Αιφνιδιαστική αναστροφή σημειώθηκε την Πέμπτη, 11 Ιουνίου 2026, όταν ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την ακύρωση των προγραμματισμένων αμερικανικών πληγμάτων κατά του Ιράν. Μέσα από ανάρτησή του στο Truth Social, ο Τραμπ δήλωσε ότι η συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν βρίσκεται πλέον σε εξαιρετικά κοντινή απόσταση, με τις διαπραγματεύσεις να έχουν εγκριθεί από την ανώτατη ηγεσία της Τεχεράνης. Μόλις ώρες νωρίτερα, ο ίδιος είχε απειλήσει με νέους βομβαρδισμούς και είχε εξαγγείλει την πρόθεσή του να καταλάβει στρατηγικούς ενεργειακούς κόμβους του Ιράν. Η αιφνίδια αυτή αναστροφή επηρέασε άμεσα τις διεθνείς αγορές ενέργειας, με την τιμή του αργού πετρελαίου Μπρεντ να υποχωρεί κάτω από τα 90 δολάρια το βαρέλι.
Η ακύρωση των βομβαρδισμών και η κατ’ αρχήν συμφωνία
Ο Ντόναλντ Τραμπ δημοσίευσε την ανακοίνωσή του στο Truth Social κατά τη διάρκεια της Πέμπτης, επισημαίνοντας ότι οι συζητήσεις με την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν έφτασαν στο ανώτατο επίπεδο της ιρανικής ηγεσίας και εγκρίθηκαν. Στην ανάρτησή του, ο Αμερικανός πρόεδρος διεκήρυξε ότι ακύρωσε τις προγραμματισμένες επιθέσεις και βομβαρδισμούς εναντίον του Ιράν για το βράδυ της ίδιας ημέρας. Ωστόσο, το πρωί της ίδιας ημέρας, ο ίδιος είχε εκτοξεύσει απειλές εντελώς διαφορετικού τόνου, δηλώνοντας ότι οι ΗΠΑ θα χτυπούσαν «πολύ σκληρά» το Ιράν και θα έπαιρναν τον έλεγχο του νησιού Χαργκ, του κομβικού κόμβου εξαγωγών πετρελαίου. Η θεαματική αυτή αναστροφή θέσεων μέσα σε λίγες μόνο ώρες κατέδειξε το ρευστό κλίμα των διαπραγματεύσεων μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.
Σύμφωνα με την ανάρτηση του Τραμπ, η κατ’ αρχήν συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν περιλαμβάνει έναν εξαιρετικά ευρύ κύκλο εμπλεκομένων χωρών. Συγκεκριμένα, ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε ότι τόσο οι γενικές γραμμές όσο και οι επιμέρους λεπτομέρειες έχουν εγκριθεί από ΗΠΑ, Ισραήλ, Σαουδική Αραβία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Κατάρ, Τουρκία, Πακιστάν, Μπαχρέιν, Κουβέιτ, Ιορδανία και Αίγυπτο, καθώς και από άλλες χώρες. Πρόκειται για ένα ασυνήθιστα εκτεταμένο διπλωματικό ταμπλό που περιλαμβάνει τόσο παραδοσιακούς αντιπάλους όσο και περιφερειακές δυνάμεις. Παράλληλα, ο Τραμπ τόνισε ότι ο ναυτικός αποκλεισμός κατά του Ιράν θα παραμείνει σε ισχύ μέχρι την οριστικοποίηση και υπογραφή της συμφωνίας.
Η ακύρωση των βομβαρδισμών ήρθε μετά από εντατική διπλωματική δραστηριότητα που, σύμφωνα με τον ίδιο τον Τραμπ, ανέβηκε μέχρι τα υψηλότερα κλιμάκια της ιρανικής ηγεσίας. Η ανακοίνωση αυτή έρχεται ως η δεύτερη φορά στις πρόσφατες εβδομάδες που ο Αμερικανός πρόεδρος δηλώνει ότι μια συμφωνία βρίσκεται πολύ κοντά. Στο παρελθόν, παρόμοιες δηλώσεις είχαν ακολουθηθεί από διαψεύσεις της Τεχεράνης, η οποία ωστόσο δεν αρνούνταν ποτέ ότι οι συνομιλίες βρίσκονταν σε εξέλιξη. Αυτή τη φορά, ο Τραμπ έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στο γεγονός ότι η έγκριση ήρθε από «το ανώτατο επίπεδο» της ιρανικής ιεραρχίας.
