Ορατές ρωγμές εμφανίζονται στην εικόνα ενότητας που προβάλλει η κυβέρνηση Τραμπ σχετικά με τη διαχείριση της κρίσης στη Μέση Ανατολή. Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς και ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο τηρούν διαφορετικές στάσεις απέναντι στον πόλεμο με το Ιράν και τις ισραηλινές επιχειρήσεις, αποκαλύπτοντας τις δύο σχολές σκέψης που συνυπάρχουν εντός της κυβέρνησης. Το πρακτορείο Reuters επισήμανε την ουσιαστική διαφορά στις δημόσιες τοποθετήσεις των δύο ισχυρών στελεχών, παρά τις επίσημες διαβεβαιώσεις του Λευκού Οίκου περί απόλυτης συνοχής.
Τι είπε ο καθένας για το Ιράν και το Ισραήλ
Ο Βανς, ο οποίος συμμετείχε ενεργά στις διπλωματικές επαφές με Ιρανούς αξιωματούχους στην Ελβετία, υιοθέτησε τις τελευταίες ημέρες έναν αισιόδοξο τόνο για τη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν. Παράλληλα, ο αντιπρόεδρος επέκρινε ανοιχτά τους ισραηλινούς βομβαρδισμούς σε πολιτικές υποδομές στη Βηρυτό, υποστηρίζοντας ότι αυτοί δυσχεραίνουν τις αμερικανικές προσπάθειες για σταθεροποίηση της περιοχής. Επιπλέον, ο Βανς άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο οι χώρες του Κόλπου να χρηματοδοτήσουν την ανοικοδόμηση του Ιράν μετά τις πρόσφατες συγκρούσεις. Ακόμη πιο αποκαλυπτική ήταν η αναφορά του σε αμερικανική πρόταση για τη δημιουργία διαύλου επικοινωνίας ανάμεσα στις υπηρεσίες πληροφοριών ΗΠΑ και Ιράν.
Σε εντελώς διαφορετική κατεύθυνση κινήθηκε ο Ρούμπιο κατά τη διάρκεια της περιοδείας του στα κράτη του Κόλπου. Ο υπουργός Εξωτερικών υπερασπίστηκε επανειλημμένα τις στρατιωτικές επιχειρήσεις του Ισραήλ στον Λίβανο, χαρακτηρίζοντάς τες νόμιμη απάντηση στις επιθέσεις της Χεζμπολάχ. Ξεκαθάρισε κατηγορηματικά ότι η Ουάσιγκτον δεν πρόκειται να συζητήσει χρηματοδότηση της ανοικοδόμησης του Ιράν — μια θέση που έρχεται σε άμεση αντίθεση με το ανοιχτό ενδεχόμενο που αφήνει ο Βανς. Ο Ρούμπιο τόνισε επίσης ότι κάθε συμφωνία με το Ιράν πρέπει να προστατεύει πλήρως τα αμερικανικά και συμμαχικά συμφέροντα, χωρίς εκπτώσεις.
Δύο σχολές μέσα στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα
Σύμφωνα με το Reuters, οι δύο αξιωματούχοι εκφράζουν τις δύο κυρίαρχες τάσεις στο εσωτερικό του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος. Ο Βανς εκπροσωπεί τη νεότερη, πιο απομονωτική πτέρυγα, η οποία θεωρεί ότι οι αμερικανικές στρατιωτικές επεμβάσεις στο εξωτερικό υπήρξαν δαπανηρές και συχνά αποδείχτηκαν επιζήμιες. Η προσέγγιση αυτή αντικατοπτρίζει μια βαθύτερη αμφισβήτηση της παραδοσιακής αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής που εστιάζει στη διεθνή εμπλοκή και τις στρατιωτικές παρεμβάσεις. Ο αντιπρόεδρος θεωρείται από πολλούς αναλυτές ένας από τους επικρατέστερους υποψήφιους των Ρεπουμπλικανών για τις προεδρικές εκλογές του 2028.
Ο Ρούμπιο, από την άλλη πλευρά, προέρχεται από την παραδοσιακή σχολή της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής. Επί χρόνια ο υπουργός Εξωτερικών υποστήριζε πιο επιθετική στάση απέναντι στο Ιράν, τη Ρωσία και την Κούβα, ακολουθώντας τη Ρεπουμπλικανική γραμμή σκληρής ισχύος. Παρά τις σαφείς διαφορές τους, και οι δύο αξιωματούχοι έχουν στηρίξει όλες τις βασικές επιλογές του προέδρου Τραμπ, από τις στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν έως τη μετέπειτα στροφή στις διαπραγματεύσεις. Η πιστότητα στον πρόεδρο λειτουργεί ως κοινός παρονομαστής που καλύπτει τις υπόλοιπες αποκλίσεις τους.
Ο Λευκός Οίκος αρνείται κάθε διάσπαση
Μπροστά σε αυτές τις αντιφάσεις, ο Λευκός Οίκος επέλεξε να αντιδράσει με κατηγορηματικές αρνήσεις. Η εκπρόσωπος Άννα Κέλι απέρριψε τα περί εσωτερικών διαφωνιών, δηλώνοντας χαρακτηριστικά: «Υπάρχει μόνο ένα στρατόπεδο: το στρατόπεδο του προέδρου Τραμπ». Η Κέλι τόνισε ότι ολόκληρη η κυβέρνηση στηρίζει πλήρως τη στρατηγική του προέδρου, με κεντρικό στόχο το Ιράν να μην αποκτήσει ποτέ πυρηνικά όπλα. Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, αποκαλώντας τα δημοσιεύματα «κουραστικό και ψευδές αφήγημα» που επιδιώκει να σπείρει διχόνοια εκεί που δεν υπάρχει.
Ωστόσο, οι δημόσιες δηλώσεις των δύο κορυφαίων αξιωματούχων μιλούν από μόνες τους. Η διαφορά στη γλώσσα και στη στρατηγική πρόθεση μεταξύ Βανς και Ρούμπιο φωτίζει δύο διαφορετικές αντιλήψεις για το μέλλον της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής στη Μέση Ανατολή. Η αντιπαράθεση αυτή αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα αν ληφθεί υπόψη ότι και οι δύο θεωρούνται οι επικρατέστεροι υποψήφιοι για την ηγεσία των Ρεπουμπλικανών στις εκλογές του 2028. Η κυβέρνηση Τραμπ μπορεί να παρουσιάζει ένα ενιαίο μέτωπο στις κάμερες, αλλά οι δύο σχολές σκέψης συνεχίζουν να διαμορφώνουν — ο καθένας με τον τρόπο του — τη στάση της Ουάσιγκτον απέναντι στο Ιράν.
