Η Μάια Σάντου έδωσε το χρίσμα του πρωθυπουργού στον Βασίλε Τοφάν, ορίζοντας τον 44χρονο χρηματοοικονομικό σύμβουλο ως τον άνθρωπο που καλείται να σχηματίσει τη νέα κυβέρνηση της Μολδαβίας. Η πρόεδρος της χώρας ανακοίνωσε την επιλογή της το Σάββατο, σε συνέντευξη Τύπου, δίνοντας στον Τοφάν προθεσμία δύο εβδομάδων για να συγκροτήσει το υπουργικό συμβούλιο. Η εξέλιξη έρχεται μετά την αιφνιδιαστική παραίτηση του προηγούμενου πρωθυπουργού, Αλεξάντρου Μουντεάνου, ο οποίος αποχώρησε μόλις οκτώ μήνες μετά την ανάληψη των καθηκόντων του, στέλνοντας τη Μολδαβία ξανά σε διαδικασία σχηματισμού κυβέρνησης.
Ποιος είναι ο νέος υποψήφιος πρωθυπουργός
Ο Βασίλε Τοφάν είναι ανώτερος εταίρος στην επενδυτική εταιρεία Horizon Capital και είχε στηρίξει τη Μάια Σάντου στην επανεκλογή της το 2024, καθώς και το Κόμμα Δράσης και Αλληλεγγύης (PAS) στις κοινοβουλευτικές εκλογές του περασμένου έτους. Η πρόεδρος τον επέλεξε ως τεχνοκράτη διάδοχο του Μουντεάνου, δίνοντάς του δεκαπέντε ημέρες προκειμένου να καταθέσει στο κοινοβούλιο τόσο τη σύνθεση της κυβέρνησης όσο και το πλήρες κυβερνητικό πρόγραμμα.
Ο ίδιος ο Τοφάν έθεσε το Σάββατο τρεις βασικούς στόχους για τη θητεία του: την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των πολιτών, την επαναφορά της αισιοδοξίας στον επιχειρηματικό κόσμο της Μολδαβίας και, κυρίως, την εξασφάλιση της ένταξης της χώρας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. «Στόχος της κυβέρνησής μου είναι να υπογράψουμε συμφωνία για την ένταξη της Μολδαβίας στην ΕΕ έως το τέλος του 2028», δήλωσε χαρακτηριστικά. Παράλληλα, με σαφή αναφορά στον προκάτοχό του, σημείωσε πως σκοπεύει να παραμείνει στη θέση «για περισσότερο από οκτώ μήνες», αφήνοντας αιχμές για τη σύντομη θητεία του Μουντεάνου.
Η παραίτηση του Μουντεάνου είχε προκαλέσει έκπληξη, καθώς ο ίδιος περιορίστηκε να αναφέρει ότι δεν μπορούσε πλέον να ασκεί τα καθήκοντά του σύμφωνα με τις προσωπικές του πεποιθήσεις, χωρίς να δώσει περαιτέρω εξηγήσεις για τους λόγους της αποχώρησής του. Η Σάντου τον ευχαρίστησε δημόσια για την υπηρεσία του, τονίζοντας ότι είχε ξεκινήσει «δύσκολες αλλά απαραίτητες μεταρρυθμίσεις» κατά τη σύντομη θητεία του στην κυβέρνηση.
Αντιδράσεις της αντιπολίτευσης και ευρωπαϊκή προοπτική
Η έγκριση του Τοφάν από το κοινοβούλιο θεωρείται σχεδόν βέβαιη, καθώς το PAS ελέγχει 55 από τις 101 έδρες, εξασφαλίζοντας άνετη πλειοψηφία. Ωστόσο, η διαδικασία δεν κύλησε χωρίς αντιδράσεις από την πολιτική σκηνή. Όλα σχεδόν τα κόμματα της αντιπολίτευσης αρνήθηκαν την πρόσκληση της Σάντου να συμμετάσχουν σε διαβουλεύσεις για τον διορισμό του νέου πρωθυπουργού, χαρακτηρίζοντας τη διαδικασία τετελεσμένο γεγονός και αμφισβητώντας τον χαρακτήρα της.
Η Μολδαβία, μία από τις φτωχότερες χώρες της Ευρώπης, βρίσκεται ανάμεσα στην Ουκρανία και τη Ρουμανία, κράτος μέλος της ΕΕ, και έχει ρουμανόφωνη πλειοψηφία με σημαντική ρωσόφωνη μειονότητα. Η χώρα έχει γίνει δεκτή, μαζί με την Ουκρανία, ως υποψήφια για ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση και βρίσκεται ήδη σε διαδικασία διαπραγματεύσεων προκειμένου η νομοθεσία και οι δημοκρατικοί θεσμοί της να ανταποκριθούν στα ευρωπαϊκά πρότυπα. Για δεκαετίες, η πολιτική εξουσία στη Μολδαβία εναλλασσόταν μεταξύ κομμάτων με διαφορετικό προσανατολισμό ως προς τη σχέση της χώρας με τη Δύση και τη Ρωσία, γεγονός που αναδεικνύει τη σημασία της ευρωπαϊκής πορείας για τη σταθερότητα της νέας κυβέρνησης.
Τι ακολουθεί
Μέσα στις επόμενες δεκαπέντε ημέρες, ο Βασίλε Τοφάν καλείται να ολοκληρώσει τη σύνθεση του υπουργικού συμβουλίου και να καταθέσει επίσημα το κυβερνητικό του πρόγραμμα στο κοινοβούλιο. Με δεδομένη την πλειοψηφία που διαθέτει το PAS, η ψήφος εμπιστοσύνης αναμένεται να περάσει χωρίς ιδιαίτερα εμπόδια, ανοίγοντας τον δρόμο για μια νέα κυβέρνηση που θέτει ως στόχο την ευρωπαϊκή πορεία της Μολδαβίας μέχρι το 2028. Το αν ο Τοφάν θα καταφέρει να παραμείνει περισσότερο από τον προκάτοχό του θα φανεί στην πράξη τους επόμενους μήνες.
