Η συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν ανακοινώθηκε τις πρώτες πρωινές ώρες της Δευτέρας 15ης Ιουνίου 2026, σηματοδοτώντας τον τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε όλα τα μέτωπα της Μέσης Ανατολής, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου. Η ανακοίνωση έγινε αρχικά από τον Πακιστανό πρωθυπουργό Σαμπάζ Σαρίφ και επιβεβαιώθηκε αμέσως μετά από τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ. Η επίσημη τελετή υπογραφής αναμένεται να πραγματοποιηθεί την Παρασκευή 19η Ιουνίου στη Γενεύη.
Τι έγινε: Από το θρίλερ στη συμφωνία
Η κατάληξη στη συμφωνία δεν ήταν καθόλου δεδομένη. Το πρωί της Κυριακής 14ης Ιουνίου, ισραηλινό χτύπημα στον Λίβανο απείλησε να ανατρέψει όλη τη διαδικασία, προκαλώντας έντονη αντίδραση του Ιράν και οργή στην Ουάσιγκτον. Ο Τραμπ φέρεται να επικοινώνησε τηλεφωνικά με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Νετανιάχου, ρωτώντας τον χαρακτηριστικά «τι στο διάολο κάνεις;», σύμφωνα με το FoxNews. Το ισραηλινό Channel 12 μετέδωσε ότι ο Τραμπ ενημέρωσε τον Νετανιάχου ότι η συμφωνία με το Ιράν ενδέχεται να επιτευχθεί ακόμα και μέσα στη νύχτα — το τηλεφώνημα αυτό έγινε ενώ ο Ισραηλινός πρωθυπουργός διέκοψε συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου για να το απαντήσει.
Μετά από ώρες αβεβαιότητας και εντατικές διαπραγματεύσεις, λίγο μετά τα μεσάνυχτα ώρα Ελλάδας, ο Σαμπάζ Σαρίφ έκανε την κρίσιμη ανακοίνωση μέσω X. «Έχει επιτευχθεί η συμφωνία ειρήνης μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν. Και οι δύο πλευρές έχουν κηρύξει άμεσο και μόνιμο τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου», ανέφερε. Ο Τραμπ ακολούθησε αμέσως με ανάρτηση στο Truth Social: «Η συμφωνία με την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν πλέον ολοκληρώθηκε. Συγχαρητήρια σε όλους!»
Ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε επίσης το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ και την άρση του ναυτικού αποκλεισμού. «Εξουσιοδοτώ πλήρως την ελεύθερη διέλευση από το Στενό του Ορμούζ και ταυτόχρονα εξουσιοδοτώ την άμεση άρση του ναυτικού αποκλεισμού των Ηνωμένων Πολιτειών. Πλοία του κόσμου, βάλτε μπρος τις μηχανές σας. Ας ρέει το πετρέλαιο!» έγραψε χαρακτηριστικά. Ο ίδιος διευκρίνισε αργότερα ότι το στενό θα ξανανοίξει επίσημα μετά την υπογραφή, ώστε να υπάρξει χρόνος για την άρση ναρκών στην περιοχή. Στα οικονομικά σκέλη της συμφωνίας, το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων MEHR μετέδωσε κείμενο που παρουσίασε ως «μνημόνιο συνεννόησης» 14 σημείων, το οποίο προβλέπει αποδέσμευση 24 δισεκατομμυρίων δολαρίων παγωμένων ιρανικών πόρων κατά τη διάρκεια 60 ημερών διαπραγματεύσεων, με 12 δισεκατομμύρια δολάρια να αποδεσμεύονται άμεσα πριν ακόμα ξεκινήσουν. Το έγγραφο αυτό δεν έχει επιβεβαιωθεί επίσημα.
