Ο Σοσιαλιστής πρώην πρωθυπουργός της Ισπανίας Φελίπε Γκονθάλεθ ζήτησε τη Δευτέρα 25 Μαΐου την προκήρυξη πρόωρων βουλευτικών εκλογών, πυροδοτώντας νέα πολιτική κρίση στη χώρα. Η παρέμβασή του έρχεται λίγες μέρες μετά την άσκηση δίωξης στον πρώην πρωθυπουργό Χοσέ Λουίς Ροδρίγκες Θαπατέρο για αθέμιτη άσκηση επιρροής. Ο νυν πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ αρνείται κατηγορηματικά κάθε σενάριο πρόωρων κάλπης, επαναλαμβάνοντας ότι οι εκλογές θα γίνουν το 2027.
Διαβάστε επίσης: Το ΚΚΕ απαντά στον Μητσοτάκη για εργασιακά
Τι έγινε: Ο Γκονθάλεθ σπάει τη σιωπή του
Ο 84χρονος Φελίπε Γκονθάλεθ, που ηγήθηκε της ισπανικής κυβέρνησης από το 1982 έως το 1996, έκανε τη δήλωσή του σε συνάντηση με επιχειρηματίες, όπου εκτίμησε ότι «θα έπρεπε να γίνουν εκλογές φέτος». Η παρέμβαση αυτή είναι ιδιαίτερα βαρύνουσα, καθώς ο ίδιος ανήκει στο ίδιο κόμμα — το Σοσιαλιστικό Κόμμα — με τον σημερινό πρωθυπουργό Σάντσεθ και τον διωκόμενο Θαπατέρο. Πρόκειται, δηλαδή, για εσωκομματική ρήξη υψηλού συμβολισμού που αποκαλύπτει βαθιές αντιθέσεις στο εσωτερικό της ισπανικής Αριστεράς. Η δήλωσή του δεν πέρασε απαρατήρητη, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις από όλο το πολιτικό φάσμα.
Η δίωξη στον Θαπατέρο αφορά γεγονότα του 2021, όταν ο πρώην πρωθυπουργός — που κυβέρνησε την Ισπανία από το 2004 έως το 2011 — κατηγορείται ότι άσκησε αθέμιτη επιρροή στο πλαίσιο της διάσωσης μιας μικρής αεροπορικής εταιρείας. Ο ίδιος ο Θαπατέρο αρνείται κατηγορηματικά τις κατηγορίες, ενώ ο Σάντσεθ έσπευσε την περασμένη εβδομάδα να του εκφράσει πλήρη πολιτική στήριξη. Η δίωξη ασκήθηκε λιγότερο από μία εβδομάδα πριν από τη δήλωση Γκονθάλεθ, γεγονός που δείχνει πόσο γρήγορα εξελίσσεται η κρίση στο ισπανικό πολιτικό σκηνικό.
Παράλληλα, η οικογένεια του πρωθυπουργού βρίσκεται στο επίκεντρο πολλαπλών δικαστικών διαδικασιών. Ο αδελφός του, Νταβίντ Σάντσεθ, θα δικαστεί την Πέμπτη για αθέμιτη άσκηση επιρροής, ενώ η σύζυγος του πρωθυπουργού, Μπεγκόνια Γκόμεθ, βρίσκεται υπό δικαστική έρευνα σε ξεχωριστή υπόθεση διαφθοράς. Ο Σάντσεθ απορρίπτει συνολικά τις διώξεις αυτές, υποστηρίζοντας ότι κινητήριο δύναμή τους είναι πολιτικά κίνητρα και όχι αληθινές νομικές παραβάσεις.
Αντιδράσεις: Διαδηλώσεις στη Μαδρίτη και εσωκομματικές τάσεις
Το προηγούμενο Σάββατο, δεκάδες χιλιάδες Ισπανοί κατέβηκαν στους δρόμους της Μαδρίτης ανταποκρινόμενοι στο κάλεσμα του δεξιού Λαϊκού Κόμματος (PP) και του ακροδεξιού Vox. Το κεντρικό αίτημα των διαδηλωτών ήταν η παραίτηση του Σάντσεθ, τον οποίο κατηγορούν για διαφθορά. Οι εικόνες από τους δρόμους της ισπανικής πρωτεύουσας αποτυπώνουν ένα κλίμα έντονης πολιτικής πόλωσης που έχει ήδη επεκταθεί πέρα από τα κόμματα της αντιπολίτευσης και έχει φτάσει στο εσωτερικό του ίδιου του κυβερνητικού στρατοπέδου.
Ο ίδιος ο Γκονθάλεθ, ωστόσο, φρόντισε να κρατήσει ισορροπίες: ζήτησε να γίνει σεβαστό «το τεκμήριο της αθωότητας» για τον Θαπατέρο, αναγνωρίζοντας ότι ο πρώην πρωθυπουργός δεν έχει καταδικαστεί. Ταυτόχρονα, δήλωσε ότι περιμένει «εξηγήσεις» από τον Θαπατέρο για τα γεγονότα του 2021. Αυτή η διπλή τοποθέτηση — κλήση για εκλογές από τη μία, αλλά διαφύλαξη της αρχής της αθωότητας από την άλλη — αντικατοπτρίζει την πολυπλοκότητα της κρίσης που διανύει η ισπανική Αριστερά.
Ο Πέδρο Σάντσεθ δεν φαίνεται διατεθειμένος να υποκύψει στις πιέσεις. Μιλώντας στο ισπανικό κοινοβούλιο, επανέλαβε με σαφήνεια: «Θα γίνουν εκλογές το 2027 και αν οι Ισπανοί το επιθυμούν, θα είμαστε εκεί». Κυβερνά την Ισπανία από το 2018 και έχει αντιμετωπίσει ήδη πολλές κρίσεις που τελικά δεν αποδείχτηκαν μοιραίες για τη θητεία του. Ωστόσο, η παρέμβαση ενός τόσο ιστορικού προσώπου όπως ο Γκονθάλεθ ανοίγει ένα νέο μέτωπο που η κυβέρνηση δεν μπορεί εύκολα να αγνοήσει.
Τι ακολουθεί: Δίκη και δικαστικές εξελίξεις
Το πολιτικό κλίμα στην Ισπανία αναμένεται να εντατικοποιηθεί τις επόμενες ημέρες. Η δίκη του Νταβίντ Σάντσεθ, αδελφού του πρωθυπουργού, ορίστηκε για την Πέμπτη και αναμένεται να τροφοδοτήσει εκ νέου τη δημόσια συζήτηση για τη διαφθορά στον κυβερνητικό χώρο. Παράλληλα, η δικαστική υπόθεση που αφορά την Μπεγκόνια Γκόμεθ βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη, χωρίς να έχει προσδιοριστεί ημερομηνία δίκης. Σε αυτό το σκηνικό, η έκκληση του Γκονθάλεθ για πρόωρες κάλπες μπορεί να λειτουργήσει ως εκκινητήρας ευρύτερων εσωκομματικών αναταραχών που θα δοκιμάσουν ακόμα σκληρότερα τη συνοχή της κυβέρνησης Σάντσεθ τους επόμενους μήνες.
