Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ αποκάλυψε ότι προειδοποίησε τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπένιαμιν Νετανιάχου πως το Ισραήλ κινδύνευε να βρεθεί μόνο του απέναντι στο Ιράν αν συνέχιζε να κλιμακώνει τη σύγκρουση. Ο Τραμπ έκανε αυτές τις αποκαλύψεις σε τηλεφωνική συνέντευξή του στο ισραηλινό Κανάλι 12, περιγράφοντας τις διπλωματικές επαφές της νύχτας με λεπτομέρειες που ρίχνουν φως στο παρασκήνιο της κρίσης. Παράλληλα, ο εγκλωβισμός του Έλληνα υφυπουργού Εξωτερικών Χάρη Θεοχάρη και 17 ακόμη Ελλήνων στο Ιράκ λόγω κλεισίματος του εναέριου χώρου αναδεικνύει τον ευρύτερο αντίκτυπο της κρίσης στην περιοχή.
Τηλέφωνα μεσάνυχτα και αντίποινα παρά τις αμερικανικές πιέσεις
Ο Τραμπ περιέγραψε αναλυτικά τη σειρά των επαφών που είχε με τον Νετανιάχου το βράδυ της Κυριακής. Κατά τη διάρκεια της αρχικής τηλεφωνικής τους επικοινωνίας, ο Αμερικανός πρόεδρος ζήτησε από τον Ισραηλινό πρωθυπουργό να αποφύγει να απαντήσει στις βαλλιστικές επιθέσεις που είχε εξαπολύσει το Ιράν. Η συζήτηση, ωστόσο, ολοκληρώθηκε χωρίς να επιτευχθεί οριστική συμφωνία. Συνεργάτες του Τραμπ που συμμετείχαν στις συνομιλίες δήλωσαν στο Κανάλι 12 ότι πίστεψαν πως ο Αμερικανός πρόεδρος κατάφερε να κερδίσει μερικές επιπλέον ημέρες χωρίς ισραηλινά αντίποινα, ώστε να διατηρηθεί ζωντανή η διπλωματική διαδικασία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
Οι εξελίξεις, όμως, πήραν άλλη τροπή. Ο Νετανιάχου συγκάλεσε αμέσως σύσκεψη με κορυφαίους αξιωματούχους ασφαλείας και στη συνέχεια ενημέρωσε τον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο ότι είχε ήδη αποφασίσει να προχωρήσει σε στρατιωτικά πλήγματα κατά του Ιράν. Ο Τραμπ αποκάλυψε επίσης ότι το Ισραήλ ειδοποίησε τις ΗΠΑ για τις επιθέσεις μόλις τη στιγμή που οι πύραυλοι βρίσκονταν ήδη καθ’ οδόν προς τους στόχους τους, γεγονός που περιόρισε σημαντικά τα αμερικανικά περιθώρια επέμβασης. Παρόλα αυτά, ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι κατάφερε να περιορίσει την έκταση της επίθεσης μέσω της άμεσης παρέμβασής του.
Στο παρασκήνιο της κρίσης, πέντε χώρες της ευρύτερης περιοχής που συμμετέχουν στις προσπάθειες διαμεσολάβησης μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης ζήτησαν από τον Τραμπ να ασκήσει πίεση στο Ισραήλ ώστε να αποφευχθεί νέα κλιμάκωση. Το πρωί της Δευτέρας, Ιρανοί αξιωματούχοι επικοινώνησαν με τη Ουάσιγκτον και δήλωσαν ότι δεν προτίθενται να εξαπολύσουν νέες επιθέσεις κατά του Ισραήλ, ζητώντας ταυτόχρονα τον τερματισμό των ισραηλινών αντιποίνων. Μετά από αυτή την επικοινωνία, ο Τραμπ τηλεφώνησε εκ νέου στον Νετανιάχου και τον έπεισε να δεχθεί τη διακοπή περαιτέρω επιθέσεων.
