Η NASA ανακοίνωσε σήμερα, 9 Ιουνίου 2026, τα ονόματα των τεσσάρων αστροναυτών που θα συμμετάσχουν στην αποστολή Artemis III, το επόμενο μεγάλο βήμα του προγράμματος επιστροφής ανθρώπων στη Σελήνη. Η αποστολή προγραμματίζεται για το 2027 και θα πραγματοποιήσει σειρά κρίσιμων δοκιμών σε χαμηλή γήινη τροχιά, ανοίγοντας τον δρόμο για την πρώτη επανδρωμένη προσελήνωση που έχει τεθεί ως στόχος για το 2028. Η ανακοίνωση έγινε με παρουσία στελεχών της NASA και των συνεργαζόμενων εταιρειών SpaceX και Blue Origin.
Τι έγινε: Τέσσερις αστροναύτες για την Artemis III
Το πλήρωμα της αποστολής Artemis III αποτελείται από τους Αμερικανούς Ράντι Μπρέσνικ, Φρανκ Ρούμπιο και Αντρέ Ντάγκλας, καθώς και τον Ιταλό Λούκα Παρμιτάνο. Ο Παρμιτάνο καταγράφεται ιστορικά ως ο πρώτος Ευρωπαίος αστροναύτης που συμμετέχει στο πρόγραμμα Artemis, και εφόσον η αποστολή εξελιχθεί σύμφωνα με το σχέδιο, θα γίνει επίσης ο πρώτος Ιταλός που θα ταξιδέψει στη Σελήνη. Η εκτόξευση θα γίνει από το Διαστημικό Κέντρο Κένεντι στη Φλόριντα, με τη συνολική διάρκεια της αποστολής να εκτιμάται σε περίπου δύο εβδομάδες. Η επιστροφή του πληρώματος προβλέπεται με προσθαλάσσωση στον Ειρηνικό Ωκεανό, όπου θα αναλάβουν την ανάκτηση ομάδες του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ και της NASA.
Η αποστολή Artemis III θα εκτελέσει στην τροχιά της Γης μια σειρά απαιτητικών δοκιμών που κρίνονται απαραίτητες για την επόμενη φάση του προγράμματος. Κεντρικός στόχος είναι η εξάσκηση σε διαδικασίες σύνδεσης, γνωστές ως docking, με τη χρήση εξοπλισμού από τους ιδιωτικούς συνεργάτες SpaceX και Blue Origin. Η αποστολή παραπέμπει ιστορικά στο Apollo 9 του Μαρτίου 1969, όταν τρεις αστροναύτες δοκίμασαν σεληνάκατο σε τροχιά γύρω από τη Γη, και στο Apollo 10 του Μαΐου 1969, κατά το οποίο η σεληνάκατος δοκιμάστηκε σε τροχιά γύρω από τη Σελήνη — ακριβώς πριν το ιστορικό Apollo 11 τον Ιούλιο 1969. Παράλληλα, η NASA σημειώνει ότι τα δεδομένα που θα συλλεχθούν στην Artemis III θα επιτρέψουν τις επόμενες αποστολές να είναι ακόμη πιο ασφαλείς και αποτελεσματικές.
Η Artemis III έρχεται μετά την επιτυχή ολοκλήρωση της αποστολής Artemis II στις αρχές Απριλίου 2026. Εκείνη η αποστολή επαλήθευσε ότι μια επανδρωμένη κάψουλα μπορεί να φτάσει στη Σελήνη και να επιστρέψει αξιοποιώντας τις βαρυτικές δυνάμεις του φυσικού δορυφόρου. Τα αποτελέσματά της έθεσαν τα θεμέλια για τον σχεδιασμό της Artemis III, ενώ η Artemis IV — η πρώτη προγραμματισμένη επανδρωμένη αποστολή στον Νότιο Πόλο της Σελήνης — παραμένει στόχος για το 2028.
