Η Ουκρανία υπέγραψε την Τρίτη σύμβαση με τη Σουηδία για την αγορά 16 μαχητικών αεροσκαφών Gripen E, όπως ανακοίνωσε η σουηδική κατασκευάστρια εταιρεία Saab. Η συμφωνία αφορά αεροσκάφη πολλαπλών ρόλων και το ύψος της ανέρχεται σε 24,6 δισεκατομμύρια σουηδικές κορόνες, δηλαδή περίπου 2,53 δισεκατομμύρια δολάρια. Ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, χαρακτήρισε τη συμφωνία ως βήμα για την ενίσχυση της ουκρανικής πολεμικής αεροπορίας. Η παράδοση των μαχητικών Gripen E έχει προγραμματιστεί για την περίοδο 2029-2030.
Διαβάστε επίσης: Ο Dow Jones κλείνει πάνω από 52.000 μονάδες για πρώτη φορά
Η σύμβαση και οι όροι της συμφωνίας
Η Saab διευκρίνισε ότι τα αεροσκάφη θα παραδοθούν στη σουηδική υπηρεσία στρατιωτικού υλικού, γνωστή ως FMV, μέσα στην τριετία 2029-2030. Η σύμβαση δεν περιορίζεται μόνο στα μαχητικά, καθώς περιλαμβάνει επιπλέον ανταλλακτικά, εξοπλισμό υποστήριξης και άλλο συναφές υλικό απαραίτητο για τη λειτουργία του στόλου. Πρόκειται για συνέχεια συνεννοήσεων που είχαν ξεκινήσει νωρίτερα μέσα στη χρονιά ανάμεσα στο Κίεβο και τη Στοκχόλμη, με στόχο την αναβάθμιση της αεροπορικής άμυνας της Ουκρανίας απέναντι στη Ρωσία.
Η νέα συμφωνία έρχεται να προστεθεί σε προηγούμενη ανακοίνωση του Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ο οποίος κατά την επίσκεψή του στη Σουηδία στα τέλη Μαΐου είχε γνωστοποιήσει ότι το Κίεβο θα αγόραζε έως και 20 μαχητικά Gripen E. Την ίδια περίοδο, η σουηδική κυβέρνηση είχε ανακοινώσει ότι θα δωρίσει επιπλέον 16 παλαιότερα αεροσκάφη τύπων Gripen C/D, με σκοπό την ενίσχυση της αντιαεροπορικής άμυνας της Ουκρανίας σε βραχύτερο χρονικό ορίζοντα. Σύμφωνα με όσα ανέφερε ο Ζελένσκι, αυτά τα 16 παλαιότερα μαχητικά αναμένεται να παραδοθούν στην ουκρανική πολεμική αεροπορία στις αρχές του 2027, όπως είχε συμφωνηθεί με τον Σουηδό πρωθυπουργό Ουλφ Κρίστερσον.
Δηλώσεις Ζελένσκι και Γιόνσον
Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι σχολίασε τη σύμβαση μέσα από ανακοίνωσή του, τονίζοντας τη συνεργασία των δύο χωρών. «Σε συνεργασία με τη Σουηδία, συνεχίζουμε να ενισχύουμε την πολεμική αεροπορία της Ουκρανίας», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Ουκρανός πρόεδρος. Από την πλευρά της σουηδικής κυβέρνησης, ο υπουργός Άμυνας Πολ Γιόνσον σχολίασε τη συμφωνία μέσω X, χαρακτηρίζοντάς τη ως σημαντικό βήμα. «Πρόκειται για σημαντικό βήμα για την ελευθερία της Ουκρανίας και την ασφάλεια της Ευρώπης. Το Gripen θα ενισχύσει τη δυνατότητα της Ουκρανίας να υπερασπίζεται τους αιθέρες της», ανέφερε ο Πολ Γιόνσον.
Ο Σουηδός υπουργός Άμυνας πρόσθεσε ότι η σύμβαση για τα 16 μαχητικά Gripen E αποτελεί το «πρώτο βήμα» για την υλοποίηση ενός πολύ μεγαλύτερου σχεδίου. Οι δύο κυβερνήσεις είχαν συνυπογράψει τον Οκτώβριο επιστολή προθέσεων που προβλέπει την αγορά από την Ουκρανία μεταξύ 100 και 150 αεροσκαφών Gripen E συνολικά. Η σημερινή παραγγελία των 16 μαχητικών αποτελεί επομένως ένα πρώτο, μικρότερο κομμάτι αυτού του ευρύτερου προγράμματος εξοπλισμού που θα κλιμακωθεί σταδιακά τα επόμενα χρόνια.
Τι ακολουθεί για τα μαχητικά Gripen E
Η υπόθεση των μαχητικών Gripen είχε περάσει από αναβολές στο παρελθόν. Το 2024, η Σουηδία είχε αναστείλει το σχέδιο αποστολής μαχητικών Gripen στην Ουκρανία, καθώς εκείνη την περίοδο οι σύμμαχοι του Κιέβου έδιναν προτεραιότητα στις παραδόσεις αμερικανικής κατασκευής μαχητικών F-16. Η υπογραφή της νέας σύμβασης δείχνει ότι το σχέδιο επανήλθε σε πλήρη εξέλιξη, με συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα παράδοσης και σαφές οικονομικό αντίτιμο. Η Ουκρανία θα αποκτήσει έτσι σταδιακά δύο γενιές μαχητικών Gripen, τα παλαιότερα C/D έως το 2027 και τα νεότερα E έως το 2030, ενισχύοντας συνολικά την πολεμική της αεροπορία απέναντι στις ρωσικές επιθέσεις.