Αντιδράσεις αγορών και ο ναυτικός αποκλεισμός
Η ανακοίνωση του Τραμπ βρήκε τις διεθνείς αγορές ενέργειας σε κατάσταση εγρήγορσης. Η πρώτη αντίδραση ήταν έντονη: το Μπρεντ υποχώρησε κατά 3,5% στα αρχικά λεπτά μετά την ανακοίνωση, με την τιμή να διαμορφώνεται κάτω από τα 90 δολάρια το βαρέλι. Αργότερα, η τιμή ανέκαμψε και σταθεροποιήθηκε κοντά στα 90 δολάρια, καταδεικνύοντας ότι οι αγορές διατηρούν επιφυλακτικότητα απέναντι στην οριστικοποίηση της συμφωνίας. Η μεταβλητότητα αυτή αντικατοπτρίζει τη γενικότερη αβεβαιότητα που χαρακτηρίζει τη διπλωματική διαδικασία μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.
Κεντρικό σημείο της ανακοίνωσης αποτελεί η εξαγγελία ότι ο ναυτικός αποκλεισμός παραμένει σε πλήρη ισχύ. Ο Τραμπ διευκρίνισε ότι το μέτρο αυτό δεν θα αρθεί ώσπου να ολοκληρωθεί η τελική συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν, η οποία θα ακολουθήσει επίσημη τελετή υπογραφής. Πρόκειται για ξεκάθαρο διαπραγματευτικό μέσο πίεσης που διατηρεί ζωντανό το οικονομικό κόστος για το Ιράν, ακόμα και κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων. Η ώρα και ο τόπος της υπογραφής, όπως ανέφερε ο ίδιος, θα ανακοινωθούν σε επόμενο χρόνο.
Η θεαματική μεταστροφή του Τραμπ μέσα σε λίγες ώρες — από απειλές κατάληψης του νησιού Χαργκ έως ακύρωση βομβαρδισμών — έδωσε έντονα δραματική χροιά στις εξελίξεις της Πέμπτης 11 Ιουνίου. Η πρόοδος που περιγράφεται αυτή τη φορά παρουσιάζεται ως ποιοτικά διαφορετική από τις προηγούμενες δηλώσεις, καθώς ο Τραμπ επικαλείται ρητή έγκριση από την ανώτατη ιρανική ηγεσία και τη συμμετοχή πάνω από δέκα περιφερειακών και διεθνών δυνάμεων. Η Τεχεράνη είχε επανειλημμένα διαψεύσει στο παρελθόν αντίστοιχες αισιόδοξες αναφορές, χωρίς πάντως να αρνείται τη διεξαγωγή των συνομιλιών. Η επόμενη κίνηση — ανακοίνωση ώρας και τόπου υπογραφής — αναμένεται να επιβεβαιώσει αν αυτή τη φορά η διπλωματία επικράτησε.
Τι ακολουθεί: Υπογραφή συμφωνίας με αδιευκρίνιστο χρονοδιάγραμμα
Σύμφωνα με τον Ντόναλντ Τραμπ, η επίσημη υπογραφή της συμφωνίας ΗΠΑ-Ιράν πλησιάζει, αν και ο ίδιος δεν έχει ορίσει ακόμα ούτε τόπο ούτε ακριβή ημερομηνία. Ο ναυτικός αποκλεισμός θα παραμείνει σε ισχύ μέχρι τότε, λειτουργώντας ως μηχανισμός πίεσης για τη γρήγορη ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων. Οι περιφερειακές χώρες που αναφέρθηκαν στην ανακοίνωση — από το Ισραήλ και τη Σαουδική Αραβία έως το Πακιστάν και την Αίγυπτο — αναμένεται να συμμετέχουν ενεργά στη διαδικασία που θα ακολουθήσει. Οι αγορές ενέργειας παρακολουθούν με προσοχή τις επόμενες κινήσεις, γνωρίζοντας ότι η οριστικοποίηση ή η αποτυχία της συμφωνίας ΗΠΑ-Ιράν θα έχει άμεσες επιπτώσεις στις τιμές του πετρελαίου παγκοσμίως.
