Μια από τις μεγαλύτερες μελέτες που έχουν γίνει ποτέ για τη γενετική καρκίνου γάτας αλλάζει τα δεδομένα στην ογκολογία. Η έρευνα δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Science και αποτελεί την πρώτη μεγάλης κλίμακας προσπάθεια γενετικής χαρτογράφησης των καρκίνων στα οικόσιτα αιλουροειδή. Τα ευρήματα ανοίγουν νέες προοπτικές τόσο για τη θεραπεία των ζώων όσο και για την κατανόηση της νόσου στους ανθρώπους, δεδομένου ότι εντοπίστηκαν εντυπωσιακές γενετικές ομοιότητες μεταξύ των δύο ειδών.
Τι έδειξε η μελέτη: 500 γάτες, 5 χώρες, κρίσιμα ευρήματα
Η έρευνα στηρίχθηκε στην ανάλυση δειγμάτων όγκων από σχεδόν 500 οικόσιτες γάτες, τα οποία συλλέχθηκαν σε πέντε διαφορετικές χώρες. Η επιστημονική ομάδα διερεύνησε τις γενετικές μεταλλάξεις που εμπλέκονται στην ανάπτυξη του καρκίνου και διαπίστωσε ότι πολλά από τα γονίδια που ευθύνονται για την εμφάνιση της νόσου είναι τα ίδια με εκείνα που παρατηρούνται σε καρκίνους ανθρώπων και σκύλων. Πρόκειται για εύρημα που υπογραμμίζει πόσο κοντά βρισκόμαστε γενετικά με τα κατοικίδιά μας και ποιες κοινές απειλές αντιμετωπίζουμε.
Ανάμεσα στα πιο σημαντικά αποτελέσματα ξεχωρίζουν οι μεταλλάξεις που συνδέονται με επιθετικούς καρκίνους του μαστού στις γάτες. Το γονίδιο που εμφάνιζε τις περισσότερες αλλοιώσεις στους μαστικούς όγκους ήταν το FBXW7, καθώς μεταλλάξεις του εντοπίστηκαν σε περισσότερους από τους μισούς όγκους που μελετήθηκαν. Στον καρκίνο του μαστού στον άνθρωπο, οι μεταλλάξεις του ίδιου γονιδίου συνδέονται με δυσμενέστερη πρόγνωση, γεγονός που συμφωνεί πλήρως με τα ευρήματα στα αιλουροειδή. Η σύγκλιση αυτή ενισχύει σημαντικά την επιστημονική αξιοπιστία της μελέτης.
Παράλληλα, οι επιστήμονες εντόπισαν ομοιότητες μεταξύ καρκίνου γάτας και ανθρώπου που επηρεάζουν το αίμα, τα οστά, τους πνεύμονες, το δέρμα, το γαστρεντερικό σύστημα και το κεντρικό νευρικό σύστημα. Το εύρος των ομοιοτήτων ξεπέρασε τις αρχικές προσδοκίες της ερευνητικής ομάδας. Η έρευνα παράγει επίσης μια πολύτιμη ανοιχτή βάση δεδομένων για μελλοντικές μελέτες, κάτι που η επιστημονική κοινότητα δεν είχε στη διάθεσή της έως τώρα.
Αντιδράσεις επιστημόνων: κοινό περιβάλλον, κοινός κίνδυνος
Ο Δρ. Geoffrey Wood, καθηγητής Παθοβιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Guelph και συν-επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, επισήμανε ότι η έλλειψη γνώσης για τη γενετική του καρκίνου στις γάτες ήταν ανησυχητική έως πρόσφατα. «Παρότι οι οικόσιτες γάτες είναι από τα πιο συνηθισμένα κατοικίδια, γνωρίζαμε πολύ λίγα για τη γενετική του καρκίνου σε αυτά τα ζώα… Μέχρι τώρα», δήλωσε χαρακτηριστικά. Η μελέτη καλύπτει ένα κενό που επί χρόνια δεν είχε αντιμετωπιστεί ουσιαστικά από την ευρύτερη επιστημονική κοινότητα.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ο παράγοντας του κοινού περιβάλλοντος. Επειδή οι γάτες συχνά ζουν στο ίδιο σπίτι με τους ιδιοκτήτες τους, οι ερευνητές θεωρούν ότι ορισμένοι παράγοντες κινδύνου για καρκίνο μπορεί να προέρχονται από κοινές περιβαλλοντικές εκθέσεις. Αυτό σημαίνει ότι η μελέτη του καρκίνου στα αιλουροειδή μπορεί να ρίξει φως και στα αίτια εμφάνισης της νόσου στον άνθρωπο. «Αυτή η μελέτη μπορεί να μας βοηθήσει να κατανοήσουμε καλύτερα γιατί αναπτύσσεται ο καρκίνος στις γάτες και στους ανθρώπους, πώς το περιβάλλον γύρω μας επηρεάζει τον κίνδυνο εμφάνισής του και ενδεχομένως να ανακαλύψουμε νέους τρόπους πρόληψης και θεραπείας», τόνισε ο Wood.
Ωστόσο, τα ευρήματα που ενθουσίασαν ιδιαίτερα την ερευνητική ομάδα αφορούν τη χημειοθεραπεία. Ορισμένα χημειοθεραπευτικά φάρμακα φάνηκε να είναι πιο αποτελεσματικά σε όγκους μαστού γατών που έφεραν μεταλλάξεις στο γονίδιο FBXW7. Τα αποτελέσματα παρατηρήθηκαν σε δείγματα ιστών στο εργαστήριο, ωστόσο οι ερευνητές τα χαρακτηρίζουν σημαντικά, καθώς θα μπορούσαν να ανοίξουν τον δρόμο για νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις τόσο στην κτηνιατρική όσο και στην ανθρώπινη ιατρική.
Τι ακολουθεί: νέες θεραπείες για ζώα και ανθρώπους
Η δημιουργία ανοιχτής βάσης δεδομένων με τα γενετικά ευρήματα αναμένεται να αποτελέσει εφαλτήριο για μελλοντικές έρευνες στη γενετική καρκίνου γάτας. Οι επιστήμονες ελπίζουν ότι τα εργαστηριακά αποτελέσματα θα οδηγήσουν σε κλινικές μελέτες, ανοίγοντας τον δρόμο για νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις στον καρκίνο του μαστού τόσο στα ζώα όσο και στους ανθρώπους. Η αλληλεπίδραση μεταξύ κτηνιατρικής και ανθρώπινης ιατρικής ενισχύεται με τη συγκεκριμένη μελέτη, δείχνοντας ότι η έρευνα σε κατοικίδια ζώα μπορεί να έχει άμεσες εφαρμογές στην ανθρώπινη υγεία. Η δημοσίευση στο Science, ένα από τα κορυφαία επιστημονικά περιοδικά παγκοσμίως, πιστοποιεί τη βαρύτητα των αποτελεσμάτων και την προσδοκία της επιστημονικής κοινότητας για περαιτέρω έρευνα.