Αντιδράσεις: Ευρώπη και Τουρκία στηρίζουν, Τεχεράνη προχωρά με επιφυλακτικότητα
Οι κυβερνήσεις της Βρετανίας, της Γαλλίας, της Γερμανίας και της Ιταλίας — οι λεγόμενες E4 — χαιρέτισαν τη συμφωνία με κοινή ανακοίνωση, δηλώνοντας πρόθυμες να προχωρήσουν στην άρση ορισμένων κυρώσεων σε βάρος της Τεχεράνης, εφόσον το Ιράν λάβει σαφή και επαληθεύσιμα μέτρα για τον περιορισμό του πυρηνικού του προγράμματος. «Το Ιράν δεν πρέπει ποτέ να αποκτήσει πυρηνικό όπλο. Είμαστε έτοιμοι να συνεργαστούμε με τις ΗΠΑ, το Ιράν και τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας προς τον σκοπό αυτό», ανέφεραν οι τέσσερις χώρες στην κοινή τους δήλωση.
Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, μιλώντας από την Εβιάν όπου αναμένεται η σύνοδος των ηγετών, τόνισε ότι στο επίκεντρο των επόμενων συζητήσεων θα βρεθούν η στήριξη στον Λίβανο, η διασφάλιση της μόνιμης επαναλειτουργίας των Στενών του Ορμούζ και η προώθηση μιας ευρύτερης συμφωνίας για το πυρηνικό και το βαλλιστικό πρόγραμμα του Ιράν. Παράλληλα, ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν χαιρέτισε τη συμφωνία μέσω ανάρτησης στο X, εκφράζοντας την ελπίδα ότι θα ανοίξει τον δρόμο για σταθερή ειρήνη και ασφάλεια στη Μέση Ανατολή. Ο Ερντογάν κάλεσε επίσης όλες τις πλευρές να αποφύγουν ρητορική και ενέργειες που θα μπορούσαν να υπονομεύσουν την εφαρμογή της συμφωνίας.
Από ιρανικής πλευράς, ο υφυπουργός Εξωτερικών Καζέμ Γαριμπαμπαντί δήλωσε ότι η συμφωνία «βάζει άμεσα τέλος» στον πόλεμο, αναφέροντας τέσσερα θέματα που θα συζητηθούν στις επόμενες διαπραγματεύσεις: την άρση όλων των κυρώσεων, το πυρηνικό πρόγραμμα, την ανοικοδόμηση και οικονομική ανάπτυξη του Ιράν, καθώς και τη δημιουργία μηχανισμού παρακολούθησης. Ωστόσο, ο ίδιος παραδέχθηκε ότι η Τεχεράνη εξακολουθεί να αντιμετωπίζει τις ΗΠΑ με «δυσπιστία».
Τι ακολουθεί: Γενεύη, πυρηνικό και αγορές πετρελαίου
Η τελετή υπογραφής της συμφωνίας είναι προγραμματισμένη για την Παρασκευή 19η Ιουνίου στη Γενεύη, με τον Σαρίφ να ανακοινώνει ότι αυτή την εβδομάδα θα πραγματοποιηθεί σειρά προκαταρκτικών συναντήσεων για τον συντονισμό της εφαρμογής. Ο Τραμπ τόνισε ότι τα Στενά του Ορμούζ θα παραμένουν «μόνιμα χωρίς διόδια», προειδοποιώντας παράλληλα ότι εάν το Ιράν δεν καταλήξει σε αποδεκτή συμφωνία για το πυρηνικό του πρόγραμμα τους επόμενους μήνες, οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να επαναλάβουν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις. Από τα Στενά του Ορμούζ διακινείται κανονικά περίπου το 20% της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου — η ανακοίνωση της συμφωνίας προκάλεσε άμεση πτώση των τιμών του αργού, οι οποίες είχαν εκτιναχθεί από τότε που ξέσπασε ο πόλεμος στα τέλη Φεβρουαρίου 2026 και το στενό έκλεισε. Οι επόμενες 60 ημέρες διαπραγματεύσεων θα κρίνουν αν η αποκλιμάκωση θα μετατραπεί σε μόνιμη διπλωματική διευθέτηση.