Αντιδράσεις: Από τη Βηρυτό ως τη Σουλεϊμανίγια
Σε αυτό το τεταμένο κλίμα, ο πρόεδρος του Λιβάνου, Ζοζέφ Αούν, απηύθυνε σπάνια δημόσια έκκληση προς την ισραηλινή κυβέρνηση και τον λαό, μέσα από συνέντευξή του στο CNN. «Μια στρατιωτική λύση δεν θα σας προσφέρει ποτέ ασφάλεια και προστασία», τόνισε ο Λιβανέζος πρόεδρος, απευθυνόμενος ειδικά στους κατοίκους του βόρειου Ισραήλ. Ο Αούν κατέστησε σαφές ότι ο λαός του Λιβάνου «έχει βαρεθεί και θέλει να ζήσει ειρηνικά», προσθέτοντας ότι «αξίζει να ζει με αξιοπρέπεια, χωρίς να βλέπει τα σπίτια του να καταστρέφονται κάθε πέντε έως δέκα χρόνια». Η έκκληση αυτή θεωρείται ασυνήθιστη για τα διπλωματικά δεδομένα της περιοχής, καθώς ο Λιβανέζος ηγέτης απευθύνθηκε άμεσα στον ισραηλινό λαό.
Ο Αούν δεν άφησε περιθώρια παρερμηνείας: «Μπορούν να εισβάλουν σε ολόκληρη τη χώρα, μπορούν να την ισοπεδώσουν, αλλά δεν θα μπορέσουν ποτέ να επιτύχουν τον στόχο τους». Ωστόσο, ο Λιβανέζος πρόεδρος διευκρίνισε ότι δεν θα συναντηθεί με τον Νετανιάχου πριν επιτευχθεί συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου. Πρόσθεσε ότι οποιαδήποτε τελική συμφωνία θα αποτελεί σύμφωνο μη επίθεσης και όχι πλήρη ειρηνευτική συμφωνία — μια διάκριση που σηματοδοτεί τα όρια της λιβανέζικης ευελιξίας στις διαπραγματεύσεις.
Ο ευρύτερος αντίκτυπος της κρίσης αγγίζει και την Ελλάδα. Ο υφυπουργός Εξωτερικών Χάρης Θεοχάρης και 17 ακόμη Έλληνες βρίσκονται εγκλωβισμένοι στο Ιράκ μετά το 72ωρο κλείσιμο του ιρακινού εναέριου χώρου. Ο Θεοχάρης βρισκόταν στη Σουλεϊμανίγια για το Delphi Forum Slemani, που διεξήχθη τις 6 και 7 Ιουνίου, όταν η ιρακινή υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας ανακοίνωσε το κλείσιμο ως αντίδραση στις ιρανικές πυραυλικές επιθέσεις κατά του Ισραήλ. Το υπουργείο Εξωτερικών τόνισε ότι βρίσκεται σε «συνεχή επικοινωνία» με τον Θεοχάρη και τις ιρακινές αρχές για την εξεύρεση ασφαλούς διεξόδου, διευκρινίζοντας ότι «όλοι είναι καλά στην υγεία τους και δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας».
Τι ακολουθεί: Ο Τραμπ επιμένει για συμφωνία «σε λίγες μέρες»
Ο Τραμπ επανέλαβε στο Κανάλι 12 την πεποίθησή του ότι μια συμφωνία με το Ιράν παραμένει εφικτή και αμοιβαία επωφελής, υποστηρίζοντας ότι η Τεχεράνη εξακολουθεί να επιδιώκει την επίτευξή της. Επανέλαβε τον ισχυρισμό ότι η συμφωνία μπορεί να ολοκληρωθεί «μέσα στις επόμενες ημέρες» — θέση που προβάλλει σταθερά εδώ και εβδομάδες, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει επαληθευτεί. Η διπλωματική κινητικότητα παραμένει έντονη στην περιοχή, με τον Λιβανέζο πρόεδρο Αούν να στέλνει σαφές μήνυμα για τους όρους εμπλοκής του Λιβάνου σε οποιαδήποτε διαδικασία αποκλιμάκωσης, αρνούμενος συνάντηση με τον Νετανιάχου πριν από οριστική συμφωνία.
