του κόμματος. Έπειτα από πολύωρη συνεδρίαση της Κεντρικής Εκτελεστικής Επιτροπής, ο Οζέλ βγήκε μπροστά σε πλήθος υποστηρικτών και στελεχών που είχαν συγκεντρωθεί έξω από τα κεντρικά γραφεία του κόμματος στην Άγκυρα. Αρνήθηκε ρητά να παραδώσει τον θώκο στον πρώην πρόεδρο Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου, ο οποίος φαίνεται να αποτελεί τον επικεφαλής των αντιπάλων του. Παράλληλα, χαρακτήρισε την απόφαση «πολιτική παρέμβαση» και οργανωμένη προσπάθεια επιστροφής του CHP σε περίοδο πολιτικής αδυναμίας.
Ο Οζέλ εμφανίστηκε αποφασισμένος να αντισταθεί στη δικαστική εντολή, επικαλούμενος τη βούληση των μελών του κόμματος. «Μέχρι να αποφασίζουν για το ποιος θα διοικεί το CHP όχι οι δικαστικοί βραχίονες του AKP αλλά τα μέλη του CHP, είμαι σε αυτό το κτίριο, είμαι στο γραφείο μου, δεν πηγαίνω πουθενά», δήλωσε κατηγορηματικά. Η φράση αυτή έγινε άμεσα ο πυρήνας της αντίστασής του, αποτυπώνοντας τη διάθεσή του να ορίσει τη μάχη ως μάχη εσωκομματικής δημοκρατίας απέναντι στην εξωτερική επιρροή. Το μήνυμά του έφτασε και στις τοπικές οργανώσεις του κόμματος σε ολόκληρη την Τουρκία, τις οποίες κάλεσε να παραμείνουν σε επιφυλακή.
Η ένταση ανάμεσα στις δύο πτέρυγες του CHP — αυτή του Οζέλ και αυτή που υποστηρίζει τον Κιλιτσντάρογλου — δεν είναι πρόσφατη. Ωστόσο, η δικαστική παρέμβαση ανέβασε κατακόρυφα τους τόνους, μεταφέροντας μια εσωτερική διαμάχη στο προσκήνιο της τουρκικής πολιτικής επικαιρότητας. Ο Οζέλ αρνήθηκε τις κατηγορίες για προσωπικές φιλοδοξίες, τονίζοντας ότι ο αγώνας του είναι πολιτικός και αφορά τη γραμμή ολόκληρης της παράταξης.
Αντιδράσεις: «Το έγκλημά μας είναι ότι κερδίζουμε»
Μιλώντας με έντονο πολιτικό λόγο, ο Οζγκιούρ Οζέλ εξαπέλυσε σφοδρή επίθεση κατά της κυβέρνησης του AKP, υποστηρίζοντας ότι η δικαστική απόφαση είναι αποτέλεσμα της εκλογικής επιτυχίας του CHP. Αναφέρθηκε ρητά στις εκλογές της 31ης Μαρτίου και στην ανάδειξη του Εκρέμ Ιμάμογλου ως υποψηφίου της παράταξης για την προεδρία, βλέποντας σε αυτή την εξέλιξη τον πραγματικό λόγο της πολιτικής πίεσης που δέχεται το κόμμα. «Το έγκλημά μας είναι ότι κερδίζουμε, το έγκλημά μας είναι ότι νικάμε το AKP», δήλωσε, αφήνοντας σαφείς υπαινιγμούς για τον Ερντογάν χωρίς να τον κατονομάσει — τονίζοντας ότι ο υποψήφιος του CHP «τον νίκησε τέσσερις φορές».
Ο Οζέλ ήταν εξίσου σκληρός απέναντι στην εικόνα μιας «ελεγχόμενης αντιπολίτευσης» που, όπως υποστήριξε, προσπαθούν να επιβάλουν. «Αρνούμαστε τις άνετες καρέκλες της αιώνιας αντιπολίτευσης που μας προτάθηκαν. Αρνούμαστε να είμαστε η αντιπολίτευση της Αυτού Μεγαλειότητας, αρνηθήκαμε να είμαστε η αντιπολίτευση του παλατιού και δεν θα γίνουμε», είπε χαρακτηριστικά. Η διατύπωση αυτή στόχευε απευθείας στη ρητορική του Κιλιτσντάρογλου, αλλά και σε όσους θεωρούν ότι το CHP πρέπει να υιοθετήσει πιο συμφιλιωτικό τόνο απέναντι στην κυβέρνηση. Παράλληλα, τόνισε ότι το κόμμα «λάμπει» και παραμένει «το πρώτο κόμμα της Τουρκίας».
Η κατάσταση στα κεντρικά γραφεία του CHP στην Άγκυρα παρέμεινε τεταμένη κατά τη διάρκεια της νύχτας. Ο Οζέλ επέλεξε τη συμβολική εικόνα των αναμμένων φώτων ως κεντρικό μήνυμα ενότητας: «Είχα πει ότι τα φώτα αυτού του κτιρίου δεν θα σβήσουν νωρίς απόψε. Είχα πει ότι τα φώτα καμίας τοπικής οργάνωσης στην Τουρκία δεν θα σβήσουν νωρίς απόψε». Η εικόνα αυτή μεταφράστηκε σε κάλεσμα αντίστασης για χιλιάδες μέλη και υποστηρικτές του κόμματος που παρακολούθησαν την ομιλία του.
Τι ακολουθεί: Κινητοποιήσεις και εσωκομματική κρίση
Ο Οζγκιούρ Οζέλ κάλεσε σε κινητοποιήσεις σε ολόκληρη την Τουρκία, ζητώντας από τις τοπικές οργανώσεις του CHP να παραμείνουν ενεργές και σε επιφυλακή. Δήλωσε ότι θα παραμείνει στα κεντρικά γραφεία «μέχρι να απομακρυνθεί ο κίνδυνος» και μέχρι οι ίδιοι οι οπαδοί του κόμματος να αποφασίσουν για την ηγεσία του. Η στάση αυτή θέτει το ζήτημα της εσωκομματικής δημοκρατίας στο επίκεντρο, με τον Οζέλ να αρνείται να αναγνωρίσει έγκυρη οποιαδήποτε απόφαση που δεν προέρχεται από τη βάση του κόμματος. Το CHP, το ιστορικότερο κόμμα της Τουρκίας και αυτό που ίδρυσε ο Κεμάλ Ατατούρκ, βρίσκεται ενώπιον μιας από τις οξύτερες εσωτερικές κρίσεις της σύγχρονης ιστορίας του.