Αντιδράσεις: Αισιοδοξία και επιφυλάξεις
Ο επικεφαλής της NASA, Τζάρεντ Άιζακμαν, χαρακτήρισε την ανακοίνωση «ένα ακόμη τολμηρό βήμα στην επιστροφή της ανθρωπότητας στη Σελήνη», τονίζοντας ότι το πρόγραμμα οικοδομείται πάνω στα θεμέλια που έθεσαν οι αστροναύτες της Artemis II. Ο Τζον Κουλούρις, αντιπρόεδρος της Blue Origin, χαρακτήρισε την Artemis III καθοριστικό βήμα για την επανδρωμένη προσεδάφιση και διαβεβαίωσε ότι οι ομάδες εργάζονται εντατικά για να είναι όλα έτοιμα έως την εκτόξευση του 2027. Ιδιαίτερη σημασία έχει η δήλωσή του για την πρόσφατη έκρηξη πυραύλου σε εγκατάσταση της Blue Origin, υπογραμμίζοντας ότι οι προσπάθειες συνεχίζονται με αυξημένη ένταση παρά το συμβάν. Η αντιπρόεδρος της SpaceX, Τζέσικα Τζένσεν, παρουσίασε τα σχέδια ανάπτυξης της εταιρείας, αποκαλύπτοντας ότι βρίσκονται ήδη υπό κατασκευή νέα σκάφη Starship και τρεις επιπλέον βάσεις εκτόξευσης στη Φλόριντα και το Τέξας.
Ωστόσο, οι επιφυλάξεις για το χρονοδιάγραμμα παραμένουν έντονες. Τον Μάρτιο, ελεγκτές του Κογκρέσου ανέφεραν ότι η SpaceX έχει σημειώσει μόνο «περιορισμένη πρόοδο» στην ανάπτυξη της τεχνολογίας ανεφοδιασμού σε τροχιά. Το σκάφος προσελήνωσης Starship χρειάζεται ανεφοδιασμό από περίπου δέκα δεξαμενόπλοια Starship, που θα μεταφέρουν κρυογενικό μεθάνιο και οξυγόνο — μια διαδικασία που δεν έχει δοκιμαστεί ποτέ, με την πρώτη δοκιμή να αναμένεται στην καλύτερη περίπτωση προς τα τέλη του 2026. Οι περισσότεροι ανεξάρτητοι ειδικοί θεωρούν τον στόχο του 2028 εξαιρετικά φιλόδοξο.
Ο επιστήμονας του The Open University, Simeon Barber, εκφράστηκε χαρακτηριστικά: «Δεν θα μου προκαλούσε καμία έκπληξη αν η Κίνα φτάσει εκεί πρώτη». Η Κίνα, που στοχεύει επίσης σε επανδρωμένη αποστολή στη Σελήνη την ίδια περίοδο, εντείνει τον διαστημικό ανταγωνισμό. Παράλληλα, η επίσημη θέση της NASA παραμένει ότι Αμερικανοί αστροναύτες θα επιστρέψουν στη Σελήνη έως το 2028, ενώ τα «αρχικά στοιχεία της βάσης» θα εγκατασταθούν μέχρι το 2030.
Τι ακολουθεί: Ο δρόμος προς το 2028
Η επιτυχία της Artemis III το 2027 θα κρίνει αν η NASA μπορεί να τηρήσει το φιλόδοξο χρονοδιάγραμμά της. Όλα τα κρίσιμα στάδια — από τις δοκιμές docking στην τροχιά έως τον ανεφοδιασμό του Starship — πρέπει να λειτουργήσουν άψογα ώστε η Artemis IV να πραγματοποιήσει την πρώτη επανδρωμένη προσελήνωση στον Νότιο Πόλο της Σελήνης το επόμενο έτος. Η NASA παρουσιάζει το σχέδιο ως ελεγχόμενα και υπολογισμένα ρίσκα, με στόχο τη συλλογή δεδομένων που θα καθοδηγήσουν τις επόμενες αποστολές. Η SpaceX συνεχίζει τις κατασκευές υποδομών και σκαφών, ενώ η Blue Origin ανακτά από την πρόσφατη έκρηξη και επιταχύνει τις προετοιμασίες της. Στον ορίζοντα του 2030, η NASA σχεδιάζει την εγκατάσταση των πρώτων στοιχείων μόνιμης σεληνιακής βάσης.
